II SAB/Gd 75/25
PostanowienieWSA w Gdańsku2026-01-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie zawarcia umowy dzierżawy gruntu gminnego mieści się w kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie zawarcia umowy dzierżawy gruntu gminnego nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego, ponieważ dotyczy stosunku cywilnoprawnego, a nie władczych działań administracji publicznej. Spory w tym zakresie należą do właściwości sądów powszechnych.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Gdańskich Nieruchomości Samorządowego Zakładu Budżetowego w Gdańsku w przedmiocie umowy dzierżawy gruntu gminnego. Skarżący domagał się zawarcia umowy dzierżawy ogródka przydomowego, powołując się na wcześniejsze dzierżawienie przez poprzednich właścicieli. Po złożeniu ponaglenia, które okazało się bezskuteczne, skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego. Organ w odpowiedzi wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawa ma charakter cywilnoprawny i nie należy do właściwości sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono stronie skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. K. na bezczynność Gdańskich Nieruchomości Samorządowego Zakładu Budżetowego w Gdańsku w przedmiocie umowy dzierżawy gruntu gminnego postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.
W. K. (dalej jako: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Gdańskich Nieruchomości Samorządowego Zakładu Budżetowego w Gdańsku (dalej jako: "organ") w przedmiocie umowy dzierżawy gruntu gminnego, tj. ogródka przydomowego położonego w G. przy ul. Ł. [...]. Uzasadniając skargę skarżący wyjaśnił, że wnioskiem z dnia 12 sierpnia 2024 r. zwrócił się do Gdańskich Nieruchomości o nawiązanie umowy dzierżawy ogródka przydomowego, uprzednio dzierżawionego przez poprzednich właścicieli lokalu, który zakupił w 2018 r. W dniu 7 kwietnia 2025 r. złożył do organu ponaglenie, które okazało się bezskuteczne. Do dnia złożenia skargi organ nie rozpoznał wniosku, jak również nie wyjaśnił przyczyn piętnastomiesięcznej zwłoki w jego rozpoznaniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie w całości na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 w zw. z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej jako: "P.p.s.a."), gdyż niniejsza sprawa, jak wynika z treści skargi, dotyczy stosunku o charakterze cywilnoprawnym, przez co nie należy do właściwości sądu administracyjnego a ponadto podmiot, wskazany przez skarżącego jako organ, nie wykonuje władczych zadań administracji publicznej w danym zakresie, a tym samym nie może pozostawać w bezczynności w rozumieniu przepisów P.p.s.a. Ewentualnie (z ostrożności procesowej), w razie uznania przez Sąd, że skarga nie podlega odrzuceniu, wniesiono o jej oddalenie w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności należy wskazać, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd zawsze bada legitymację skargową strony, zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz jej warunków formalnych, a przede wszystkim dokonuje oceny dopuszczalności skargi, w szczególności bada, czy dotyczy ona przedmiotu objętego właściwością sądu administracyjnego.
Zgodnie bowiem z art. 58 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (§ 1 pkt 1). Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (§ 3).
Zakres właściwości sądów administracyjnych reguluje art. 3 P.p.s.a., zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (§ 1), a kontrola ta obejmuje (§ 2) orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615 ze zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Z powyższych regulacji wynika, że skarga na bezczynność jest dopuszczalna jedynie wówczas, gdy żądane przez skarżącego działanie miałoby przybrać formę decyzji administracyjnej; postanowienia, na które służy zażalenie, kończącego postępowanie lub rozstrzygającego sprawę co do istoty; innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; innych aktów lub czynności podejmowanych w ramach ogólnego postępowania administracyjnego lub postępowania podatkowego.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a P.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.).
Zauważyć należy, że powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty, z czego a contrario należy wnioskować, że sprawy dotyczące aktów lub czynności w nim niewymienionych nie są objęte właściwością sądów administracyjnych, zatem zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. skargi w tym przedmiocie podlegają odrzuceniu.
Z analizy skargi wynika, że jej przedmiotem są w istocie kwestie związane z umową dzierżawy, a taka materia nie podlega kognicji sądu administracyjnego, lecz sądu powszechnego. Realizacja żądań skarżącego jest bowiem możliwa wyłącznie w formie czynności cywilnoprawnych – zawarcia stosownej umowy. Ewentualny spór na tym tle ma charakter cywilnoprawny i podlega kognicji sądów powszechnych, rozpoznaniu w postępowaniu cywilnym. Nie jest to zatem sprawa administracyjne, lecz cywilna. Tym samym nie jest dopuszczalna skarga do sądu administracyjnego na bezczynność i przewlekłość postępowania w tym przedmiocie. Stanowisko takie potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienie NSA z 4 marca 2010 r. sygn. akt I OSK 310/10, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a., odrzucił skargę. O zwrocie wpisu orzeczono jak w punkcie drugim postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło