II SAB/Gd 79/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N.S. na bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie rozpatrzenia odwołania dotyczącego wykonania określonych robót budowlanych postanawia odrzucić zażalenie wniesione przez N. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w z dnia 8 października 2015 r. sygn. akt II SAB/Gd 79/10. N. S. – K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie rozpatrzenia odwołania dotyczącego wykonania określonych robót budowlanych. Postanowieniem z dnia 8 października 2015 r. Sąd odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie z dnia 19 marca 2015 r. o odrzuceniu zażalenia skarżącej na postanowienie z dnia 16 października 2014 r., którym to odrzucono zażalenie na postanowienie z dnia 17 czerwca 2014 r. o odrzuceniu zażalenia wniesionego przez skarżącą na postanowienie z dnia 22 listopada 2013 r., którym z kolei odrzucono zażalenie skarżącej na postanowienie z dnia 6 marca 2013 r. o odrzuceniu zażalenia skarżącej na postanowienie z dnia 27 września 2012 r. o odrzuceniu sprzeciwu wniesionego przez N. S. – K. od zarządzenia z dnia 31 maja 2012 r. pozostawiającego bez rozpoznania wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Odpis postanowienia z dnia 8 października 2015 r. został doręczony skarżącej w dniu 29 października 2015 r. (pismo Poczty Polskiej z dnia 15 lutego 2016 r. – k. 382-383 akt). W dniu 6 listopada 2015 r. do Sądu wpłynęło drogą elektroniczną zażalenie N. S. – K. na postanowienie Sądu z dnia 8 października 2015 r. Art. 194 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) stanowi, że zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia. Stosownie zaś do treści art. 46 § 1 pkt 4 powołanej ustawy każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Podpisem strony jest podpis w rozumieniu art. 78 kodeksu cywilnego, który operuje pojęciem własnoręcznego podpisu. Podpisem jest więc znak ręczny określonej osoby pozwalający, dzięki indywidualnym cechom tego znaku, na jej identyfikację (zob. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2011 r., str.238 - 239). Dlatego też, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ustalono, że dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę do sądu administracyjnego drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem. Tylko taki podpis spełnia bowiem wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 2008 r., sygn. akt I OPP 25/08, ONSAiWSA 2009, nr 2, poz. 20) a pogląd ten zachowuje aktualność mimo nowelizacji ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz.U. nr 64, poz. 565 ze zm.), dokonanej ustawą z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie tej ustawy (Dz.U. nr 40, poz. 230), którą rozszerzono stosowanie powołanej ustawy także na sądy administracyjne (art. 2 ust. 3), gdyż ani tą ustawą, ani ustawą z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. nr 130, poz. 120 ze zm.) nie zmieniono Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w taki sposób, aby możliwe było uznanie, iż obok tradycyjnej, pisemnej formy postępowania, można prowadzić takie postępowanie w formie elektronicznej. Zaznaczyć przy tym należy, że taką elektroniczną formę wyraźnie wprowadzono w postępowaniu administracyjnym, co polegało na odpowiedniej nowelizacji art. 63 k.p.a. Jednakże przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie mają zastosowania w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sprawach ze skarg na działanie lub bezczynność organów administracji. To wszystko uzasadnia tezę, że mimo nowelizacji art. 2 ust. 3 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, skutkującej rozszerzeniem działania tej ustawy na sądy administracyjne (z wyjątkiem rozdziału czwartego - art. 2 ust. 4), dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę do sądu administracyjnego drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 września 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 573/10 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2013 r., I OZ 114/13, dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wreszcie wskazać należy, że w kwestii tej wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale w składzie siedmiu sędziów z dnia 12 maja 2014 r. I OPS 10/13. Sąd ten stwierdził, że w aktualnym stanie prawnym w postępowaniu sądowoadministracyjnym – z uwagi na treść art. 46 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - nie jest dopuszczalne wniesienie do sądu pisma opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. z 2013 r., poz. 262), w tym także za pośrednictwem organu administracji publicznej, za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Z uwagi na powyższe, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 23 lutego 2016 r., wezwano skarżącą N. S. – K. do podpisania zażalenia z dnia 5 listopada 2015 r. przysłanego pocztą elektroniczną lub do nadesłania zażalenia zawierającego własnoręczny i oryginalny podpis – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 21 marca 2016 r. (vide: pismo Polskiej Grupy Pcztowej z dnia 5 sierpnia 2016 r. – k. 396 - 397 akt), a zatem termin do jego wykonania upływał w dniu 29 marca 2016 r. Ostatnim dniem terminu był 28 marca 2016 r. przy czym był to dzień ustawowo wolny od pracy -Wielkanoc. Stąd też stosowanie do treści art. 83 § 2 ustawy za ostatni dzień terminu należało uznać następny dzień. Jednakże w wyznaczonym terminie skarżąca nie podpisała zażalenia z dnia 5 listopada 2015 r. ani też nie nadesłała zażalenia zawierającego własnoręczny i oryginalny podpis. W dniu 30 marca 2016 r. wpłynęło do Sądu drogą elektroniczną pismo skarżącej, do którego dołączono jedynie odpis zażalenia z dnia 5 listopada 2015 r. Zgodnie z treścią art. 197 § 2 w zw. z art. 178 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wojewódzki sąd administracyjny odrzuca na posiedzeniu niejawnym zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 178 i art. 46 § 1 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Na marginesie wyjaśnić należy, że długi czas trwania postępowania w sprawie zażalenia z dnia 5 listopada 2015 r. wynika z braku zwrotnych potwierdzeń odbioru kierowanej do skarżącej korespondencji, skutkiem czego Sąd dwukrotnie występował z reklamacjami. Dopiero w wyniku postępowań reklamacyjnych uzyskano informacje o doręczeniu skarżącej postanowienia z dnia 8 października 2015 r. – pismo z dnia 15 lutego 2016 r. oraz wezwania z dnia 23 lutego 2016 r. do uzupełnienie braków tego zażalenia – pismo z dnia 4 sierpnia 2016 r.