II SAB/Gd 61/05
WyrokWSA w Gdańsku2006-04-13
Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Wanda Antończyk, Krzysztof Ziółkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta pozostaje w bezczynności w przedmiocie wypłaty odszkodowania za grunty przeznaczone pod drogi publiczne, pomimo toczących się postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent Miasta pozostaje w bezczynności w przedmiocie wypłaty odszkodowania za grunty przeznaczone pod drogi publiczne. Bezczynność organu zachodzi, gdy nie wydaje on rozstrzygnięcia w terminie przewidzianym przepisami prawa. W niniejszej sprawie, pomimo ostateczności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości i wygaśnięcia prawa użytkowania wieczystego, organ nie wypłacił należnego odszkodowania, a toczące się postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji nie stanowiły podstawy do wstrzymania jej wykonania.Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa A wniosła skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie wydania decyzji o przyznaniu odszkodowania za grunty przeznaczone pod drogi gminne. Prezydent Miasta wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na toczące się postępowania dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości. Po analizie przebiegu postępowania, w tym postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego, Sąd uznał skargę za uzasadnioną.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Prezydenta Miasta do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku i zwrotu akt.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Marta Went po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej A w G. na bezczynność Prezydent Miasta w przedmiocie odszkodowania za grunty przejęte pod drogi publiczne zobowiązać Prezydenta Miasta do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku i zwrotu akt.
W dniu 7 października 2005 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa A w G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie wydania decyzji o przyznaniu odszkodowania w związku z podziałem nieruchomości i przeznaczeniem jej części na drogi gminne.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej odrzucenie w całości.
W uzasadnieniu organ wyjaśniając swoje stanowisko przedstawił zwięźle stan faktyczny wskazując, iż w dniu 27 maja 2004 r. Prezydent Miasta zaopiniował pozytywnie plan podziału nieruchomości zgodnie z wnioskiem Spółdzielni Mieszkaniowej A, a w dniu 21 października 2002 r. ten sam organ zatwierdził projekt podziału tej nieruchomości, w wyniku czego powstały nowe działki, w tym działki przeznaczone pod drogi publiczne.
W dniu 14 stycznia 2004 r. Prezydent Miasta wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia 27 maja 2002 r. w części dotyczącej kwalifikacji wydzielanych ulic do jako dróg gminnych.
Na skutek zażalenia Spółdzielni Mieszkaniowej A Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 9 czerwca 2004 r. wyznaczyło Prezydentowi Miasta dodatkowy termin do załatwienia sprawy wypłaty odszkodowania za grunty przejęte przez Gminę Miasto pod drogi publiczne gminne – 30 dni od dnia zakończenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionego postanowienia.
Decyzją ostateczną z dnia 12 lipca 2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności powyższego postanowienia.
W dniu 17 sierpnia 2004 r. Prezydent Miasta wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 21 października 2002 r., w wyniku których powstały działki pod drogi gminne, argumentując, że postępowanie w niniejszej sprawie powinno było zostać zawieszone do czasu ustalenia kategorii dróg po podziale nieruchomości. Konsekwencją określenia kategorii dróg będzie, zdaniem organu, wskazanie nowego właściciela działek które zostały wydzielone pod drogi.
Decyzją dnia 28 września 2005 r. Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia 21 października 2002 r. Organ skierował więc wniosek do Kolegium o ponowne rozpatrzenie sprawy, wyjaśniając, iż po podjęciu przez ten organ rozstrzygnięcia Prezydent Miasta podejmie stosowne działania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów administracji.
Bezczynność zachodzi wówczas, gdy organ administracji, w terminach przewidzianych przepisami prawa nie wydaje rozstrzygnięcia w sprawie.
Stosownie do art. 35 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej zobowiązany jest załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3).
Organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. (zawiadomienie strony o przyczynach zwłoki w wydaniu rozstrzygnięcia) lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji.
Skarga jest uzasadniona, albowiem w przedmiotowej sprawie zachodzi przypadek bezczynności w wydaniu rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej.
W myśl art. 98 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (j.t. Dz.U. z 2000, nr 46, poz. 543 ze zm.) działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe – z nieruchomości której podział dokonany został na wniosek właściciela przechodzą z mocy prawa odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. W przypadku użytkowania wieczystego prawo to w stosunku do działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne wygasa z dniem w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna.
Zgodnie z przepisem art. 98 § 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami za działki gruntu o których mowa w § 1 przysługuje właścicielowi (użytkownikowi wieczystemu) odszkodowanie w wysokości uzgodnionej pomiędzy właścicielem (użytkownikiem wieczystym) a właściwym organem. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie na wniosek właściciela (użytkownika wieczystego) odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości.
Zgodnie z powyższymi przepisami zapłata odszkodowania następuje jednorazowo, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna (art. 132 ust. 1 ugn).
W sprawie niniejszej jest bezspornym, że w dniu 21 października 2002 r. Prezydent Miasta wydał decyzję ostateczną w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości położonej w G. przy ul. [...], [...] i [...]. W wyniku podziału nowopowstałe działki o nr [...], [...], [...], [...] zostały przeznaczone pod drogi gminne. Powyższe spowodowało co do wymienionych działek wygaśnięcie prawa użytkowania wieczystego przysługującego skarżącej spółdzielni oraz nabycie przez nią prawa do odszkodowania za przejęte działki. Przedmiotowa decyzja stała się ostateczna w dniu 4 listopada 2002 r. a więc od tego dnia organ właściwy do wypłacenia odszkodowania pozostaje w zwłoce.
Należy także wskazać, że postanowieniem z dnia 9 czerwca 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyznaczyło Prezydentowi Miasta dodatkowy termin załatwienia przedmiotowej sprawy – 30 dni od dnia zakończenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Prezydenta Miasta z dnia 27 maja 2002 r. w sprawie zaopiniowania proponowanego przez Spółdzielnię podziału.
Postępowanie to zostało zakończone w dniu 12 lipca 2004 r. prawomocnym postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w którym organ ten odmówił stwierdzenia nieważności. Upłynął zatem także dodatkowy termin załatwienia sprawy wyznaczony Prezydentowi Miasta przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
Jednocześnie nie jest zasadny podnoszony w odpowiedzi na skargę zarzut wniesienia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego przez Prezydenta Miasta w dniu 4 października 2005 r. wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 21 października 2002 r. o zatwierdzeniu planu podziału przedmiotowej nieruchomości. W sprawie tej Kolegium postanowieniem z dnia 28 września 2005 r. odmówiło stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. Okoliczność toczącego się postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji miałoby wpływ na jej wykonalność jedynie w przypadku wstrzymania jej wykonania przez właściwy organ (art. 159 § 1 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie Prezydent Miasta nie wskazuje na takie postanowienie, co oznacza, że zachodzi przypadek bezczynności w wykonaniu decyzji o zatwierdzeniu planu podziału nieruchomości.
Stosownie do art. 149 cyt. wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uwzględniając skargę na bezczynność zobowiązuje organ administracji do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na wskazanej wyżej podstawie prawnej orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło