II SO/Gd 14/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Antończyk po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. I. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi A. I. i M. I. o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy z powodu nieprzekazania skargi dotyczącej niewykonania wyroku sądu w sprawie warunków zabudowy w przedmiocie warunków zabudowy postanawia odmówić M. I. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. A. i M. I. złożyli wniosek do sądu administracyjnego o wymierzenie grzywny wójtowi gminy w związku z nieprzekazaniem skargi dotyczącej niewykonania wyroku sądu w sprawie warunków zabudowy. Zarządzeniami z dnia 5 października 2009 r. skarżący zostali wezwani do uzupełnienia braków formalnych skargi przez jej podpisanie przez A. I. oraz do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł – w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zawierające zobowiązanie skarżący odebrali w dniu 9 października 2009 r. (k. 10 akt, zawierająca zwrotne poświadczenie odbioru przesyłki). Termin do uiszczenia wpisu oraz uzupełnienia braków upływał zatem w dniu 16 października 2009 r. W dniu 15 października 2009 r. skarżący nadesłali odpis skargi, podpisany zgodnie z wezwaniem sądu, a nadto wnieśli o przewrócenie terminu na uzupełnienie braków formalnych. Wpis od skargi uiszczony został w dniu 22 października 2009 r., a więc po upływie ustawowego terminu. W piśmie z dnia 23 października 2009 r. skarżący M. I. wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Uchybienie terminu uzasadniał brakiem środków i tym, że utrzymuje się z emerytury w kwocie 970zł i zatrudnienia w kwocie 276zł miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2004 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma (a więc również skargi), od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, przy czym, zgodnie z § 3 art. 220 cytowanej ustawy skarga (...), od której pomimo wezwania, nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Zgodnie natomiast z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2004 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przesłanki przywrócenia terminu, wynikające z art. 87 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi to: uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia takiego wniosku i dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony termin. Przywrócenie terminu uwarunkowane jest wystąpieniem łącznie wymienionych przesłanek. Z uwagi na fakt, że trzy ostanie przesłanki uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu zostały spełnione, należy rozważyć, czy stronom można zarzucić zawinienie w uchybieniu terminu (pierwsza z wymienionych przesłanek). W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi można zaliczyć: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, lub też mylne pouczenie przez sąd o trybie i sposobie złożenia środka zaskarżenia. Oczywiście, katalog przyczyn niezawinionych przez stronę, dających podstawę do przywrócenia terminu jest otwarty, nie mniej jednak – w okolicznościach konkretnej sprawy należy badać przyczynę uchybienia w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przypomnieć należy, że 7-dniowy termin do uiszczenia wpisu od skargi ma charakter ustawowy. Oznacza to, że sąd nie ma wpływu na jego długość, a więc nie może go przez swoją czynność wydłużyć lub skrócić. Natomiast, w sytuacji uchybienia terminowi ustawowemu, możliwe jest jego przywrócenie, jednakże muszą zostać spełnione przesłanki, o których mowa była powyżej. W tym miejscu podkreślić należy, że wprawdzie w dniu 15 października 2009r. wraz z uzupełnieniem braku skargi poprzez nadesłanie jej odpisu, skarżący wnieśli o przywrócenie terminu na uzupełnienie braków formalnych, jednakże wniosek ten został wniesiony w dacie, w której przekroczenie terminu nie miało miejsca. Taki wniosek o przywrócenie terminu, wniesiony przed jego upływem, nie mógł zatem wywrzeć żadnych skutków prawnych, skoro przesłanką dla domagania się przywrócenia terminu jest podjęcie czynności po terminie ( art. 85 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W ocenie Sądu, okoliczność zaoferowana przez skarżących, jako usprawiedliwiająca opóźnienie w uiszczeniu wpisu od skargi, nie zasługuje na uwzględnienie. Brak środków na uiszczenie kosztów sądowych jest przesłanką do starania się o przyznanie prawa pomocy, poprzez m. in. zwolnienie od obowiązku ponoszenia wpisu. O powyższym prawie skarżący byli informowani przez sąd w pouczeniu do "Wezwania" do uiszczenia braków formalnych skargi z dnia 5 października 2009 r. (punkt 2 pouczenia), które odebrali w dniu 9 października 2009 r. Otrzymując wezwanie do uiszczenia wpisu skarżący zostali poinformowani o terminie uiszczenia wpisu i skutku procesowym związanym z powstrzymaniem się od jego uiszczenia w terminie, jakim jest odrzucenie skargi. Zatem, skarżący miał świadomość konsekwencji związanych z uchybieniem powyższemu terminowi. Mimo to, skarżący nie uiścił wpisu w ustawowym terminie z uwagi na brak środków, zaniedbując tym samym swoje obowiązki procesowe. Nie zgłaszając też żądania o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie z wpisu, skarżący doprowadził do upływu, z własnej winy, terminu do jego uiszczenia. sądowych. W tym stanie sprawy uznając, że skarżący M. I. nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 a contrario ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji postanowienia.