II SAB/Gd 168/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Protokolant Sekretarz Sądowy Izabela Adamowicz po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 14 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. R. na bezczynność Koła A w L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. oddala skargę w zakresie dotyczącym bezczynności w rozpoznaniu II punktu wniosku skarżącego M. R. z dnia 2 września 2014 r.; 2. zobowiązuje Koło A w L. do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 2 września 2014 r. w pozostałym zakresie w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności, 3. orzeka, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 4. zasądza od Koła A w L. na rzecz skarżącego M. R. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. M. R. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Koła Łowieckiego A w L. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Do złożenia skargi doszło w następujący stanie faktycznym i prawnym: Pismem z dnia 2 września 2014 r. skarżący zwrócił się do Zarządu Koła Łowieckiego A w L. o udzielenie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na pytania: I. a) Jaki był/jest plan pozyskania zwierzyny wg. RPŁ za rok gospodarczy 2012/2013/2014/2015 uwzględniając gatunki zwierzyny: jeleń/byk oraz sarna/rogacz b) Proszę przedstawić ww. wykaz pozyskania gatunków z roku 2012/2013/2014 z podaniem ilościowo (szt.) pozyskania przez daną osobę (nazwisko, imię) z opisem klasy wieku, wagi tuszy w poszczególnych obwodach łowieckich. II. Na podstawie jakich norm prawnych, funkcyjnych członek zarządu (łowca koła) odmówił skarżącemu w dniu 28 sierpnia 2014 r. dokonania wpisu w upoważnienie do wykonywania polowania indywidulanego na: jeleń/byk w II kl. wiekowej; dzik/locha; dzik/odyniec. M. R. zwrócił się ponadto o przesłanie na podany we wniosku adres pocztowy kopii protokołów oraz uchwał Zarządu Koła Łowieckiego A w L. z roku gospodarczego 2012/2013/2014 mówiących o zasadach, ograniczeniach lub uznaniowości imiennej przy wydaniu zezwolenia na odstrzał danego gatunku zwierzyny na polowanie indywidualne. Zarząd Koła Łowieckiego A w L. w piśmie z dnia 9 września 2014 r. wyjaśnił, że z informacjami, o które wystąpił skarżący może on jako członek Koła zapoznać się podczas zebrania Zarządu, które odbywają się w każdy pierwszy czwartek miesiąca o godz. 10.00 w siedzibie Koła przy ulicy K. [...] w L. Ponadto wyjaśniano skarżącemu, że Koło nie posiada na wyposażeniu kserokopiarek, skanerów i tym samym warunków technicznych do sporządzania tego typu dokumentów. Zaś norma prawna regulująca zasady wydawania odstrzałów indywidualnych uregulowana jest uchwałami Walnych Zgromadzeń z dnia 21 maja 2006 r. nr [...], z dnia 20 kwietnia 2008 r. nr [...] i z dnia 1 maja 2011 r. nr [...], które są do wglądu w siedzibie Koła. Zarząd zażądał od skarżącego wskazania ważnego interesu społecznego, który by uzasadniał żądanie szczegółowych danych imiennych myśliwych, gatunkach pozyskanej zwierzyny, klasy wieku, ilości pozyskanych sztuk, a nawet wagi tusz od 2012 r. Zarząd również poinformował skarżącego że z uchwałami z sezonów minionych skarżący zapoznawał się, a nawet czytał je na głos podczas zebrania Zarządu w siedzibie Koła w dniu 5 lipca 2012 r. a plany łowieckie były odczytane podczas Walnych Zgromadzeń w dniu 22 kwietnia 2012 r., w dniu 05 maja 2013 r. i w dniu 01 czerwca 2014 r., dodatkowo każdy z członków Koła mógł się z nimi zapoznać. W skardze z dnia 23 września 2014 r. skarżący wniósł o nakazanie rozpatrzenia złożonego wniosku i udzielenia informacji publicznej żądanej pismem z dnia 2 września 2014 r. a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W ocenie skarżącego Koło Łowieckie jest podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponadto posiada osobowość prawną i tym samym zdolność sądową. Zaś z puntu widzenia skarżącego jako osoby zainteresowanej przyrodą wnioskowane pismem z dnia 2 września 2014 r. informacje na temat ile danych gatunków zwierzyny zastrzelono w danym rejonie, obszarze ekologicznym czy jak terenie obwodu łowieckiego są informacja publiczną. Na poparcie powyższego skarżący powołał się na wyroki sądów administracyjnych. Skarżący wskazał, ze do dnia złożenia skargi organ nie udostępnił żądanej informacji mimo wcześniejszych deklaracji prawa skarżącego do wglądu do żądanych dokumentów. W odpowiedzi na skargę Koło Łowieckie A w L. wniosło o jej oddalenie, gdyż udzielono wnioskodawcy odpowiedzi na wniosek z dnia 2 września 2014 r. Nadto wskazano, że żądana informacja nie jest informacją publiczną, a Koło Łowieckie nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że rację ma skarżący, że koło łowieckie – co do zasady – może być zobowiązane do udostępnienia informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782). Wyjaśnić przy tym należy, że zadania publiczne, jakie w ustawie z dnia 13 października 1995 r. Prawo Łowieckie (Dz. U. z 2013 r., poz. 1226 ze zm.) zostały nałożone na Polski Związek Łowiecki i jego podstawowe ogniwa organizacyjne czyli koła łowieckie pozwalają zakwalifikować te podmioty do "innych podmiotów wykonujących zadania publiczne" w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Problem ten był zresztą analizowany już w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. przykładowo postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2013 r. I OZ 1155/13 dostępne na www.cbois.nsa.gov.pl). Powyższe nie oznacza jednak, że każda informacja i każdy dokument, jakimi dysponuje koło łowieckie ma walor informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Artykuł 1 ust. 1 tej ustawy stanowi, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Definicja informacji publicznej zawarta w tym przepisie odsyła zatem do pojęcia "sprawy publicznej". W przepisach prawa brak jest legalnej definicji "sprawy publicznej". Z pewnością jest to sprawa, która, jak wynika z potocznego rozumienia pojęcia "publiczny", odnosi się w jakimś stopniu do kwestii dotyczących ogółu, służących ogółowi ludzi, dostępnych dla wszystkich, ogólnych, społecznych i nieprywatnych ((Uniwersalny Słownik Języka Polskiego. Tom D-Ś, red. S. Dubisz, Warszawa 2008, s. 843) mogących interesować ogół obywateli. Przepis art. 6 ustawy zawiera przykładowy katalog informacji oraz danych które podlegają reżimowi ustawy. W świetle tego przepisu przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest spełnianie przez nią kryterium przedmiotowego. Decydującym jest zatem wyłącznie treść i charakter konkretnej informacji. Dziedziny aktywności, które dotyczą spraw publicznych wymienione w art. 6 ustawy obejmują zatem: politykę zewnętrzną i wewnętrzną państwa (ust. 1), sposób organizacji i zasady funkcjonowania podmiotów publicznych (ust. 2-3), dokumenty wytworzone w ramach działalności podmiotów publicznych (ust. 4) i majątek publiczny (ust.5). Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 25 marca 2003 r. (II SA 4059/02) stwierdził, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Przeciwieństwem "sprawy publicznej" jest "sprawa prywatna" czyli niepubliczna, osobista, indywidualna, dotycząca sfery prywatnej człowieka. Zgodnie z art. 32 ust. 1 Prawa łowieckiego Polski Związek Łowiecki jest zrzeszeniem osób fizycznych i prawnych, które prowadzą gospodarkę łowiecką poprzez hodowlę i pozyskiwanie zwierzyny oraz działają na rzecz jej ochrony poprzez regulacje liczebności populacji zwierząt łownych. Zaś łowiectwo, jako element ochrony środowiska przyrodniczego, w rozumieniu ustawy oznacza ochronę zwierząt łownych (zwierzyny) i gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej (art. 1 tej ustawy). Zwierzęta łowne w stanie wolnym, jako dobro ogólnonarodowe, stanowią własność Skarbu Państwa (art. 2 przedmiotowej ustawy). Zatem, w świetle przepisów ustawy Prawo łowieckie, Polski Związek Łowiecki wykonuje m. in. zadania administracji państwowej związane z wyrażonym w art. 5 oraz art. 74 ust. 2 Konstytucji obowiązkiem ochrony środowiska naturalnego (porównaj: motywy uzasadnienia do wyroku TK z dn. 6.11.20102 r., sygn. K 21/11, opubl. OTK-A 2012/10/119). Zadania te wykonują także koła łowieckie jako podstawowe ogniwo organizacyjne w Polskim Związku Łowieckim w realizacji celów i zadań łowiectwa. Stanowi o tym przepis art. 33 ust. 1 Prawa łowieckiego. Przy czym koła łowieckie posiadają osobowość prawną, którą nabywają w momencie nabycia członkostwa w Polskim Związku Łowieckim. Podmioty te prowadzą swoją działalność na podstawie prawa łowieckiego, statutu oraz uchwał organów Polskiego Związku Łowieckiego i koła łowieckiego (§ 31 statutu Polskiego Związku Łowieckiego, stanowiącego załącznik do uchwały XXI Krajowego Zjazdu Delegatów PZŁ z dnia 2 lipca 2005 r. w sprawie uchwalenia Statutu Polskiego Związku Łowieckiego). Dalej wskazać należy, że podstawowym podmiotem wydzierżawiającym obwody łowieckie jest koło łowieckie. Zatem na dzierżawionym przez siebie obwodzie koło ma obowiązek realizacji celów i zadań łowiectwa, tj. prowadzenia gospodarki łowieckiej (art. 8 ust. 1 ustawy Prawo łowieckie) rozumianej jako element ochrony środowiska przyrodniczego, obejmującego ochronę zwierząt łownych, gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej. Nadto wskazać należy, że koła łowieckie współpracują z jednostkami organizacyjnymi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, albowiem obowiązane roczne plany łowieckie sporządzane przez koła – dzierżawców, po zasięgnięciu opinii wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) podlegają zatwierdzeniu przez nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe. Wniosek skarżącego z dnia 2 września 2014 r. jedynie częściowo dotyczy udzielenia informacji publicznej w powyższym znaczeniu. Jest to w ocenie Sądu żądanie zawarte w punkcie I a i b wniosku oraz wniosek o przesłanie kopii protokołów oraz uchwał Zarządu Koła Łowieckiego A w L. z roku gospodarczego 2012/2013/2014 mówiących o zasadach, ograniczeniach lub uznaniowości imiennej przy wydaniu zezwolenia na odstrzał danego gatunku zwierzyny na polowanie indywidualne. Nie ulega bowiem wątpliwości, że informacje te dotyczą wykonywanych przez skarżone Koło zadań publicznych na podstawie ustawy – Prawo łowieckie. Żądane w punkcie II wniosku skarżącego z dnia 2 września 2014 r. informacje nie mają natomiast charakteru informacji publicznej, albowiem nie odnoszą się do wyżej wskazanych zadań publicznych, jakie realizują koła łowieckie. Kwestie dotyczące wyjaśnienia na jakie podstawie łowczy koła odmówił skarżącemu w dniu 28 sierpnia 2014 r. dokonania wpisu w upoważnienie do wykonywania polowania indywidualnego nie mają nic wspólnego z gwarantowanym konstytucyjnie obywatelowi dostępem do informacji publicznej. Już sama redakcja wniosku w tej części wskazuje, że chodzi o wyjaśnienie kwestii dotyczących indywidualnej sprawy skarżącego. Poza tym żądanie w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej musi dotyczyć wiadomości o faktach dotyczących spraw publicznych. Te zaś powinny być odzwierciedlone w treści istniejących dokumentów. Nie jest dopuszczalne domaganie się w tym trybie wytworzenia jakichkolwiek dokumentów, a tego w istocie dotyczy żądanie zawarte w punkcie II wniosku skarżącego z dnia 2 września 2014 r. Pomimo szerokiego rozumienia pojęcia informacji publicznej należy podkreślić, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być i nie jest środkiem do wykorzystywania w celu uzyskania każdej informacji. Jej zakres przedmiotowy obejmuje dostęp do informacji wyłącznie publicznej. Ustawa ta nie może być rozumiana jako ustawa, która gwarantuje publiczny dostęp do każdej informacji. Koło Łowieckie A w L. nie pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu punktu II wniosku skarżącego z dnia 2 września 2014 r., gdyż wniosek w tej części nie dotyczy informacji publicznej. Dlatego też Sąd oddalił skargę w tym zakresie na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W pozostałym natomiast zakresie wniosek skarżącego nie został załatwiony w sposób odpowiadający wymogom ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z przepisów tej ustawy wynika, że wniosek o udzielenie informacji publicznej może być załatwiony albo przez udzielenie informacji (w formie czynności materialno – technicznej) albo przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy albo przez zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy, albo przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2. Przy czym udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2). W świetle powyższego stwierdzić należy, że skarżone Koło Łowieckie zobowiązane było do rozpatrzenia wniosku skarżącego (z pominięciem punktu II) i załatwienia go we właściwej formie przewidzianej w ustawie o dostępie do informacji publiczne, tj. udzielić żądanej informacji albo wydać decyzję o odmowie udostępnienia żądanej informacji, albo decyzję o umorzeniu postępowania. Z akt sprawy wynika, że toczyła się korespondencja między stronami, jako że pismem z dnia 9 września 2014 r. wezwano skarżącego do wykazania ważnego interesu społecznego, a także poinformowano, że Koło nie dysponuje urządzeniami takimi jak kserokopiarki, skanery itp., a tym samym nie możliwości sporządzania tego rodzaju dokumentów. Taki sposób załatwienia wniosku strony o udostępnienie informacji publicznej nie był jednakże prawidłowy. Z uwagi na stwierdzenie, że skarżone Koło nie wywiązując się z obowiązków nałożonych przepisami art. 10 w związku z art. 13 i 14 oraz art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, pozostaje w rozpatrywanej sprawie w bezczynności, Sąd na podstawie art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zobowiązał wskazany organ do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 2 września 2014 r. (z wyłączeniem punktu II tegoż wniosku) w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Rozpoznając sprawę w tym zakresie, Sąd wziął bowiem pod uwagę okoliczność, że bezczynność dotyczyła wniosku skarżącego z dnia 2 września 2014 r., a także fakt, że organ wystosował do skarżącego pismo z dnia 9 września 2014 r. Za rażące naruszenie prawa w rozumieniu przepisu art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub nieprawidłowe zastosowanie przepisów o terminach załatwienia sprawy administracyjnej. Jednakże w przekonaniu Sądu celem ustalenia, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami sprawy czynności jakie powinien podjąć organ, dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Wobec uwzględnienia skargi Sąd na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, przyjmując stosownie do treści art. 205 § 1 tej ustawy, że na koszty te składa się uiszczony przez skarżącego wpis sądowy.