II SA/Gd 973/10
PostanowienieWSA w Gdańsku2011-01-21
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie administracyjnej, mimo posiadania dochodów przekraczających przeciętny poziom utrzymania rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane tylko osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, posiadając dochód przekraczający przeciętny poziom utrzymania oraz nie wykazując nadzwyczajnych okoliczności, nie spełnił przesłanek do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
M. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 30 września 2010 r. Wnioskodawca wraz z żoną posiada dom i działkę, a ich łączny miesięczny dochód wynosi 5122 zł. Na utrzymaniu mają 22-letnią córkę. Wnioskodawca twierdził, że poniósł wydatek na niesłusznie wystawiony wyrok nakazowy i wniósł sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 września 2010r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie udzielenia informacji publicznej postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Wnioskiem z dnia 11 stycznia 2011r. M. S. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, że poniósł wydatek uiszczając niesłusznie wystawiony wyrok nakazowy jednocześnie wniósł sprzeciw wobec tego nakazu. Skarżący wraz z żoną posiada dom o pow. 120 m2 oraz działkę 1470 m2. Skarżący otrzymuje wynagrodzenie ze stosunku pracy a jego żona emeryturę – łącznie miesięczny dochód wynosi 5122 zł. Na utrzymaniu posiada 22-letnia córkę.
Rozpatrując przedmiotowy wniosek zważono, co następuje:
Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania.
W sprawie wszczętej wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym bądź częściowym przedmiotem oceny jest stan faktyczny wynikający ze złożonych oświadczeń i przedłożonych dokumentów, zaś ocena ta musi być relatywnie odnoszona do poziomu życia i statusu majątkowego innych obywateli, na których - w razie przyznania prawa pomocy - ciężar zwolnienia strony od kosztów zostałby przeniesiony. Badanie zasadności zwolnienia wnioskodawcy od kosztów sądowych oparte będzie na ocenie, czy stan faktyczny, na który składają się okoliczności wynikające z akt sprawy, odpowiada hipotezie normy prawnej wynikającej z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy wszczynane jest wyłącznie na wniosek strony, co oznacza, iż to wnioskodawca winien wskazać na okoliczności uzasadniające jego żądanie. Wnioskodawca wskazał, iż trzyosobowa rodzina osiąga dochody w wysokości ponad 5000 zł. Żadne nadzwyczajne okoliczności mające uzasadniać przyznanie zwolnienia od kosztów podane nie zostały, zaś z takiej kwoty dochodu skarżący jest w stanie opłacić wpis sądowy w wysokości 200 zł i uiścić wszelkie inne konieczne wydatki związane z utrzymaniem rodziny. Trudno dopatrzyć się jakiejkolwiek wyjątkowości, która uzasadniałaby zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych sprawy zainicjowanej przez samego wnioskodawcę. A zasadność wniesionej skargi będzie oceniana przez Sąd, a w zakresie zasadności wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych ta kwestia nie podlega ocenie.
W tym stanie rzeczy uzasadnione jest stwierdzenie, że skarżący nie wykazał, stosownie do brzmienia art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podstaw do przyznania mu prawa pomocy i wobec takiej konstatacji, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło