II SAB/Gd 38/15

WyrokWSA w Gdańsku2016-04-06

Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz, Dorota Jadwiszczok, Mariola Jaroszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioski o uzupełnienie akt sprawy o nieistniejące dokumenty oraz o okazanie decyzji i zabezpieczenie dokumentów dotyczących inwestycji publicznych stanowią wnioski o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?
Ratio decidendi
Wnioski o uzupełnienie akt sprawy o nieistniejące dokumenty oraz o okazanie decyzji i zabezpieczenie dokumentów dotyczących inwestycji publicznych nie stanowią wniosków o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Informacja publiczna musi istnieć i znajdować się w dyspozycji organu, a przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mogą być stosowane jako alternatywny tryb uzyskiwania dokumentów w ramach postępowania karnego, w którym strona ma zagwarantowane inne środki procesowe.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Prokuratury Rejonowej w Starogardzie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, domagając się nakazania udzielenia informacji, uznania bezczynności za rażące naruszenie prawa oraz wymierzenia grzywny. Wnioski skarżącej dotyczyły uzupełnienia akt sądowych o dokumenty ustalające wartość szkody, okazania decyzji zezwalającej na wycinkę drzew, zabezpieczenia dokumentów z interwencji Policji oraz dokumentów dotyczących inwestycji publicznych i decyzji podatkowej. Prokuratura wskazała, że wnioski te dotyczą sprawy, która została umorzona, a skarżąca jako strona postępowania miała możliwość zapoznania się z aktami i korzystania ze środków procesowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędzia WSA Mariola Jaroszewska po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2016 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. J. na bezczynność Prokuratury Rejonowej w Starogardzie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. Pismem z 7 stycznia 2015 r. B. J. wniosła skargę na bezczynność Prokuratury Rejonowej w udzieleniu informacji publicznej na złożone przez nią wnioski z 15 stycznia 2014 r. i 3 marca 2014 r. w części dotyczącej udostępnienia informacji publicznej. Skarżąca domagała się nakazania organowi udzielenia informacji w zakresie zgodnym z treścią wniosków, uznania bezczynności za rażące naruszenie prawa oraz wymierzenia grzywny za bezczynność. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: Pismem z 15 stycznia 2014 r. B. J. zwróciła się do Prokuratury Rejonowej z zarzutem, że w aktach sądowych, które przeglądała, brak jest dokumentów ustalających wartość szkody wyrządzonej Skarbowi Państwa poprzez przekazanie gruntów pod budowę drogi, narażenie należącego do skarżącej zabytku na utratę wartości i zniszczenie oraz wniosła o uzupełnienie akt o te dokumenty i powiadomienie jej mailem o ich gotowości do sporządzenia fotokopii. Wnioskiem z 3 marca 2014 r. skarżąca wezwała Prokuraturę do okazania decyzji zezwalającej na wycinkę drzew z obszaru 11 ha będących w posiadaniu parafii w S. Domagała się w nim także zabezpieczenia dokumentów z interwencji Policji w gminie w dniu 4 czerwca 2013 r. i wszystkich ukrywanych dokumentów gminy dotyczących inwestycji publicznych oraz dokumentów dotyczących decyzji podatkowej nr [...] z 3 czerwca 2013 r.. W odpowiedzi na skargę Prokurator Rejonowy wskazał, wnioski składane przez B. J. o udzielenie informacji dotyczą sprawy [...]. Z tego względu pisma kierowane przez skarżącą w przedmiotowej sprawie zostały dołączone do akt sprawy, w której skarżąca była stroną. Postępowanie w sprawie [...] umorzono zaś w dniu 31 grudnia 2012 r., a B. J. wykorzystała prawo do zaskarżenia tej decyzji, jednakże Sąd Rejonowy nie uwzględnił jej zażalenia i w dniu 14 listopada 2013 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, przy czym kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 a. Z kolei stosownie do treści art. 149 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, a nadto rozstrzyga w kwestii, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1). W przypadku, o którym mowa w § 1, Sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 (§ 2). Skarżąca wniosła skargę na bezczynność polegającą na niezałatwieniu jej wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Przepisy, na podstawie których należy ocenić postępowanie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej zawarte są w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 782), dalej "u.d.i.p.", która w kompleksowy sposób reguluje zagadnienie dostępu do informacji publicznej, określając zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ustawy oraz procedurę i tryb udostępniania takiej informacji. Oceniając, czy organ pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej w zakresie wskazanym w skardze należało ustalić, czy jest on podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, a także czy żądana przez skarżącą informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że Prokurator Rejonowy jest organem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. ) Wymaga zatem rozważenia, czy żądania zawarte w pismach skarżącej z 15 stycznia 2014 r. i 3 marca 2014 r. dotyczą udostępnienia informacji publicznej. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, która podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonym w ustawie. Stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym: treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności: treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a-c, oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach. Informację publiczną stanowi każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które władzę publiczną realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02, dostępny na stronie internetowej http://.orzeczenia.nsa.gov.pl). Treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą, stanowi informację publiczną. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części go dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od niego (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 721/08, Baza Orzeczeń LEX nr 423325). Odnosząc powyższe rozważania do treści pisma (maila) B. J. z dnia 15 stycznia 2014 r. należy przyjąć, że żądania w nim zawarte nie dotyczą udostępnienia informacji publicznej, jaką mogą zawierać akta sprawy [...] Prokuratury Rejonowej, do której to sprawy pismo zostało skierowane. W treści pisma skarżąca zarzuca, że w aktach sądowych, które przeglądała, brak jest dokumentów ustalających wartość szkody wyrządzonej Skarbowi Państwa poprzez przekazanie gruntów pod budowę drogi, narażenie należącego do skarżącej zabytku na utratę wartości i zniszczenie. W związku z tym żąda uzupełnienia akt o te dokumenty i powiadomienie jej mailem o ich gotowości do sporządzenia fotokopii. Żądanie dotyczy zatem informacji jeszcze nie wytworzonej i nie znajdującej się w aktach sprawy. Co do zasady udostępnieniu może podlegać jedynie informacja istniejąca i znajdująca się w dyspozycji organu, zatem żądanie w tej części podlega oddaleniu. Przechodząc do analizy obszernego pisma skarżącej z 3 marca 2014 r., skierowanego przez B. J. do sprawy [..] i [...] policji w S., zawiera ono wniosek o wyłączenie Policji w S. od wszelkich spraw dotyczących Wójta Gminy Z. K. (sprawa [...]). W treści pisma skarżąca zarzuca brak w aktach sprawy decyzji o pozwoleniu na wycinkę drzew, jednocześnie wzywając Prokuraturę do okazania takiej decyzji. Następne pytanie dotyczy informacji, kto wydał zgodę na wycinkę tego drzewostanu. Kolejno skarżąca domagał się zabezpieczenia dokumentów z interwencji Policji w gminie w dniu 4 czerwca 2013 r. i wszystkich ukrywanych dokumentów gminy dotyczących inwestycji publicznych oraz dokumentów dotyczących decyzji podatkowej nr [...] z 3 czerwca 2013 r.. Pismo zawiera także wniosek o zabezpieczenie dokumentów dotyczących wszystkich transakcji gruntowych na rzecz p. P. Następnie sformułowane zostało szereg pytań o stan wiedzy Prokuratora G. co do przepisów prawa i uprawnień Wójta. Pismo kończy wezwanie Prokuratury do podjęcia postępowania w sprawie nielegalnej darowizny 11 ha lasu – parku w K. dla parafii w S. i nielegalnej wycinki drzew a tego obszaru. Także treść tego pisma nie wskazuje, aby zawierało ono żądanie dotyczące udostępnienia informacji publicznej znajdującej się w dyspozycji wezwanego organu, zatem skarga i w tej części podlega oddaleniu. Należy podkreślić, że skarżąca w treści obu wskazanych w skardze pism w żadnym miejscu nie powołała się na ustawę o dostępie do informacji publicznej. W istocie domagała się podjęcia przez Prokuraturę konkretnych czynności i zabezpieczenia wskazanych dowodów w ramach postępowania, które zostało wszczęte z jej zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa. Odnosząc się do tak sformułowanego żądania należy podzielić stanowisko organu, że niemożliwe było udostępnienie B. J. jakichkolwiek nieistniejących dokumentów w trybie informacji publicznej. Ponadto należy wziąć pod uwagę okoliczność, że skarżąca była inicjatorką postępowania w sprawie [...] do której kierowane były oba pisma, a zatem stroną każdej czynności podejmowanej przez Prokuraturę. Gwarancje procesowe strony w toku postępowania karnego zawierają przepisy umieszczone w Kodeksie postępowania karnego. W toku takiego postępowania strona postępowania nie może posługiwać się przepisami o dostępie do informacji publicznej, aby uzyskać interesujące ją dane bądź żądać jakichkolwiek czynności. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie stanowi bowiem alternatywnego, konkurencyjnego trybu pozyskiwania dokumentów w odniesieniu do gwarancji z k.p.k. i może być stosowana jedynie tam, gdzie wnioskodawca nie dysponuje innymi możliwościami uzyskania dokumentacji. W przedmiotowej sprawie postępowanie w sprawie [...] zostało umorzone przez Prokuraturę Rejonowa w dniu 31 grudnia 2012 r., postanowienie to stało się prawomocne 14 listopada 2013 r.. W trakcie tego postępowania skarżąca jako strona je inicjująca brała w nim udział, miała prawo przeglądać akta sprawy, zapoznawać się ze zgromadzonymi dokumentami, żądać odpisów. W ramach postępowania przed Prokuraturą mogła korzystać ze środków zaskarżenia czynności i zaniechań oraz podjętych rozstrzygnięć. Dalszemu kwestionowaniu prawidłowości podjętych przez Prokuraturę czynności nie może służyć ustawa o dostępie do informacji publicznej. Podkreślić należy, że organ w takiej sytuacji nie ma także obowiązku wydania decyzji. Powyższe wynika z faktu, że forma decyzji została przewidziana przez ustawodawcę wyłącznie dla rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia informacji publicznej, względnie o umorzeniu postępowania, zaś w przypadku, gdy podmiot zobowiązany nie posiada żądanych informacji bądź gdy wnioskowana treść nie stanowi informacji publicznej, to nie może odmówić ich udzielenia. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Wobec oddalenia skargi brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o uznane bezczynności za rażącą i o wymierzenie organowi grzywny.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło