II SAB/Gd 213/15

PostanowienieWSA w Gdańsku2016-01-08

Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może zostać przyznany częściowy zwrot kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych. Ciężar udowodnienia tych okoliczności spoczywa na stronie.
Stan faktyczny
R. Ż. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej bezczynności Dyrektora Gimnazjum w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wnioskodawca przedstawił swoją trudną sytuację finansową i zdrowotną, wskazując na niskie dochody rodziny, konieczność stałego przyjmowania leków i brak możliwości samodzielnego pokrycia kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano R. Ż. prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. Ż. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na bezczynność Dyrektora Gimnazjum w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: przyznać R. Ż. prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 29 grudnia 2015 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynął formularz wniosku R. Ż. o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym razem z rodzicami oraz bratem i jego córką. Wnioskodawca podał, że rodzina utrzymuje się z dochodów rodziców uzyskiwanych z tytułu zatrudnienia oraz jego zasiłku dla bezrobotnych w łącznej wysokości 2455,87 zł miesięcznie. Podał, że rodzice są właścicielami mieszkania o pow. 42 m2, w którym rodzina zamieszkuje. Wskazał, iż jest osobą o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, przebywającą pod stałą opieką lekarską i wymagającą stałego przyjmowania leków, a nie stać go na samodzielne pokrywanie kosztów zakupu lekarstw. Skarżący szczegółowo opisał swoje problemy zdrowotne. Wskazał, iż rodzice pomagają mu w zakupie żywności i leków, jednak nie może liczyć na nic więcej. Oświadczył wnioskodawca, że nie posiada żadnych dóbr, które mógłby spieniężyć na opłacenie kosztów postępowania ani nie ma od kogo pożyczyć pieniędzy na ten cel. Nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Ponadto skarżący wskazał wydatki ponoszone przez rodziców (mieszkanie, prąd, gaz, TV, telefony, dojazdy do pracy, podatek, rata kredytu w wysokości 350 zł) i dodał, że ojciec ponosi również wydatki szkolne bratanicy i kupuje do domu środki czystości. Za pozostałe pieniądze rodzice kupują wyżywienie dla całej rodziny. Rozpoznając złożony wniosek zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie wnioskodawcy wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy referendarz sądowy uznał, że wykazał on, iż zachodzą przesłanki do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stwierdzono, że wnioskodawca przy uzyskiwanych obecnie dochodach i ponoszonych wydatkach nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego samodzielnie bez spowodowania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Przy ocenie sytuacji finansowej wnioskodawcy uwzględniono przede wszystkim fakt, iż źródłem utrzymania rodziny są niewysokie wynagrodzenia za pracę i zasiłek dla bezrobotnych, których łączna wysokość nie zaspokaja podstawowych potrzeb rodziny. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło