II SO/Gd 1/14
PostanowienieWSA w Gdańsku2014-02-17
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba głuchoniema utrzymująca się z renty i świadczeń z MOPS, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w postępowaniu przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Wnioskodawcy, osobie fizycznej znajdującej się w trudnej sytuacji materialnej, która nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Instytucja prawa pomocy ma na celu zapewnienie konstytucyjnego prawa do sądu osobom w trudnej sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Wnioskodawca T. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą warunków zabudowy. Wnioskodawca jest osobą głuchoniemą, utrzymującą się z renty i świadczeń z MOPS, a jego miesięczny dochód wynosi 1365,47 zł. Wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Przyznano T. B. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: przyznać T. B. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W dniu 27 stycznia 2014 r. T. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy przed wpłynięciem akt z jego skargi do WSA w Gdańsku na opisaną powyżej decyzję SKO. Wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wniósł także o przyznanie tłumacza języka migowego, gdyż jest osobą głuchoniemą.
Wskazał, że posiada dom o pow. 115 m2 i wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z synem, w tym samym domu zamieszkują także rodzice wnioskodawcy, ale prowadzą oddzielne gospodarstwo domowe uiszczając część opłat związanych z eksploatacją domu. Wnioskodawca wskazał, że zarówno on jak i jego syn są osobami głuchoniemymi. Utrzymują się z renty wnioskodawcy, świadczeń z MOPS oraz syn otrzymuje alimenty od matki. Jest to miesięcznie kwota 1365,47 zł netto.
Referendarz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – zwanej dalej ustawą, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 ustawy, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a w myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie zaś do treści art. 245 § 3 ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 2 ustawy może być przyznane, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W niniejszej sprawie rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie prawa pomocy wniesiony przed wszczęciem postępowania w sprawie skargi na decyzje SKO w sprawie dotyczącej ustalenia warunków zabudowy.
Rozważając sprawę wyjaśnia się, że celem ustanowienia prawa pomocy jest zapewnienie osobom fizycznym i jednostkom organizacyjnym, znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej, faktycznej realizacji konstytucyjnego prawa do sądu wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji. Jest to instytucja prawna o charakterze wyjątkowym, gdyż zasadą jest obowiązek ponoszenia przez strony kosztów postępowania zawiązanych z ich udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy). Tym samym przyznanie prawa pomocy w odniesieniu do osób fizycznych może mieć zastosowanie tylko wobec osób znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź posiadają środki ograniczone do możliwości zaspokajania tylko podstawowych potrzeb życiowych. W konsekwencji na stronie skarżącej spoczywa obowiązek wykazania własnej sytuacji materialnej na tyle trudnej, by uzasadniała wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych powyżej przepisach.
W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z racji konieczności porozumiewania się jedynie językiem migowym wnioskodawca wskazał na konieczność korzystania z tłumacza języka migowego.
Badając dołączone do wniosku na formularzu PPF dokumenty źródłowe oraz oświadczenia wnioskodawcy i dostarczone na wezwanie referendarza dokumenty, referendarz doszedł do przekonania, iż wnioskodawca istotnie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ze zgromadzonego w sprawie materiału wynika nadto, że jedynym majątkiem wnioskodawcy jest dom, którego utrzymanie przekracza jego możliwości finansowe, ponoszenie części kosztów przez rodziców wnioskodawcy umożliwia zamieszkiwanie w tym domu. W tych okolicznościach wniosek skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Skarżący wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Odnosząc się do wniosku o przyznanie tłumacza języka migowego to wskazać należy, że to już pozostaje w gestii przyznanego adwokata, zaś jeśli skarżący chciałby wziąć udział w rozprawie przed tutejszym Sądem to taką informację należy do Sądu przekazać z co najmniej tygodniowym wyprzedzeniem.
Mając na względzie powyższe, referendarz przy Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku na mocy przepisu art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło