II SAB/Gd 31/09

WyrokWSA w Gdańsku2010-08-11

Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Wanda Antończyk, Jolanta Górska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie samowoli budowlanych jest zasadna, gdy skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia w części zarzutów oraz gdy część spraw nie jest przedmiotem właściwości organu lub sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest skuteczna jedynie w zakresie spraw, które zostały uprzednio objęte zażaleniem do organu wyższego stopnia. W przypadku gdy skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia w części zarzutów, skarga w tym zakresie podlega odrzuceniu. Ponadto, bezczynność organu nie zachodzi, gdy sprawa nie należy do właściwości organu lub jest rozstrzygana przez sądy powszechne. W analizowanej sprawie nie stwierdzono bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. w zakresie spraw objętych zażaleniem.
Stan faktyczny
Skarżący R. B. wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. w sprawach dotyczących samowoli budowlanych, które według niego zagrażają życiu i zdrowiu mieszkańców. Skarżący wskazał, że od listopada 2008 r. organ nie podjął żadnych działań, nie wszczął postępowań administracyjnych ani nie przeprowadził dowodów. Złożył również zażalenie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G., które dotyczyło wybranych spraw. Organ wyjaśnił, że prowadzi postępowania w tych sprawach lub że nie jest właściwy do ich rozpatrzenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. oraz zasądził od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika skarżącego kwotę 310 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia WSA Jolanta Górska Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. B. na bezczynność Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie samowoli budowlanych 1/ oddala skargę, 2/ nakazuje wypłacić ze Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na rzecz adwokata B. L. kwotę 310 (trzysta dziesięć) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. R. B. pismem z dnia 24 czerwca 2009 r. wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. w sprawie samowoli budowlanych, które zdaniem skarżącego zagrażają życiu i zdrowiu wielu osób. W uzasadnieniu skargi R. B. wskazał, iż poczynając od wniosku z dnia 18 listopada 2008 r., skierowanego do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. do dnia dzisiejszego bezskutecznie zabiega o interwencje organów państwowych w szeregu istotnych sprawach, w tym w sprawie samowoli budowlanej pieca gazowego c.o. znajdującego się w części wspólnej piwnicy przy ul. [...], która narusza przepisy przeciwpożarowe i zagraża życiu i bezpieczeństwu lokatorów posesji, w sprawie nielegalnego przejścia (przejazdu) przez posesję przy ul. [...], w sprawie rozbiórki pawilonu "K", a także odnośnie postępowania w sprawie otworów okiennych w ścianie szczytowej budynku przy ul. [...] w L. i wielu innych sprawach. R. B. podkreślił, że organy do których zwracał się z opisanymi wyżej problemami, w tym w pierwszej kolejności Inspektor Powiatowy z L. przez długie miesiące ignorowały jego wnioski, jeśli już jednak udzielały odpowiedzi, to jedynie w celu zniechęcenia go do interwencji. W sprawie nie podjęto dotychczas żadnych działań zmierzających do zlikwidowania nieprawidłowości, nie wszczęto postępowania administracyjnego oraz nie przeprowadzono postępowania dowodowego. Skarżący zaznaczył również, iż pismem z dnia 15 grudnia 2008 r. złożył zażalenie na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. W zażaleniu tym sprecyzował swoje zarzuty odnośnie bezczynności organu, koncentrując się na sprawie nielegalnego przejścia (przejazdu) przez posesję przy ul. [...] w L., postępowaniu w przedmiocie nakazu rozbiórki pawilonu "K", postępowaniu w sprawie otworów okiennych w ścianie szczytowej budynku przy ul. [...] w L. oraz na sprawie nadbudowy i rozbudowy pawilonu "A". Zdaniem R. B. organy w niniejszej sprawie dopuściły się nie tylko bezczynności ale również złamały prawo. Za takie działanie uznać bowiem należy np. odmowę wszczęcia postępowania w sprawie samowoli budowlanych pomimo wniosku skarżącego. Zaniechanie te jest zdaniem skarżącego również podejrzane. Końcowo skarżący podał, że wobec niezałatwienia przez organ I instancji spraw o rozpatrzenie których wnosił konieczne było złożenie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wskazał, iż prowadzi szereg postępowań administracyjnych związanych z nieruchomością położoną przy ul. [...] w L. Odnosząc się następnie do każdego z nich wyjaśnił, że w sprawie zabudowy części klatki schodowej Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. decyzją z dnia 6 stycznia 2009 r. uchylił decyzję organu I instancji i stwierdził brak podstaw do nakazania rozbiórki zabudowy części klatki schodowej. Dodał, że w chwili obecnej skarga na decyzję organu odwoławczego rozpatrywana jest przez sąd administracyjny. Postępowanie administracyjne w sprawie postawienia kominka w lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w L. przez państwo H. zostało zakończone prawomocną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. utrzymującą w mocy rozstrzygniecie organu I instancji o braku podstaw do rozbiórki. W tej sprawie również wniesiona została skarga do sądu administracyjnego. Dalej organ odniósł się do kwestii samowolnego ocieplenia budynku dokonanego przez A. K. wskazując, że czynności wyjaśniające podjęte w tej sprawie pozwoliły ustalić, że dokonano jedynie wymiany pieca gazowego. Montażu dokonała osoba ze stosowanymi uprawnieniami zaś piec posiadał ważną kartę gwarancyjną. Dodał też, że dokonana później kontrola prawidłowości podłączenia kotła do gniazda elektrycznego i kontrola instalacji gazowej nie wykazały nieprawidłowości. Stwierdzono jedynie brak wkładu kwasoodpornego w przewodzie spalinowym i w konsekwencji konieczność otynkowania komina pod dachem. Organ podkreślił, że wykonane roboty nie stwarzają zagrożenia dla mieszkańców budynku. Organ podniósł ponadto, iż w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku rozpatrywana jest skarga R. B. na decyzję Inspektora Wojewódzkiego dotyczącą otworów okiennych w lokalu mieszkalnym nr 3 i otworu okiennego klatki schodowej. Zatem i w tej sprawie nie zachodzi bezczynność organu. Analogiczna sytuacja ma miejsce w sprawie samowolnie wybudowanego garażu stanowiącego własność R. B., w której toczy się postępowanie przed sądem administracyjnym ze skargi na decyzję organu II instancji, który uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. i przekazał ją do ponownego rozpoznania. Przedmiotem postępowania jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Z wyjaśnień Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. wynikało ponadto, że istniejąca w 2008 r. reklama pawilonu "K" na działce nr [...] w L. została rozebrana przez panią P. co zostało potwierdzone przez organ. Nowa reklama znajdująca się tam w chwili obecnej zgłoszona została do Starosty L. i przyjęta bez sprzeciwu. Organ podkreślił jeszcze, że postępowanie w sprawie pawilonu handlowego "K" prowadzi Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla M. wobec wyłączenia Inspektora z L. Końcowo organ wyjaśnił, że we wszystkich postępowaniach zgodnie z obowiązującymi przepisami zawiadomiono strony o oględzinach, sporządzono protokoły, powiadomiono o możliwości zapoznania się z aktami sprawy jak również formułowano i przekazywano odpowiedź skarżącemu na każde pismo które kierował do organu. W żadnej ze spraw nie zachodzi i nie zachodziło niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia mieszkańców. Zatem nie zachodzi w sprawie bezczynność organu na którą powołuje się R. B. W pismach z dnia 13 sierpnia 2009 r., z dnia 21 września 2009 r. oraz z dnia 12 grudnia 2009 r. skarżący zakwestionował stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. sformułowane w odpowiedzi na skargę przytaczając okoliczności, które jego zdaniem bezczynności organu dowodzą. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako P.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów administracji. Bezczynność organu administracji zachodzi wówczas, gdy organ ten, w terminach przewidzianych przepisami prawa nie wydaje rozstrzygnięcia w sprawie. Zgodnie z art. 35 K.p.a. organ administracji publicznej zobowiązany jest załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki, przy czym załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Ponadto organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 K.p.a. to jest nie zawiadomił strony o przyczynach zwłoki w wydaniu rozstrzygnięcia lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Zgodnie z przepisem art. 52 § 1 P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (§ 2). W sytuacji, gdy strona nie wyczerpie trybu zaskarżenia skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., stanowiącego, że sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie z innych przyczyn jest niedopuszczalne. W przedmiotowej sprawie, w treści obszernej skargi skarżący zarzucił bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. w wielu sprawach dotyczących nieruchomości położonej przy ul. [...] w L. i nieruchomości sąsiednich. Jednakże w piśmie z dnia 5 grudnia 2008 r., skierowanym do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. skarżący zwraca uwagę na bezczynność organu pierwszej instancji w jedynie w sprawie nielegalnego przejścia (przejazdu) przez posesję przy ul. [...] w L., a także sprawie dotyczącej nakazu rozbiórki pawilonu "K", nadbudowy i rozbudowy pawilonu "A" oraz zamurowania okna w budynku przy ul. [...]. Pismo to, pomimo braku właściwego oznaczenia zostało potraktowane przez Sąd zgodnie z jego treścią i intencją jako zażalenie na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. Zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. na nie załatwienie sprawy w terminie stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Wniesienie zażalenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. jest warunkiem formalnym wystąpienia przez osobę zainteresowaną ze skargą do sądu administracyjnego na bezczynność organu (...) (wyrok NSA z dnia 24 maja 2001 r., IV SA 572/99, ONSA 2002/3/116). Skoro złożenie zażalenia jest warunkiem formalnym skuteczności skargi w przedmiotowej sprawie skarga na bezczynność jest skuteczna jedynie co do spraw podniesionych w treści zażalenia. W konsekwencji dalsze rozważania dotyczą bezczynności organu jedynie w sprawach wymienionych w treści "zażalenia", jakie stanowi pismo z dnia 5 grudnia 2008 r.. Sprawa nielegalnego przejścia (przejazdu) przez posesję przy ul. [...] w L. nie jest sprawa administracyjną, ponieważ regulowanie stosunków własnościowych pomiędzy współwłaścicielami nieruchomości należy do sądów powszechnych. W tej sytuacji zarzut bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. jest nieuzasadniony. Postępowanie w przedmiocie nakazu rozbiórki pawilonu "K" prowadzone jest przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego S., zatem także w tym przypadku zarzut bezczynności nie może dotyczyć Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. Postępowanie w sprawie otworów okiennych w ścianie szczytowej budynku przy ul. [...] w L., w którym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia 12 września 2008 r. stwierdził brak podstaw do rozstrzygania w trybie art. 51 Prawa budowlanego, następnie decyzją z dnia 15 grudnia 2008 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. utrzymał w mocy powyższą decyzje zaskarżoną przez R. B. zakończyło się wyrokiem WSA w Gdańsku z dnia 14 października 2009 r. (sygn. II SA/Gd akt 42/09) oddalającym skargę R. B. Także i w tym przypadku brak podstaw do badania bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L., ponieważ aktualnie postępowanie jest zakończone. Natomiast sprawa nadbudowy i rozbudowy pawilonu "A", przy czym skarżący nie wskazał lokalizacji tego pawilonu, nie jest aktualnie przedmiotem postępowania prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. Uwzględniając powyższe rozważania Sąd stanął na stanowisku, że skarga nie jest uzasadniona, albowiem w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przypadek bezczynności w wydaniu rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku Sąd zasądził od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na rzecz r. Pr. M. W. kwotę 310 zł (obejmującą wynagrodzenie w kwocie 240 zł, należny podatek od towarów i usług w kwocie 52,80 zł oraz zwrot wydatków w kwocie 15 zł) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zgodnie z wnioskiem złożonym na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2010 roku, w trakcie której pełnomocnik skarżącego oświadczył, iż skarżący nie poniósł kosztów udzielonej pomocy prawnej w żadnej części. Orzeczenie o kosztach Sąd wydał na podstawie art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz przepisów § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 2 ust. 1 i 3, § 19 pkt 1 i § 20 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło