II SA/Gd 993/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym sprawy ze skargi C. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 października 2005 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowania dziecka oddala skargę. II SA/Gd 993/05 Uzasadnienie Decyzją z dnia 13 września 2005 r. Nr [...] Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie działający z upoważnienia Prezydenta Miasta, po rozpoznaniu wniosku C. L. odmówił jej przyznania zasiłku rodzinnego i dodatku rodzinnego z tytułu samotnego wychowania dziecka - D. L. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 4 ust. 2 , 5 , 6, 7, 8,12, 20 ust. 3, 23 i 32 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228 poz. 2255 ze zm.) W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że dochodzone świadczenia nie przysługują z uwagi na przekroczenie dochodu uprawniającego do zasiłku i dobrowolną rezygnację z zasądzonych alimentów. W odwołaniu od tej decyzji C. L. wskazała, iż decyzja ta jest błędna, a organ administracji nie wyjaśnił należycie stanu faktycznego sprawy, w tym wysokości rzeczywiście uzyskiwanego przez nią dochodu. Nadto C. L. wyjaśniła, że nie otrzymywała zasądzonych alimentów i nie zrezygnowała dobrowolnie z tego świadczenia. Decyzją z dnia 19 października 2005 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż organ I instancji błędnie ustalił datę złożenia wniosku o przyznanie świadczenia na kwiecień 2005 r. podczas gdy akta sprawy zawierają wniosek z dnia 31 maja 2004 r. Niezrozumiałym jest zatem rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o inny wniosek nie zawarty w aktach sprawy, podczas gdy rozpatrzeniu podlegała sprawa wszczęta pierwotnym wnioskiem. Nadto organ ten nie wykonał wytycznych wynikających z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r., który uchylając poprzednie rozstrzygnięcia organów administracji nakazał poczynienie ustaleń dotyczących pobierania przez C. L. zasiłku rodzinnego w okresie poprzedzającym złożenie wniosku, utraty przez nią dochodu, oraz wysokości faktycznie uzyskiwanych alimentów. Organ odwoławczy wskazał, że akta administracyjne organu I instancji nie zawierają dokumentacji umożliwiającej ocenę prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia w kontekście wydanego wyroku, wiążącego organy administracji. W skardze na powyższą decyzję C. L. zarzuciła pominięcie przez organy administracji wytycznych wynikających z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r. Skarżąca stwierdziła, że złożyła wniosek 31 maja 2004 r., a działania organów prowadzą do przedłużenia. Nadto skarżąca wskazała, że w marcu 2005 r. złożyła ponowny wniosek o wypłatę zasiłku wraz z dodatkiem i świadczenie to przyznano jej od 1 marca 2005 r. C. L. oświadczyła, że takie same warunki spełniała w maju 2004 r., a zaskarżona decyzja jest dla niej niekorzystna i pozbawia ją należnego świadczenia. W odpowiedzi na askarze organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do przyznania stronie świadczenia, a jedynie do oceny prawidłowości wydanej decyzji. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja kasacyjna organu odwoławczego - uchylającą zaskarżoną decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Zarzuty skargi nie są uzasadnione, a zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Skarżąca podnosiła w odwołaniu zarzut niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Organ odwoławczy oceniając ten zarzut jak uzasadniony, wydał decyzję uchylającą zaskarżoną decyzję i przekazującą sprawę do organowi I instancji w celu uzupełnienia materiału dowodowego i dokonania w sprawie prawidłowych ustaleń, uzwględniających datę złożenia wniosku oraz wytyczne wynikające z wydanego w sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zgodnie z art. 138 § 1 i 2 k.p.a., organ odwoławczy, po rozpoznaniu odwołania w niniejszej sprawie, w zależności od dokonanej oceny prawidłowości decyzji pierwszoinstancyjnej, mógł wydać decyzję utrzymującą zaskarżoną decyzję w mocy, uchylającą zaskarżoną decyzję i orzekającą co do istoty sprawy bądź uchylającą zaskarżoną decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W sytuacji gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części organ II instancji winien zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, co też w niniejszej sprawie nastąpiło. Organ II instancji zasadnie uznał, że w postępowaniu I - instancyjnym nie wyjaśniono okoliczności mających istotne znaczenie dla rozpatrzenia sprawy. Przewidziany w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. obowiązek zastosowania instytucji reformacji i orzeczenia co do istoty sprawy, w sytuacji stwierdzenia wadliwości decyzji organu I instancji, istnieje wówczas, gdy dokonujący kontroli organ II instancji nie ma wątpliwości co do stanu faktycznego i nie stwierdził potrzeby prowadzenia w znacznym zakresie postępowania dowodowego. W niniejszej sprawie, organ odwoławczy zasadnie przyjął, iż postępowanie przed organem I instancji posiada istotne braki, wymagające przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznym zakresie. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym oddalił skargę. Na marginesie wskazać należy, iż kwestionowanie przez stronę skargą decyzji uchylającej zaskarżoną decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, z reguły w związku z przekazaniem akt sądowi, prowadzi do zaniechania czynności przez organ administracji do czasu rozpatrzenia skargi przez sąd i wpływa na przedłużenie postępowania administracyjnego. W przypadku gdy strona jest zainteresowana szybkim rozpatrzeniem wniosku, winna ona oczekiwać na ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy przez organ I instancji, a w razie jego bezczynności, występować ze skargą na bezczynność organu.. Uchylenie przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji nie jest dla strony w niniejszej sprawie merytorycznie niekorzystne, a okres oczekiwania na ponowną decyzję organu I instancji jest krótszy niż oczekiwania na rozstrzygniecie sądowe z uwzględnieniem toku instancji – postępowania wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej. Sprawę na wniosek strony rozpoznano w postępowaniu uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie jednoosobowym, na podstawie art. 119 pkt 2 w związku z art. 120 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym