II SAB/Gd 155/21

WyrokWSA w Gdańsku2022-03-23

Skład orzekający: Diana Trzcińska, Magdalena Dobek - Rak, Dariusz Kurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, a jeśli tak, czy jego bezczynność w rozpatrzeniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy, jako reprezentant jednostki organizacyjnej powiatu wykonującej zadania publiczne, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Mimo że bezczynność organu w rozpatrzeniu wniosku o informację publiczną miała miejsce, nie można jej uznać za rażące naruszenie prawa, zwłaszcza gdy organ udzielił informacji po wniesieniu skargi, a przyczyną opóźnienia były obiektywne trudności związane z obciążeniem pracą.
Stan faktyczny
Fundacja A. wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej naborów i środków finansowych na dotacje na rozpoczęcie działalności gospodarczej w latach 2019-2020. Skarżąca wskazała, że nie otrzymała odpowiedzi w ustawowym terminie. Organ argumentował, że nie jest właściwym podmiotem do rozpatrzenia wniosku, a jeśli już, to bezczynność nie była rażąca, wskazując na obciążenie pracą i przeoczenie wniosku. Po wniesieniu skargi, organ udzielił odpowiedzi na wniosek.
Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy do rozpatrzenia wniosku Fundacji A. z 16 grudnia 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej. 2. Stwierdzono, że bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy na rzecz Fundacji A. kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Dobek - Rak Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2022 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Fundacji A siedzibą w K. na bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w sprawie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy do rozstrzygnięcia wniosku Fundacji A z siedzibą w K. z 16 grudnia 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, 2. stwierdza, że bezczynność, której dopuścił się Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy na rzecz skarżącej Fundacji A z siedzibą w K. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Fundacja A. z siedzibą w K. wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w zakresie rozpatrzenia wniosku z 29 maja 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, dotyczącego odpowiedzi na dwa pytania: ile było prowadzonych naborów na wnioski o udzielenie dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej w latach 2019 i 2020 z podziałem na poszczególne kwartały, a także ile w każdym z tych kwartałów (każdym kwartale 2019 i 2020 roku) było do wykorzystania środków finansowych dla potencjalnych składających wnioski o udzielenie dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej. Skarżąca wskazała, że wniosek został złożony drogą elektroniczną na adres: [...] wskazany zarówno na stronie internetowej, jak i w Biuletynie Informacji Publicznej organu. Skarżąca nie została powiadomiona w ustawowo określonym terminie ani o powodach opóźnienia ani o terminie w jakim organ udostępni informacje, jak również o ewentualnych kosztach związanych ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku. Skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 29 maja 2021 r. oraz zasądzenie na rzecz skarżącej od organu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z uwagi na brak legitymacji procesowej Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy, ewentualnie o umorzenie postępowania sądowego lub o stwierdzenie, że Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Organ podniósł, że powiatowy urząd pracy nie należy do organów samorządu terytorialnego w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 6 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2021 r., poz.735), dalej k.p.a. Przepisy ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t. j. Dz.U. z 2020 r., poz. 920) określają pozycję ustrojową powiatowego urzędu pracy jako jednostki organizacyjnej, przy pomocy której organy powiatu wykonują zadania powiatu. Ponadto przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach runku pracy (t. j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1100) także nie przyznają kompetencji powiatowym urzędom pracy, wręcz przeciwnie, w myśl art. 2 ust. 1 pkt 17 tej ustawy ilekroć mowa w niej o organach zatrudnienia – oznacza to (...) starostów. Właściwym zatem do rozpatrywania wszelkich spraw w tym zakresie, na poziomie powiatu, jest starosta i jemu - a nie dyrektorowi powiatowego urzędu pracy - przepisy przyznały te kompetencje. Dalej organ wskazał, że wprawdzie starosta może na podstawie przepisów ww. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy upoważnić dyrektora powiatowego urzędu pracy lub na jego wniosek innych pracowników tego urzędu do załatwiania w imieniu starosty spraw (...) jednak upoważnienie takie nie pozbawia właściwości organu, jakim jest starosta. Czynności podjęte na podstawie upoważnienia udzielonego przez starostę są czynnościami, które podjął starosta. Następnie organ wskazał na treść art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej i stwierdził, że skarga na bezczynność powinna zostać wniesiona przeciwko Staroście jako organowi właściwemu. Z ostrożności procesowej Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy wniósł o zawieszenie postępowania z uwagi na fakt, że rozstrzygnięcie tej sprawy może zależeć od wyniku innego toczącego się postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym o zbadanie zgodności m.in. art. 4 ust. 1 i 2 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej w zakresie, w jakim nie konkretyzują znaczenia pojęć "władze publiczne", "inne podmioty wykonujące zadania publiczne", "osoby pełniące funkcje publiczne", "związek z pełnieniem funkcji publicznych". Wniosek został zarejestrowany pod sygnaturą K 1/21. Uzasadniając wniosek o umorzenie postępowania Dyrektor PUP wskazał na obciążenie publicznych służb zatrudnienia związane z dodatkowymi obowiązkami nałożonymi w związku z realizacją elementów Tarczy Antykryzysowej. Wskazał też, że w natłoku zadań wniosek skarżącej o udostępnienie informacji publicznej przesłany na główny adres elektroniczny urzędu 29 maja 2921 r. (sobota) został przeoczony wśród wielu maili z weekendu i poniedziałku. W dniu 16 grudnia 2021 r. Powiatowy Urząd Pracy na wskazany adres mailowy przesłał odpowiedź na wniosek. W sytuacji ustania bezczynności Sąd orzeka za podstawę biorąc stan faktyczny sprawy w czasie wydania orzeczenia, stąd zachodzi podstawa do umorzenia postępowania sądowego w zakresie zobowiązania do dokonania czynności. W piśmie procesowym z 12 stycznia 2022 r. skarżąca zmodyfikowała swoje żądanie, wnosząc o umorzenie postepowania w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 29 maja 2021 r.; stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności; zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. W myśl art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W ramach tej kontroli działalności administracji publicznej sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Skarga na bezczynność organów administracji publicznej służy zwalczaniu braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. Przy czym, przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu nie ma znaczenia z jakich powodów określony akt czy czynność nie została dokonana przez organ. Co istotne, sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy, albowiem jak wskazano, rozpatrywana skarga ma na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienie sprawy. W świetle powyższego dla uznania bezczynności konieczne jest ustalenie, że organ administracji był zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. Jeżeli sąd administracyjny uzna skargę na bezczynność za zasadną, to na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2) oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności (pkt 3). Ponadto, stosownie do treści art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub o przyznaniu od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Sądowej kontroli poddano w niniejszej sprawie bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w przedmiocie rozpoznania wniosku Fundacji A. z siedzibą w K. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej ilości prowadzonych naborów na wnioski o udzielenie dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej w latach 2019 i 2020 z podziałem na poszczególne kwartały, a także ile w każdym z tych kwartałów (każdym kwartale 2019 i 2020 roku) było do wykorzystania środków finansowych dla potencjalnych składających wnioski o udzielenie dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej. Wniosek złożono na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. j. Dz.U. z 2020 r., poz. 2176 ze zm.; dalej jako "u.d.i.p."), która służy realizacji konstytucyjnego prawa obywateli do uzyskania informacji o działaniach władzy i sprawach publicznych. Zgodnie bowiem z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Zakres prawa do informacji określa ust. 2 tego przepisu, mówiąc że prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu. Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Natomiast ustawa o dostępie do informacji publicznej reguluje zasady i tryb dostępu do informacji mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Stwierdzenie bezczynności organu administracji lub innego podmiotu zobowiązanego na gruncie u.d.i.p. do udostępnienia informacji publicznej wymaga spełnienia kumulatywnie dwóch przesłanek. Po pierwsze, wniosek o udostępnienie takiej informacji kieruje się do podmiotu, który w świetle u.d.i.p. jest zobowiązany do jej udzielenia. Po drugie, wnioskowana informacja musi zaliczać się do kręgu informacji publicznych w rozumieniu u.d.i.p. Jak już też wskazano, dla stwierdzenia bezczynności nie ma przy tym znaczenia to, z jakiego powodu ona zaistniała i czy była zawiniona. W pierwszej kolejności rozważyć należało aspekt podmiotowy sprawy, tzn. czy Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Zgodnie z art. 4. ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Z przepisu powyższego wynika, że zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej są "władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne", których przykłady wymienione zostały w kolejnych punktach przepisu. Ustawodawca nie utożsamił pojęcia "podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej" z pojęciem "organ administracji publicznej" z art. 1 k.p.a., ale rozszerzył krąg podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji tak, aby każdy podmiot publiczny, który taką informację posiada, ją udostępnił. Do ustalenia, czy określony podmiot może być zobowiązany do udzielenia informacji na podstawie omawianej ustawy, konieczne jest zbadanie istnienia dwóch przesłanek. Po pierwsze, czy jest to podmiot wykonujący zadania publiczne, po drugie, czy w ramach wykonywania powierzonych mu zadań publicznych może wytwarzać lub pozyskiwać informację publiczną. W tym kontekście należy wskazać, że zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy zadania, o których mowa w ust. 1, są wykonywane przez powiatowe urzędy pracy wchodzące w skład powiatowej administracji zespolonej. Zadania, jakie wykonują powiatowe urzędy pracy należą do zadań publicznych. W rozpoznawanej sprawie nie ulega zatem wątpliwości, że Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy, choć nie jest organem w sensie ustrojowym, jak argumentuje w odpowiedzi na skargę, to jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej, o którym mowa art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Reprezentuje bowiem jednostkę organizacyjną powiatu w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. W sprawie nie jest sporne, że żądania określone we wniosku z 29 maja 2021 r. dotyczą informacji o charakterze informacji publicznej. Odnosząc się do tej kwestii trzeba zauważyć, że stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w tej ustawie. Jest nią każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne a także inne podmioty, które tę władzę realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie ich kompetencji. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p. wymieniając rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności". Z treści art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c) u.d.i.p. wynika, że informacją publiczną podlegającą udostępnieniu jest informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust, 1 ustawy, w tym o przedmiocie ich działalności i kompetencjach. Ponadto, w myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.d.i.p. informacją publiczną jest informacja o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Wobec spełnienia przesłanek udostępnienia informacji publicznej Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy, do którego skierowano wniosek, winien był podjąć działania prawem przewidziane w celu jego załatwienia. Ustawodawca przewidział w art. 14 ust. 1 u.d.i.p., że udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno-technicznej, w sposób i w formie określonych we wniosku, i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Jeżeli jednak informacja publiczna nie mogła być udostępniona w tak ustalonym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Dopiero stwierdzenie, że dana informacja nie może zostać udostępniona bądź też postępowanie podlega umorzeniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w formie zwykłego pisma informuje się wnioskodawcę o tym, że podmiot nie jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznych, dana informacja nie jest informacją publiczną, organ lub podmiot zobowiązany informacją taką nie dysponuje, ze wskazaniem przyczyn takiego stanu rzeczy, czy też zachodzi sytuacja wskazana w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., a więc że informacja publiczna podlega udostępnieniu na podstawie innych ustaw, które ten tryb odmiennie regulują. Z bezczynnością w udostępnieniu informacji publicznej mamy więc do czynienia wtedy, gdy podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej, czyli do udostępnienia informacji publicznej (art. 14 u.d.i.p.), takiej czynności nie podejmuje, nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej bądź o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 i art. 17 u.d.i.p.), ani na piśmie nie udziela wskazanej wyżej odpowiedzi. Bezczynność ma miejsce również, gdy organ błędnie uznaje, że nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. W związku z tym celem skargi na bezczynność jest zobowiązanie organu (podmiotu zobowiązanego) do wydania aktu lub dokonania wynikającej z przepisów prawa czynności w sprawie wszczętej żądaniem strony. Jak już wskazano, przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu administracji nie ma znaczenia z jakich powodów określony akt, czy czynność nie została dokonana przez organ, a sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. W niniejszej sprawie, co jest niesporne, wniosek o udostępnienie informacji publicznej został złożony drogą elektroniczną 29 maja 2021 r. (sobota). Oznacza to, że wniosek powinien zostać rozpoznany w terminie do 14 czerwca 2021r. (poniedziałek), jednakże z akt sprawy wynika, że termin ten upłynął bezskutecznie, a strona otrzymała wnioskowane informacje dopiero 16 grudnia 2021 r., po wniesieniu skargi do sądu. Nie ulega zatem wątpliwości, że Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy nie zachował ustawowego terminu rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, co oznacza, że skarga na bezczynność jest zasadna. Fakt, że po wniesieniu skargi, przed wydaniem niniejszego wyroku organ udzielił żądanej informacji publicznej ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiocie zobowiązania organu do załatwienia wniosku. Skoro organ przed rozpoznaniem skargi udzielił odpowiedzi na wniosek strony skarżącej, postępowanie sądowe dotyczące nakazania organowi rozpatrzenia wniosku podlegało umorzeniu jako bezprzedmiotowe z uwagi na brak możliwości zastosowania przez sąd trybu przewidzianego w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W takim wypadku zastosowanie ma przepis art. 161 § 1 pkt p.p.s.a. (zob. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, publ. ONSAiWSA 2009/4/63). Zatem mimo tego, że w dniu wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności, wobec udzielenia odpowiedzi zgodnej z treścią wniosku skarżącego przed wydaniem wyroku, odpadła przesłanka nakazania organowi załatwienia wniosku. Wobec powyższego należało, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., orzec o umorzeniu postępowania w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia z 29 maja 2021 r. (pkt 1 sentencji wyroku). Orzeczenie to zresztą jest zgodne z oczekiwaniem skarżącej, wyrażonym w piśmie modyfikującym skargę z 11 stycznia 2022 r. Udostępnienie informacji publicznej przed rozpoznaniem skargi, nie zwalnia jednak sądu od podjęcia pozostałych rozstrzygnięć właściwych dla tego rodzaju skargi. Zgodnie bowiem z art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu ww. przepisu, będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). W ocenie sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy nie mamy do czynienia z taką sytuacją. Przyczyną uchybienia terminowi udostępnienia informacji były bowiem, jak wyjaśnił, organ przeciążenie zadaniami nałożonymi na organ w związku z realizacją Tarczy Antykryzysowej i niezauważenie wniosku Fundacji, czego nie można rozpatrywać jako celowego, zamierzonego działania organu i ignorowania przez niego obowiązków ustawowych. Ponadto, po wniesieniu skargi organ udzielił tej odpowiedzi i to w zakresie wyczerpującym żądanie Fundacji, co Fundacja przyznała w powołanym wyżej piśmie procesowym z 11 stycznia 2022 r. W związku z tym, zdaniem sądu, choć zobowiązany podmiot podjął przewidziane prawem czynności dopiero po wniesieniu skargi, to z okoliczności sprawy nie wynika, aby bezczynność organu była wynikiem celowego i niezgodnego z prawem działania. Mając to na uwadze sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. stwierdził, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 wyroku). O kosztach postępowania sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. (pkt 3 sentencji wyroku). Sąd orzekł na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku organu o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu tego wniosku. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Z treści powołanego przepisu wynika, że zawieszenie postępowania z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zależy od uznania sądu. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi zatem być istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. W judykaturze podkreśla się, że ww. przepis ma zastosowanie wówczas, gdy sąd orzekający nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia, jakie wyłoniło się lub powstało w toku postępowania sądowego (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 listopada 2008 r. sygn. akt II FPS 4/08, pub. ONSAiWSA z 2009 r. Nr 4, poz. 62). Zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione również celowością, sprawiedliwością, jak i ekonomiką procesową. Rozstrzygając o zawieszeniu postępowania sąd powinien ocenić także wszelkie przesłanki w kontekście konieczności rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, co ma istotne znaczenie w świetle art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz zasady szybkości postępowania sądowoadministracyjnego (art. 7 p.p.s.a.). W ocenie Sądu nie było niezbędne zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego do czasu rozpoznania przez Trybunał Konstytucyjny sprawy o sygn. K 1/21. W toku niniejszego postępowania nie wyłoniło się bowiem zagadnienie, którego Sąd nie byłby władny rozstrzygnąć samodzielnie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło