II SAB/Gd 114/15

WyrokWSA w Gdańsku2015-10-21

Skład orzekający: Tamara Dziełakowska, Wanda Antończyk, Jolanta Górska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny w ramach skargi na bezczynność organu jest uprawniony do kontroli prawidłowości kwalifikacji wniosku strony przez organ i przekazania go innemu organowi?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny w ramach skargi na bezczynność organu nie kontroluje prawidłowości kwalifikacji wniosku strony przez organ ani czynności przekazania go innemu organowi. Taka czynność uwalnia organ od zarzutu bezczynności, a ocena prawidłowości kwalifikacji wniosku może nastąpić jedynie w ramach skargi na akt rozstrzygający ostatecznie wniosek strony.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej opłaty adiacenckiej. Skarżący złożyli do SKO wniosek o uchylenie decyzji Wójta Gminy ustalającej opłatę adiacencką, wskazując na naruszenie przepisów kpa. SKO uznało wniosek za wniosek o wznowienie postępowania i przekazało go Wójtowi Gminy. Skarżący wezwali SKO do usunięcia naruszenia prawa, podnosząc, że ich wniosek powinien być potraktowany jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji. SKO podtrzymało swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia WSA Jolanta Górska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w dniu 21 października 2015 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi K. K., J. K. i M. K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej opłaty adiacenckiej oddala skargę. K. i J. K. oraz M. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego polegającą na nierozpoznaniu ich wniosku z dnia 4 września 2014 r. Skarga ta została wniesiona w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Pismem z dnia 4 września 2014 r. skarżący wystąpili do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z wnioskiem o uchylenie ostatecznej decyzji Wójta Gminy z dnia 18 lutego 2014 r. ustalającej opłatę adiacencką w wysokości 4.627,10 zł z tytułu podziału działki nr [...] stanowiącej w chwili podziału własność K. i J. K. W podstawie prawnej tego wniosku skarżący wskazali na przepisy art. 156 § 1 pkt 1 i 4 kpa, a w uzasadnieniu zarzucili, że decyzja ostateczna została wydana z naruszeniem art. 24 i 25 kpa, a ponadto z naruszeniem art. 28 kpa. Uzasadniając ten ostatni zarzut skarżący wywodzili, że decyzja Wójta Gminy została skierowana do osób nie będących stronami, albowiem w momencie ustalania opłaty właścicielem nieruchomości był już M. K. Do wniosku skarżący załączyli kserokopię wypisu aktu notarialnego z dnia 3 grudnia 2013 r. mocą którego nieruchomość składająca się z działek o numerach [...] i [...] i [...] została darowana M. K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uznając że pismo z dnia 4 września 2014 r. stanowi wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia 18 lutego 2014 r. przekazało je do rozpoznania Wójtowi Gminy na podstawie art. 65 § 1 kpa. Pismem z dnia 11 marca 2015 r. organ powiadomił skarżących o przekazaniu wniosku do innego organu, wskazując powody przyjętej jego kwalifikacji. Pismem z dnia 26 marca 2015 r., skarżący w trybie art. 37 § 1 kpa wezwali Samorządowe Kolegium Odwoławcze do usunięcia naruszenia prawa, podnosząc że ich wniosek powinien być potraktowany jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy. W odpowiedzi, pismem z dnia 8 kwietnia 2015 r., Kolegium poinformowało skarżących, że skład SKO zdecydował, iż wniosek z dnia 4 września 2014 r. stanowi żądanie wznowienia postępowania i w związku z tym przekazano go organowi właściwemu. W skardze na bezczynność organu skarżący zarzucili naruszenie art. 158, art. 156 § 1 pkt 2 i pkt 4 kpa i wnieśli o zobowiązanie organu do wydania decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy. W uzasadnieniu argumentowali, że organ nie miał podstaw do potraktowania ich wniosku jako podania o wznowienie postępowania, albowiem wskazane wadliwości powinny być zakwalifikowane jako wady określone w art. 156 § 1 pkt 2 i 4 kpa. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podnosząc, że z uwagi na przekazanie podania stron przed wniesieniem skargi nie pozostaje w bezczynności. Ponadto podtrzymało swoje stanowisko co do prawidłowej kwalifikacji wniosku w sprawie jako podania o wznowienie postępowania. Wskazało też, że na skutek przekazanego wniosku Wójt Gminy postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2015 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia 18 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu, albowiem w chwili jej wniesienia organ nie pozostawał w bezczynności w rozpatrzeniu wniosku skarżących z dnia 4 września 2014 r. Podanie skarżących zawierające żądanie uchylenia decyzji Wójta Gminy zostało bowiem w dniu 18 lutego 2014 r. przekazane do rozpoznania innemu organowi. Ta czynność spowodowała, że organ nie pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy. Podkreślenia wymaga, że na skutek skargi na bezczynność sąd administracyjny kontroluje jedynie tok czynności organów, czy zmierzają one do ostatecznego załatwienia sprawy i bada z jakich przyczyn organ nie wydaje rozstrzygnięcia. W ramach skargi na bezczynność sąd nie kontroluje natomiast prawidłowości załatwienia sprawy, gdyż nie bada jej merytorycznie pod kątem zastosowania i wykładni przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania służących gromadzeniu materiału dowodowego. Ocenie podlega jedynie tok sprawy z punktu widzenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego odnoszących się do terminów załatwienia sprawy przewidzianych w art. 35 i nast. kpa, bądź przepisów szczególnych regulujących terminy załatwienia spraw. Wprawdzie w orzecznictwie wskazuje się, że w ramach skargi na bezczynność czy przewlekłość sąd administracyjny uprawniony jest także do kontroli prawidłowości czynności organów, w tym postanowienia o zawieszeniu postępowania, jednak chodzi o czynności tamujące bieg sprawy, a nie o merytoryczne jej załatwienie. Przekazanie podania innemu organowi na skutek odmiennej kwalifikacji wniosku strony nie podlega ocenie w ramach skargi na bezczynność. Jest to czynność, która uwalnia organ od zarzutu bezczynności. Skoro organ nie dysponuje wnioskiem z tego względu, że uznał, iż właściwy do jego załatwienia jest inny organ, to sąd nie mógł wydać orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r., poz. 270 ze zm. ) w brzmieniu obowiązującym w dacie wniesienia skargi (por. art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie w/w ustawy – Dz. U. poz. 658) zobowiązującego do jego rozpatrzenia w określonym terminie. We wniesionej skardze skarżący nie zarzucają w zasadzie bezczynności, nie domagają się też orzeczenia o jej charakterze za okres przed przekazaniem wniosku innemu organowi, lecz domagają się przesądzenia, iż ich wniosek z dnia 4 września 2014 r. powinien być rozpatrywany w trybie postępowania nadzwyczajnego nieważnościowego, a nie jak uznało Kolegium w trybie wznowieniowym. Ocena prawidłowości tego działania może mieć miejsce jedynie na skutek skargi wniesionej na akt rozstrzygający ostatecznie wniosek skarżących. To czy Kolegium zasadnie przekazało wniosek, czy też przed jego przekazaniem powinno jednoznacznie zobowiązać skarżących do określenia trybu w jakim domagają się jego rozpoznania może być przedmiotem kontroli dopiero w ramach skargi na akt załatwiający ostatecznie wniosek skarżących. Wyjaśnić można dodatkowo skarżącym, że przewidziane w kodeksie postępowania administracyjnego oba tryby tzw. nadzwyczajne tj. tryb nieważnościowy i wznowieniowy nie wykluczają się wzajemnie, co oznacza że strona w każdym czasie, nie czekając na załatwienie sprawy w postępowaniu wznowieniowym, może wystąpić z odrębnym podaniem o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy dokładnie precyzując tryb jego rozpoznania. Oświadczenie w tym przedmiocie może również skierować do organu, który aktualnie rozpoznaje sprawę. Sposób rozpatrzenia wniosku z dnia 4 września 2014 r., a tym samym prawidłowość jego kwalifikacji przez organy i w konsekwencji ich właściwość do rozpatrzenia sprawy będzie podlegała merytorycznej kontroli dopiero w wyniku ostatecznego jego załatwienia. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło