II SAB/Gd 28/04
WyrokWSA w Gdańsku2004-09-22
Skład orzekający: Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski, Sędzia WSA Jolanta Górska, Asesor WSA Krzysztof Retyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie odwołania bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych stanowi bezczynność organu administracji, czy też jest to czynność materialno-techniczna?Ratio decidendi
Nieuzupełnienie braków formalnych odwołania, mimo wezwania, stanowi jedną z postaci niedopuszczalności odwołania przewidzianą w art. 134 k.p.a. W takiej sytuacji organ odwoławczy powinien wydać postanowienie o niedopuszczalności odwołania, a nie pozostawić odwołanie bez rozpoznania. Pozostawienie odwołania bez rozpoznania w takiej sytuacji jest bezczynnością organu, a nie czynnością materialno-techniczną.Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy wniósł skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w sprawie rozpatrzenia odwołania Zakładu Doskonalenia Zawodowego od decyzji Prezydenta Miasta ustalającej warunki zabudowy. SKO umorzyło pierwotnie postępowanie, następnie stwierdziło nieważność tej decyzji, a po ponownym rozpatrzeniu utrzymało w mocy decyzję o nieważności. Następnie SKO wezwało odwołującego się do uzupełnienia braków formalnych odwołania (podpis osoby uprawnionej), a z powodu ich nieuzupełnienia pozostawiło odwołanie bez rozpoznania. Prokurator uznał to za bezczynność, podczas gdy SKO twierdziło, że jest to czynność materialno-techniczna.Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Samorządowe Kolegium Odwoławcze do rozpatrzenia i wydania rozstrzygnięcia w sprawie z odwołania Zakładu Doskonalenia Zawodowego w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Asesor WSA Krzysztof Retyk (spr.) Protokolant Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 8 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu zobowiązuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze do rozpatrzenia i wydania rozstrzygnięcia w sprawie z odwołania Zakładu Doskonalenia Zawodowego od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 7 marca 2001 r. [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, w terminie 30 dni od uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Decyzją z dnia 7 marca 2001 r. Prezydent Miasta ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie centrum usługowo-handlowego. Na skutek wniesionego przez Zakład Doskonalenia Zawodowego odwołania z dnia 29 marca 2001 r., a następnie cofnięcia go, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 30 kwietnia 2001 r. umorzyło postępowanie odwoławcze.
W wyniku sprzeciwu wniesionego przez Prokuratora Okręgowego Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 19 maja 2003 r. nr [...], stwierdziło nieważność własnej decyzji ostatecznej z dnia 30 kwietnia 2001 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia 7 marca 2001 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia 8 sierpnia 2003 r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy własną decyzję z dnia 19 maja 2003 r.
W dniu 25 lipca 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wezwało Zakład Doskonalenia Zawodowego do usunięcia braku formalnego odwołania przez złożenie podpisu przez osobę uprawnioną do reprezentowania odwołującego się. W wezwaniu określono termin 7 dni do usunięcia braku, z jednoczesną informacją, że nie usunięcie braku w terminie spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a. Z Krajowego Rejestru Sądowego wynikało bowiem, iż organem upoważnionym do reprezentowania odwołującego się jest Zarząd, a sposobem jego reprezentacji jest składanie oświadczeń woli przez dwóch członków Zarządu lub jednego członka Zarządu i pełnomocnika.
Z uwagi na nie uzupełnienie braku formalnego przez odwołującego się, Samorządowe Kolegium Odwoławcze pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia.
W dniu 19 marca 2004 r. Prokurator Okręgowy wniósł skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie rozpatrzenia odwołania Zakładu Doskonalenia Zawodowego od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 7 marca 2001 r., ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie centrum handlowo-usługowego w S.
W uzasadnieniu wskazał, że w sprawie nie zapadło ostateczne rozstrzygnięcie, a za takie trudno uznać pozostawienie w aktach sprawy odwołania bez rozpoznania. Prokurator wywiódł, że pozostawienie odwołania bez rozpoznania stanowi jedną z postaci niedopuszczalności odwołania przewidzianą w art. 134 k.p.a. i następuje w formie ostatecznego postanowienia organu drugiej instancji. Zdaniem Prokuratora nie wydanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowienia o niedopuszczalności odwołania w trybie art. 134 k.p.a. stanowi bezczynność organu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi oraz obciążenie skarżącego kosztami postępowania.
W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż zgodnie z ustalonym orzecznictwem sądowym wezwanie wystosowano w trybie art. 64 § 2 k.p.a. służy wyłącznie usunięciu braków formalnych wynikających z określonych przepisów i nie może zmierzać do negatywnej oceny wniesionego odwołania. Skoro zaś odwołanie, pomimo wezwania, nie spełniało wymogów formalnych, uprawniało to do pozostawienia sprawy bez rozpoznania, a pozostawienie sprawy bez rozpoznania jest czynnością materialno-techniczną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Sąd w niniejszej sprawie rozważył kwestię sprowadzającą się do określenia skutku, jaki powinien nastąpić w przypadku nie uzupełnienia braków formalnych odwołania.
W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że braki formalne odwołania nie zostały uzupełnione w terminie.
Zgodnie z art. 63 § 3 k.p.a. odwołanie wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszącego. Podpis warunkuje, że żądanie rozpatrzenia sprawy pochodzi od osoby określonej jako wnoszącego odwołanie. Brak podpisu strony, gdy nie zostanie usunięty, uniemożliwia wywołanie skutku prawnego wniesionego odwołania, polegającego na rozpoznaniu sprawy przez organ odwoławczy.
Wniesienie odwołania, nawet z brakami formalnymi, wszczyna postępowanie odwoławcze (art. 61 § 3 k.p.a.). Kodeks postępowania administracyjnego zajmuje stanowisko ograniczonego formalizmu, dlatego dopuszcza wszczęcie postępowania nawet wtedy, gdy odwołanie (żądanie) zawiera uchybienia formalne.
W postępowaniu odwoławczym widoczne jest stadium wstępnego postępowania, w którym organ odwoławczy podejmuje czynności mające na celu ustalenie czy odwołanie zostało wniesione w terminie oraz czy spełnia wymogi formalne.
W przypadku braków formalnych organ odwoławczy na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. wzywa do ich usunięcia. Przepis art. 64 k.p.a. ma z mocy art. 140 k.p.a. odpowiednie zastosowanie do postępowania przed organem odwoławczym. Nie ma innego postępowania, w trakcie którego organ odwoławczy mógłby weryfikować pod względem formalnym złożone odwołanie.
Oznacza to, że uzupełnienie braków formalnych wniesionego odwołania następuje w postępowaniu wstępnym prowadzonym przez organ odwoławczy, a skutkiem nie uzupełnienia braków formalnych jest niedopuszczalność odwołania. Z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych odwołania w terminie postępowanie wstępne zakończy się wydaniem przez organ odwoławczy postanowieniem o niedopuszczalności odwołania, co lepiej zabezpieczy stronie możność ochrony jej praw w postępowaniu odwoławczym (strona może wnieść skargę na to postanowienie). W przypadku pozostawienia odwołania bez rozpoznania pozostaje stronie wniesienie skargi na bezczynność organu.
Zdaniem Sądu nie uzupełnienie braków formalnych odwołania stanowi jedną z postaci niedopuszczalności odwołania przewidzianą w art. 134 k.p.a.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę na bezczynność organu za zasadną i zobowiązał go do rozpatrzenia i wydania rozstrzygnięcia w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło