II SAB/Gd 65/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Krzysztof Ziółkowski Sędziowie : NSA: Andrzej Przybielski (spr.) WSA: Janina Guść Protokolant: Barbara Kroczak po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi J. M. – U. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wydania decyzji o nakazie rozbiórki oddala skargę II SAB/Gd 65/03 U z a s a d n i e n i e J. M. – U. w dniu 6 sierpnia 2003 r. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Prezydenta Miasta , w której powołując się na przepisy art. art. 1, 17, 21, 26, 30 i 31 ust. 1 i 4 oraz art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA domagała się zobowiązania Prezydenta Miasta do wydania decyzji administracyjnej rozstrzygającej jej wniosek z 2 sierpnia 2002 r. dotyczący nakazu rozbiórki nielegalnej rozbudowy części budynku jednorodzinnego, położonego w G. – W. przy ul. [...]. Ponadto skarżąca domagała się dokonania oceny prawnej metody i sposobu rozpatrywania przez ten organ administracji faktów i dowodów powszechnie znanych z urzędu organowi odpowiedzialnemu za nielegalną rozbudowę. J. M. – U. wniosła również o ukaranie Prezydenta Miasta grzywną za 12 – miesięczną bezczynność w rozpatrzeniu jej wniosku z 2 sierpnia 2002 r. oraz przyznanie prawa do roszczenia o odszkodowanie za straty materialne jakie powstały na jej posesji wskutek nielegalnej rozbudowy sąsiedniego budynku od 1992 r. W uzasadnieniu skargi skarżąca opisała dotychczasowy przebieg szeregu postępowań administracyjnych związanych z rozbudową domu przy ul. [...] tj. na nieruchomości przylegającej bezpośrednio do jej posesji nr [...]. Skarżąca w szczególności wskazała, że w dniu 2 sierpnia 2002 r. złożyła Prezydentowi Miasta wniosek o wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę nielegalnie wykonanej rozbudowy domu mieszkalnego na sąsiedniej nieruchomości (por. str. 6 skargi). Wniosek ten, zgodnie z art. 35 k.p.a., winien być załatwiony bez zbędnej zwłoki najpóźniej w terminie 30 dni. Wobec dalszej bezczynności Prezydenta w dniu 2 października 2002 r. skierowała do Przewodniczącego Rady Miasta skargę, w której ponownie domagała się wydania stosownej decyzji. W odpowiedzi na te pisma Inspektor Nadzoru Budowlanego bezpodstawnie zawiesił postępowanie administracyjne, zlecone mu przez Prezydenta Miasta w sprawie wydania decyzji o nakazie rozbiórki. Bezpodstawność tej decyzji polega na tym, że jej wniosek z 2 sierpnia 2002 r. nie był skierowany do INB lecz był adresowany do Prezydenta Miasta . W ocenie skarżącej stanowisko zajmowane przez organy administracyjne w tej sprawie, a w szczególności w piśmie Wiceprezydenta Miasta z dnia 4 marca 2003 r., wskazują na brak znajomości istoty przedmiotowej sprawy, gdyż: 1. jej wniosek z 2 sierpnia 2002 r. o wydanie nakazu rozbiórki został prawidłowo skierowany do Prezydenta Miasta, który jest jedynym właściwym organem do jego rozpatrzenia; 2. Inspektor Nadzoru Budowlanego nie posiada kompetencji do rozpatrzenia jej wniosku "gdyż nie odpowiada on za nielegalną rozbudowę, w sprawie której NSA wydał trzy wyroki uchylające wszystkie decyzje Prezydenta Miasta " (por. str. 9 skargi). Na żądanie Sądu dotyczące wyczerpania trybu zażaleniowego, przewidzianego w art. 37 § 1 k.p.a., przed wniesieniem skargi do Sądu, skarżąca w piśmie z 14 sierpnia 2003 r. wskazała, że zażalenie takie wniosła do Wojewody w dniu 10 lipca 2002 r. (k. 34). W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej oddalenie wskazując, że decyzje w sprawach dotyczących nakazów rozbiórki nie należą do jego kompetencji lecz do właściwości Inspektora Nadzoru Budowlanego. Organ administracji wskazał, że J. M. – U. była wielokrotnie informowana, że zgodnie z art. 83 ust. 1 obowiązującego prawa budowlanego wydawanie decyzji nakazujących rozbiórkę obiektów budowlanych należy do właściwości organów nadzoru budowlanego. Natomiast Prezydent Miasta jako organ administracji architektoniczno – budowlanej wydaje decyzje w sprawach, o których mowa w art. 82 ust. 1 prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skargę należało uznać za oczywiście bezzasadną. Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 3 § 1 i 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4. Istota skargi na bezczynność polega na tym, że właściwy w sprawie organ administracji, do którego skierowano wniosek o wszczęcie postępowania, który to wniosek wszczął postępowanie w trybie art. 61 § 3 k.p.a., nie wydaje decyzji merytorycznej w terminie przewidzianym dla załatwiania tego rodzaju spraw, (por. art. 35 § 1 – 5 k.p.a.). Skargę taką można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (por. art. 52 § 1 p.s.a.). Zgodnie z art. 149 p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu (decyzji) lub dokonania czynności bądź stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Warunkiem uwzględnienia skargi jest skierowanie wniosku o wszczęcie postępowania do organu właściwego do wydania decyzji w danej sprawie oraz wniesienie zażalenia do właściwego organu administracji publicznej wyższego stopnia (por. art. 37 § 1 k.p.a.). Ustawą z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej – w związku z reformą ustrojową państwa (Dz.U. Nr 106, poz. 668) dokonano zmian w prawie budowlanym dotyczących, także organów, którym powierzono wykonywanie zadań z zakresu nadzoru i kontroli nad działalnością budowlaną. Rozdział 8 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) otrzymał obowiązujący obecnie tytuł "Organy administracji architektoniczno – budowlanej i nadzoru budowlanego", a w jego treści nawiązano do zmian przewidzianych w ustawach z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym oraz o samorządzie wojewódzkim. Od dnia 1 stycznia 1998 r. zadania administracji architektoniczno – budowlanej wykonują: Starosta, Wojewoda i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, a zadania nadzoru budowlanego: powiatowy inspektor nadzoru budowlanego, Wojewoda przy pomocy Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (por. art. 80 prawa budowlanego). W obowiązującym aktualnie stanie prawnym do właściwości organów administracji architektoniczno – budowlanej należą sprawy określone w ustawie i nie zastrzeżone do właściwości innych organów (art. 82 ust 1 ustawy). Jest to tzw. domniemanie kompetencji tych organów we wszystkich sprawach z wyjątkiem tych, które zastrzeżono do właściwości innych organów. Stosownie do art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (jedn. tekst Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego, jako organu I instancji należą zadania i kompetencje, o których mowa w art. 48 – 50 tj. dotyczących nakazów rozbiórki. W przedstawionym wyżej stanie prawnym od dnia 1 stycznia 1999 r. organem wyłącznie właściwym do wydania nakazu rozbiórki samowolnie zrealizowanej części obiektu budowlanego, czego domagała się w skardze J. M. – U. był Inspektor Nadzoru Budowlanego. Ze znajdujących się w aktach sprawy pism Prezydenta i Wiceprezydenta Miasta z dnia 4 marca 2003 r. (k. 50 – 52 akt sprawy) wynika, że skarżąca była wielokrotnie informowana kto jest organem wyłącznie właściwym do wydawania decyzji administracyjnych o nakazie rozbiórki. Wynika to również z akt sprawy II SA/Gd 1975/00, w której skarżąca zaskarżyła wydane w tej sprawie decyzje organów nadzoru budowlanego. O właściwości organów poinformowano skarżącą również na rozprawie w dniu 25 lutego 2004 r. Nie przyjmując do wiadomości zmian dokonanych w strukturze organów właściwych w sprawach budowlanych skarżąca zarówno na rozprawie jak i w skardze twierdziła, że według jej oceny organem właściwym do wydania nakazu rozbiórki jest Prezydent Miasta i podtrzymała skargę na bezczynność tego organu. Skarga jest oczywiście bezzasadna z tej przyczyny, że Sąd nie mógł zobowiązać do wydania decyzji organu, który nie posiada kompetencji do rozpatrzenia danej sprawy administracyjnej. Decyzja taka na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. dotknięta byłaby wadą nieważności. Z tych też przyczyn Sąd, na podstawie art. 151 p.s.a. oddalił skargę. AW