II SO/Gd 17/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku L. C. o wymierzenie grzywny Zarządowi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. z powodu nieprzekazania skargi na bezczynność w sprawie udostępnienia informacji publicznej postanawia 1/ wymierzyć grzywnę A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. w wysokości 100 zł (sto złotych); 2/ zasądzić od A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. na rzecz wnioskodawcy L. C. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. L. C. wniósł w dniu 10 listopada 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniosek o wymierzenie Zarządowi Zakładu Gospodarki Komunalnej w R. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. grzywny w wysokości 500 zł, za nieterminowe przekazanie skargi do sądu z naruszeniem art. 21 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Do wniosku dołączono odpis skargi na bezczynność Zarządu Zakładu Gospodarki Komunalnej w R. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. w sprawie udostępnienia informacji publicznej, z datą 27 maja 2015 r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, skarga została nadana na pocztę za pośrednictwem podmiotu zobowiązanego w dniu 15 października 2015 r. i odebrana w dniu 16 października 2015 r. Termin przekazania skargi upłynął w dniu 31 października 2015 r. i do dnia wniesienia złożenia niniejszego wniosku skarga nie została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Wnioskodawca powołuje się na obowiązki organu wynikające z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Żądanie wymierzenia grzywny opiera na treści art. 55 § 1 tej ustawy. Wskazuje, że właściwym terminem dla przekazania skargi w sprawie bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej jest termin 15 dni, co wynika z treści art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.). W odpowiedzi na wniosek reprezentujący stronę przeciwną pełnomocnik procesowy wniósł o jego oddalenie. Wyjaśnił, że skarga przekazana została do sądu w terminie wynikającym z art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to jest w terminie trzydziestu dni od jej wniesienia. Potwierdził, że termin 15 dni nie został dotrzymany, powołując się na przyczyny obiektywne, gdyż spółka musiała dokonać analizy żądań skarżącego celem ewentualnie zastosowania procedury autokontroli. Przekroczenie terminu było kilkudniowe i nie wiązało się ze złą wolą zarządu spółki. Nadto wskazał, że terminy wynikające z art. 21 ustawy o dostępie do informacji publicznej mają charakter instrukcyjny, powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt I OPP 11/11, tak więc nieprzekazanie skargi w tym terminie nie musi skutkować wymierzeniem grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie do sądu skargi w sprawie udostępnienia informacji publicznej podlegał uwzględnieniu. Jak wynika z treści art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. W razie niezastosowania się do obowiązku przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie wynikającym z przywołanego przepisu, sąd na wniosek skarżącego może, na podstawie art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec o wymierzeniu organowi grzywny do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 tej ustawy). Jak wynika z przywołanej treści przepisu art. 55 § 1 kwestia wymierzenia grzywny organowi w warunkach objętych jego dyspozycją pozostawiona została do uznania sądu, który bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a przede wszystkim okres, jaki upłynął od wniesienia skargi. Niemniej wymaga podkreślenia jednolite w zasadzie stanowisko judykatury, że przesłanką wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu, bez względu na jego przyczyny, natomiast wymiar grzywny podlega ocenie sądu, który między innymi bada przyczynę niewypełnienia przez organ ciążącego na nim obowiązku. Nie budzi wątpliwości, że przepis art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawiera normę zmierzającą do dyscyplinowania organów administracji publicznej do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 tej ustawy. Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 jest zatem pełnienie funkcji dyscyplinującej, ale także funkcji represyjnej. Funkcja represyjna realizowana poprzez wymierzenie grzywny, o której mowa w wymienionym przepisie służy bowiem ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Ponadto grzywna z art. 55 § 1 pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie grzywną służy zapobieganiu naruszenia prawa celem przewlekania postępowania sądowoadministracyjnego. Zasada szybkości postępowania jest zaś jedną z podstawowych zasad postępowania sądowoadministracyjnego (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2012 r., sygn. akt I OZ 328/12, LEX nr 1164456). Okoliczności niniejszej sprawy nie są sporne co do tego, że uchybiono terminowi przekazania do sądu skargi, przy czym termin ten wynika z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 13 ze zm.). Przepis ten stanowi, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od otrzymania skargi. O ile można zgodzić się ze stanowiskiem strony przeciwnej co do charakteru tego terminu jako procesowego, to jednak do skutków jego uchybienia należy stosować wprost przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a więc w tym przypadku art. 55 § 1, co wynika z art. 21 zdanie pierwsze ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zatem w przedstawionych okolicznościach należało uznać zasadność żądania wniosku, z uwagi na niewątpliwe i przyznane przez stronę przeciwną uchybienie obowiązkowi wynikającemu z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej gdyż przedmiotową skargę na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej przekazano do sądu po upływie 15 dni. Sąd ocenia wobec tego przesłanki do wymierzenia grzywny w określonej wysokości. Wymierzając grzywnę w wysokości 100 zł sąd uznał, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy i nieznacznego uchybienia terminowi będzie to kwota adekwatna do stopnia zawinienia ukaranego nią podmiotu oraz zapewni, że Zarząd spółki zwróci w przyszłości należytą uwagę na wywiązywanie się w terminie z obowiązków nałożonych na podmiot zobowiązany w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jak wynika z odpowiedzi na skargę zarząd spółki błędnie ocenił sytuację przyjmując, że uchybienie terminowi przekazania skargi nie rodzi konsekwencji, o których mowa w art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd uwzględnia też przy określeniu wysokości grzywny pogląd prezentowany w judykaturze, że przepis art. 154 § 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odwołujący się w swojej treści do ogłaszanej corocznie przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego wysokości przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, określa jedynie górną granicę grzywny, zatem w przypadku wymierzenia grzywny poniżej tej granicy nie jest konieczne, aby kwota wymierzonej grzywny odpowiadała określonej wielokrotności tego wskaźnika (zob. m. in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2014, sygn. akt II SA/Wa 2143/13, LEX nr 1467964). Sąd uznał wobec tego, że grzywna wymierzona w wysokości 100 zł będzie stanowić adekwatną dolegliwość za niewykonanie ustawowego obowiązku przekazania skargi, a także wpłynie prewencyjnie na prawidłowe działanie podmiotu zobowiązanego w przyszłości. Mając to na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej postanowił jak w punkcie 1 sentencji. O kosztach postępowania sąd orzekł w punkcie 2 sentencji, stosownie do treści art. 200 i art. 205 tej ustawy, ustalając, że na poniesione przez wnioskodawcę koszty składa się uiszczony w sprawie wpis sądowy w wysokości 100 zł.