II SAB/Gd 173/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Protokolant Sekretarz Sądowy Izabela Adamowicz po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi S. H. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. zobowiązuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku do rozpatrzenia odwołania S. H. od decyzji Wójta Gminy z dnia 25 czerwca 2014 r., nr [...], w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem, ze stwierdzeniem jego prawomocności; 2. stwierdza, że bezczynność nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej S. H. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. S. H. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego - w skrócie określanego dalej jako "Kolegium", w sprawie rozpoznania jej odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia 25 czerwca 2014 r., nr [...] o odmowie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni wiatrowej mocy do 3 MW na działce nr [...] poł. w obrębie Ś., gmina S.. Skarżąca wniosła o zajęcie stanowiska w przedmiotowej sprawie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej uwzględnienie. Kolegium opisało dotychczasowy przebieg postępowania przyznając, że odwołanie strony nie zostało rozpatrzone, a tym samym organ odwoławczy pozostaje w bezczynności. SKO zaznaczyło również, że pismem z dnia 1 września 2014 r. zostało wezwane przez skarżącą do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto Kolegium wniosło o stwierdzenie, że bezczynność organu odwoławczego nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa albowiem jedyną jej przyczyną jest rozpoznawanie spraw według kolejności ich wpływu. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta - z mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a.", obejmuje również bezczynność organów. Jest to stan, w którym organ, będący właściwym miejscowo i rzeczowo do załatwienia sprawy, nie wydaje decyzji, postanowienia bądź innego aktu administracyjnego lub nie podejmuje czynności z zakresu administracji publicznej, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 P.p.s.a. W myśl art. 149 § 1 P.p.s.a., uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, jednocześnie stwierdzając, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wniesienie skargi na bezczynność organu do wojewódzkiego sądu administracyjnego dopuszczalne jest po wyczerpaniu trybu przewidzianego w art. 37 ustawy z dnia 16 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) - dalej jako "k.p.a.". Z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. wynika bowiem, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W niniejszej sprawie jest bezsporne, że skarga, stosownie do wymogu wynikającego z ww. przepisów, poprzedzona została wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, co nastąpiło pismem skarżącej z dnia 1 września 2014 r. (data wpływu do organu odwoławczego 3 września 2014 r., pismo w aktach administracyjnych). Wniesiona w niniejszej sprawie skarga dotyczy bezczynności Kolegium w rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez skarżącą na decyzję Wójta Gminy z dnia 25 czerwca 2014 r., którą odmówił wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pod nazwą: "Budowa elektrowni wiatrowej mocy do 3 MW na terenie działki nr [...] obręb Ś., gmina S.". Do terminu załatwienia sprawy polegającej na rozpatrzeniu odwołania przez samorządowe kolegium odwoławcze - będące organem odwoławczym stosować należy wymogi określone przepisem art. 35 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 k.p.a.). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w art. 35 § 3 k.p.a. (art. 35 § 4 k.p.a.). Do powyżej określonych terminów nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). Należy przy tym zauważyć również, że terminy określone w art. 35 k.p.a. podlegają liczeniu z uwzględnieniem treści art. 133 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej, który wydał decyzję, obowiązany jest przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu w terminie 7 dni od dnia, w którym otrzymał odwołanie, jeżeli w tym terminie nie wydał decyzji w myśl art. 132 k.p.a. Jak wynika z powyższego unormowania, datą wszczęcia postępowania odwoławczego jest data otrzymania odwołania przez organ odwoławczy. W niniejszej sprawie odwołanie wraz z aktami sprawy wpłynęło do Kolegium w dniu 21 lipca 2014 r. (vide prezentata organu odwoławczego na piśmie przewodnim Wójta Gminy z dnia 15 lipca 2014 r., pismo w aktach administracyjnych). Następnie pismem z dnia 21 lipca 2014 r. Kolegium wezwało S. H. do uzupełnienia braków formalnych odwołania poprzez złożenie własnoręcznego podpisu. W dniu 1 sierpnia 2014 r. skarżąca uzupełniła ww. brak formalny. Zgodnie z cytowanym powyżej art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Z art. 35 § 3 k.p.a. wynika zaś, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić w postępowaniu odwoławczym w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W tym zatem terminie Kolegium winno było wydać decyzję, którą rozstrzygnęłoby przedmiotową sprawę. Termin załatwienia sprawy przez organ odwoławczy liczy się od dnia wpływu odwołania wraz z aktami sprawy do organu drugiej instancji i jeżeli organ administracji zobowiązany do załatwienia sprawy nie wyda decyzji w prawem przewidzianym terminie, a zwłoka w rozpatrzeniu sprawy jest nieuzasadniona, wówczas mamy do czynienia z prawną bezczynnością organu. Zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym już w doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym, bezczynność organu administracji publicznej ma bowiem miejsce wówczas, gdy w ustawowo określonym terminie organ ten nie podjął czynności w danej sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, lecz mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji bądź innego aktu. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt nie został podjęty, w szczególności czy brak działania organu był zawiniony czy też usprawiedliwiony okolicznościami obiektywnymi. Na gruncie niniejszej sprawy ustawowy miesięczny termin na jej załatwienie, poprzez rozpatrzenie odwołania skarżącej przez Kolegium, liczony według zasady określonej w art. 57 § 3 k.p.a., upłynął w dniu 1 września 2014 r. Należy zaznaczyć, że w przedmiotowej sprawie zgodnie z art. 35 § 5 k.p.a. termin na rozpatrzenie odwołania rozpoczął bieg od dnia uzupełnienia przez S. H. braku formalnego odwołania. Nierozpatrzenie odwołania w terminie miesięcznym - przewidzianym w art. 35 § 3 w zw. z art. 35 § 5 k.p.a., trwające do dnia wyrokowania, oznacza stan bezczynności Kolegium, który zresztą jest w niniejszej sprawie bezsporny. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - działając na podstawie art. 149 § 1 zdanie pierwsze P.p.s.a. - uwzględnił skargę S. H. i zobowiązał Samorządowe Kolegium Odwoławcze do rozpatrzenia odwołania z dnia 10 lipca 2014 r. wniesionego przez skarżącą na decyzję Wójta Gminy z dnia 25 czerwca 2014 r. w terminie jednego miesiąca od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem, ze stwierdzeniem jego prawomocności. Jednocześnie, stosownie do wymogu wynikającego z treści art. 149 § 1 zdanie drugie P.p.s.a., Sąd orzekł, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd uznał bowiem, mając na uwadze charakter przedmiotowego postępowania oraz czteromiesięczny stan bezczynności organu odwoławczego, że w niniejszej sprawie nie doszło do rażącego naruszenia przez organ odwoławczy przepisu art. 35 § 3 k.p.a. w związku z zaniechaniem rozpatrzenia odwołania przez Kolegium w terminie ustawowym. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.