II SAB/Gd 57/16
WyrokWSA w Gdańsku2016-05-18
Skład orzekający: sędzia WSA Jolanta Górska, sędzia WSA Dorota Jadwiszczok, sędzia WSA Janina Guść
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, pomimo uchylenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze jego wcześniejszej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół dopuścił się bezczynności, ponieważ po uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze jego decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, nie podjął on żadnych czynności w celu udostępnienia informacji publicznej w ustawowym terminie. Bezczynność ta nie została uznana za rażące naruszenie prawa, gdyż wynikała z błędnego przekonania organu, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego wstrzymuje dalsze postępowanie w sprawie.Stan faktyczny
H. Ł. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej rozliczeń wyjazdów służbowych i list obecności. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając informację za przetworzoną i nieistotną dla interesu publicznego. Organ II instancji uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność wydania decyzji o odmowie. Po tym orzeczeniu organ I instancji nie podjął dalszych czynności, co skutkowało wniesieniem przez H. Ł. skargi na bezczynność. Sąd uwzględnił skargę, zobowiązując organ do rozpatrzenia wniosku, ale stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązał Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół do rozpatrzenia wniosku skarżącego H.Ł. z dnia 9 października 2015 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności; 2. stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądził od Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół na rzecz skarżącego H. Ł. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Dorota Jadwiszczok sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w Gdańsku w dniu 18 maja 2016 r. w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. Ł. na bezczynność Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół w przedmiocie udostepnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół do rozpatrzenia wniosku skarżącego H.Ł. z dnia 9 października 2015 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół na rzecz skarżącego H. Ł. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Przedmiotem niniejszej sprawy jest skarga H. Ł. na bezczynność Dyrektora A. w rozpoznaniu złożonego przez niego, w piśmie z dnia 9 października 2015 r., wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Z akt sprawy wynika, że skarga ta została wniesiona w następujących okolicznościach sprawy:
Pismem z dnia 9 października 2015 r. H. Ł. zwrócił się do Dyrektora A. o udzielenie, w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, informacji poprzez przedstawienie kserokopii rozliczeń wszystkich wyjazdów służbowych za lata 2010 - 2014 kierowników gminnych jednostek organizacyjnych tj.: Dyrektora A., Dyrektora B., Dyrektora C., Dyrektora D., Dyrektora E., Dyrektora F. oraz poprzez przedstawienie kserokopii list obecności A. K. za lata 2012 - 2014.
Dyrektor A. wskazując, że przedstawienie rozliczeń wszystkich wyjazdów służbowych kierowników jednostek organizacyjnych stanowi informację przetworzoną a wnioskodawca nie wykazał powodów, dla których spełnienie żądania jest szczególnie istotne dla interesu publicznego oraz wskazując, że nie posiada żądanych list obecności, decyzją z dnia 4 grudnia 2015 r., wydaną na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.), umorzył postępowanie w sprawie.
Z kolei, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując tę sprawę w trybie odwoławczym, decyzją z dnia 15 stycznia 2016 r., wydaną na podstawie art. 138 § 2 kpa, uchyliło decyzję Dyrektora A. i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że w ocenie Kolegium, uznanie przez organ I instancji, iż żądana informacja publiczna ma charakter informacji przetworzonej oraz stwierdzenie, że jej przygotowanie i udostępnienie konkretnemu wnioskodawcy nie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego powinno skutkować wydaniem decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji a nie, jak to uczynił organ I instancji, umorzeniem postępowania w sprawie.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, pismem z dnia 23 lutego 2016 r., Dyrektor A. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skarga ta została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Gd 151/16 i postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2016 r. została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
We wniesionej w niniejszej sprawie, w dniu 10 marca 2016 r., skardze na bezczynność skarżący zarzucił, że Dyrektor A. od dnia wydania przez Kolegium decyzji nie podjął żadnych czynności w sprawie udostępnienia mu żądanych dokumentów. Dyrektor nie udostępnił mu żądanych informacji jak i nie zawiadomił go o powodach opóźnienia w ich udostępnieniu. Dlatego też domaga się zobowiązania go do udzielenia mu, w określonym terminie, żądanej informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że sprawa z wniosku H. Ł. została zakończona w dniu 4 grudnia 2015 r. a obecnie jest rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku lub Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Podkreślił jednocześnie, że wnioskiem z dnia 8 marca 2016 r. uzupełnił wniesioną do Sądu skargę poprzez złączenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 stycznia 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Wniosek H. Ł. z dnia 9 października 2015 r. zainicjował postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej, które zostało uregulowane przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (DZ.U. z 2014 r, poz. 782 ze zm.).
Z przepisów tej ustawy wynika zaś, że wniosek o udzielenie informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej, może by załatwiony albo przez udzielenie informacji (w formie czynności materialno – technicznej) albo przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy albo przez zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy, albo przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 i per analogiam w sytuacji określonej w art. 15 ust. 2, gdy wnioskujący wycofa uprzednio złożony wniosek.
Przy czym udostępnienie informacji publicznej na wniosek powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powinien powiadomić w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej).
Termin określony w art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej ma zastosowanie również w przypadku ponownego rozpoznawania wniosku o udostępnienie informacji publicznej po uchyleniu przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji i przekazaniu sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 lutego 2014 r., sygn. akt II SAB/Kr 316/13, dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z niespornych okoliczności niniejszej sprawy wynika zaś, że po wydaniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji z dnia 15 stycznia 2016 r. wniosek H. Ł. nie został ponownie rozpoznany przez Dyrektora A. w sposób i w terminie określonym w powołanej powyżej regulacji. Bezsporne przy tym jest, że decyzja Kolegium została doręczona Dyrektorowi w dniu 25 stycznia 2016 r.
Niesporne w sprawie również jest, że Dyrektor A., jako podmiot reprezentujący jednostkę organizacyjną samorządu terytorialnego jest podmiotem wykonującym zadania publiczne a tym samym jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w świetle art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Niesporne również jest to, że żądana przez skarżącego informacja dotycząca rozliczeń kosztów wyjazdów służbowych kierowników gminnych jednostek organizacyjnych oraz lista obecności jednego z tych kierowników jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Informacją publiczną jest bowiem każda informacja wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone. Przede wszystkim zaś, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b), d) i lit. f) ustawy o dostępie do informacji publicznej informacją publiczną są informacje o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o organizacji, organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach oraz majątku, którym dysponują a zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) tej ustawy informację publiczną stanowią także dane publiczne, w tym treść i postać dokumentów urzędowych.
Niewątpliwie, wnioskowana przez skarżącego informacja jest rodzajem informacji o treści dokumentów, w tym w szczególności o dysponowaniu majątkiem i środkami publicznymi (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SAB/Gl 86/13; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt II SAB/Sz 122/15, dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto, wydatki przeznaczone na delegacje służbowe niewątpliwie należą do sfery wydatków publicznych. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 9 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885, z późn. zm.) jednostki samorządu terytorialnego tworzą sektor finansów publicznych. W rozdziale 4 działu 1 tej ustawy została uregulowana jedna z naczelnych zasad rządzących gospodarką środkami publicznymi, zasada jawności finansów publicznych, wyrażona w art. 33 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, od której przewiduje się jedynie dwa wyjątki. Jawność może być wyłączona w stosunku do środków publicznych, których pochodzenie lub przeznaczenie zostało uznane za informację niejawną na podstawie odrębnych przepisów lub jeżeli wynika to z umów międzynarodowych. Zasada jawności gospodarki środkami publicznymi jest zatem zasadą, która musi być bezwzględnie przestrzegana przez każdą jednostkę dysponującą publicznymi środkami finansowymi. Wydatkujący środki publiczne podlegają kontroli odpowiednich urzędów oraz kontroli ze strony samych obywateli.
Niezałatwienie przez Dyrektora A., po przekazaniu mu sprawy z wniosku skarżącego z dnia 9 października 2015 r. do ponownego rozpoznania, w żadnej z wymaganych przez ustawę o dostępie do informacji publicznej form – świadczy o bezczynności tego organu w rozpoznaniu złożonego przez skarżącego wniosku.
Gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podejmuje żądanych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadzi postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończy go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności mamy do czynienia z bezczynnością organu rozpoznającego wniosek o udzielenie informacji publicznej (por. T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne, Wydawnictwo Prawnicze PWN, Warszawa 1996 r., s. 62 – 63). Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia okoliczność z jakich powodów określony akt nie został podjęty, lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub nie zawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażając się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 14 czerwca 1983 r., sygn. akt SA/Wr 6/83, Gazeta Prawnicza 1983 r., nr 24), albo z przekonaniem, że występują negatywne przesłanki do załatwienia sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 1987 r., sygn. akt IV SAB 23/87, ONSA 1988, nr 1, poz. 13).
Z zarzutu bezczynności nie zwalniała więc organu okoliczność wniesienia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 stycznia 2016 r. Zgodnie bowiem z art. 16 § 1 kpa decyzja wydana w II instancji, od której nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jest decyzją ostateczną. Decyzja organu II instancji przybiera walor ostateczności z chwilą jej wydania. Stosownie zaś do treści art. 61 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Samo więc wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie może powodować zwłoki organu I instancji w egzekwowaniu obowiązku nałożonego decyzją, bądź zaprzestania czynności w postępowaniu. Również okoliczność pozostawania akt w innym organie czy sądzie nie zwalnia organu administracji publicznej od obowiązku dołożenia starań w kierunku podjęcia wymaganego rozstrzygnięcia.
Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zobowiązał Dyrektora A. do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 9 października 2015 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności.
Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd stwierdził, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd wziął bowiem pod uwagę, że bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 9 października 2015 r. wystąpiła w toku ponownego rozpoznawania sprawy po uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydanej w tym przedmiocie decyzji organu I instancji z dnia 4 grudnia 2015 r. i wynikła z mylnego przekonania o tym, że wniesienie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na decyzję wydaną w trybie art. 138 § 2 kpa uniemożliwia, do czasu jej rozpoznania, dalsze rozpoznawanie sprawy przez organ I instancji.
Ponadto, wobec uwzględnienia skargi Sąd, na podstawie art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło