II SAB/Gd 80/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2018 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] w J. na bezczynność Powiatowego Lekarza Weterynarii w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania wniosku strony skarżącej z dnia 18 grudnia 2017 r., 3. zasądza od Powiatowego Lekarza Weterynarii na rzecz Stowarzyszenia [...] w J. kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. A. w dniu 26 marca 2018 r. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Powiatowego Lekarza Weterynarii w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zgodnie z treścią wniosku A z dnia 18 grudnia 2017 r., co w ocenie skarżącego stanowi naruszenie dyspozycji art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1, art. 13 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1764 ze zm.) – zwanej dalej u.d.i.p. Uzasadniając podniesione zarzuty A wyjaśniło, że od lat uczestniczy w projekcie polegającym na badaniu problemu bezdomności zwierząt w jego wymiarze publicznym. W ramach tego projektu prowadzony jest monitoring działalności schronisk dla bezdomnych zwierząt oraz polityki gmin i urzędów. Uzyskana w ten sposób informacja z całego kraju udostępniana jest następnie szerokiej publiczności pod adresem [..]. W ramach powyższego, 18 grudnia 2017 r. A złożyło drogą elektroniczną — za pośrednictwem ePUAP - do Powiatowego Lekarza Weterynarii wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie treści i postaci raportu z wizytacji schroniska dla zwierząt w M. za 2016 r. Doręczenie wniosku potwierdzone zostało Urzędowym Poświadczeniem Przedłożenia (UPP). Pomimo upływu ustawowych terminów do udzielenia odpowiedzi, określonych w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., do dnia złożenia przedmiotowej skargi podmiot obowiązany nie udostępnił wnioskowanej informacji publicznej, nie powiadomił A o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, ani też nie wydał w tym przedmiocie decyzji odmownej. Dlatego też, w ocenie A, skarga na bezczynność jest konieczna i usprawiedliwiona. Z uwagi na powyższe A wniosło o zobowiązanie organu do rozpatrzenia jego wniosku z 18 grudnia 2017 r., a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Lekarz Weterynarii wniósł o oddalenie skargi, umorzenie postępowania w sprawie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Organ wskazał, że z trudnych do ustalenia przyczyn wniosek A nie trafił do inspektora będącego referentem sprawy, ale z chwilą otrzymania przedmiotowej skargi, przy piśmie z dnia 5 kwietnia 2018 r., organ przesłał A żądany raport. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) - zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w punktach 1-4. Kontroli sądu w przypadku skarg na bezczynność poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje zarówno w przypadku braku reakcji podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, wymaganego ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764 ze zm.) - zwanej dalej u.d.i.p., jak i wówczas, gdy podmiot ten stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu na jej zasadach. Kontrolując niniejszą skargę na bezczynność Sąd uznał, że zasługiwała ona na uwzględnienie na dzień jej wniesienia, ale przed wydaniem orzeczenia zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania. Przedmiotową skargą skarżące A zwalczało bezczynność Powiatowego Lekarza Weterynarii w przedmiocie rozpoznania jego wniosku z 18 grudnia 2017 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej podlega ocenie z punktu widzenia przesłanek podmiotowych i przedmiotowych. Oznacza to, że udostępnienie informacji objętej wnioskiem może nastąpić wówczas, gdy podmiot, do którego zostało skierowane żądanie należy do katalogu podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej określonych w art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p. oraz, że jest on w posiadaniu informacji, które mają charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. W rozpoznawanej sprawie jest niewątpliwe i niekwestionowane przez organ, że żądana przez A informacja dotycząca treści i postaci raportu z wizytacji schroniska dla zwierząt w M. za 2016 r. stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Niesporne jest również, że Powiatowy Lekarz Weterynarii jako organ administracji jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Z przepisów u.i.d.p. wynika, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej powinien być załatwiony albo poprzez udzielenie informacji w formie czynności materialno – technicznej albo przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 u.i.d.p., bądź decyzją o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 i per analogiam w sytuacji określonej w art. 15 ust. 2 u.i.d.p., gdy wnioskujący wycofa uprzednio złożony wniosek. Pismem zawiadamia się wnioskodawcę tylko wówczas, gdyż żądana informacja nie może być udzielona w trybie u.i.d.p. Z ujawnionych w sprawie bezspornych okoliczności wynika, że wniosek A w dacie wniesienia skargi tj. w dniu 26 marca 2018 r. nie został załatwiony przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w sposób i w formie zgodnej z u.d.i.p. Jednakże organ administracji po wniesieniu skargi, pismem z dnia 5 kwietnia 2018 r., udzielił odpowiedzi na wniosek A z 18 grudnia 2017 r., a zatem z tą chwilą ustała jego bezczynność. W myśl art. 149 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2 sąd może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b p.p.s.a.). Ponadto sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.). W niespornych okolicznościach sprawy kwestia zobowiązania do rozpatrzenia wniosku A z 18 grudnia 2017 r. stała się bezprzedmiotowa przed wydaniem niniejszego wyroku. Oznacza to, że brak było podstaw do zastosowania trybu przewidzianego w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i orzekania o obowiązku wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności. W konsekwencji na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należało umorzyć postępowanie w sprawie bezczynności uznając, że wobec wypełnienia przez stronę przeciwną obowiązku, zaniechania którego dotyczy skarga, orzekanie o zobowiązaniu do jego wykonania jest bezprzedmiotowe. Natomiast oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy wziąć pod uwagę nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ, dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Kwalifikacja naruszenia jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (zob. postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wr 14/14; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt II SAB/Po 69/13 i z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt IV SAB/Po 19/15 – dostępne na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Taka sytuacja nie zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem jedynie względy techniczne uniemożliwiły organowi odebranie wniosku wystosowanego drogą elektroniczną, natomiast natychmiast po powzięciu informacji o wniesionej skardze organ udostępnił całość żądanych informacji w piśmie z dnia 5 kwietnia 2018 r. Skoro zatem termin udostępnienia informacji publicznej nie został przekroczony w sposób znaczny, a organ zrealizował jej wniosek udostępniając w całości wnioskowaną informację, to nie było podstaw do stwierdzenia, że bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. Powyższe obligowało Sąd, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w postanowieniu. Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.