II SO/Gd 2/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w następującym składzie: Przewodniczący Asesor WSA Jakub Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. i M. K. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 7 lutego 2020 r., nr GD.RUZ.424.1.21.2019.GR w przedmiocie przywrócenia terminu oraz uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: przywrócić skarżącym termin do wniesienia skargi. 1. W dniu 29 grudnia 2023 r. skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o przywrócenie terminu terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 7 lutego 2020 r., odmawiającą przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 30 maja 2019 r., odmawiającej przedłużenia terminu obowiązywania pozwoleń wodnoprawnych. 2. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazali, że w dniu 27 grudnia 2023 r., profesjonalny pełnomocnik poinformował ich, że z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 września 2023 r., wydanego w sprawie IV SA/Wa 1436/23 wynika, że w decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 7 lutego 2020 r., błędnie pouczono ich, co do przysługującego środka zaskarżenia, co nie powinno powodować dla nich negatywnych skutków prawnych. Skarżący wskazali, że są rolnikami i nie mają wiedzy i doświadczenia prawniczego, a o wskazywanej okoliczności dowiedzieli się od pełnomocnika w ostatnim dniu na złożeni skargi kasacyjnej od wskazanego powyżej wyroku WSA w Warszawie. 3. Zarządzeniem z 13 marca 2024 r., Przewodnicząca Wydziału wezwała wnioskodawców do usunięcia braków formalnych wniosku poprzez złożenie skargi na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 7 lutego 2020 r., pouczając że należy zrobić to za pośrednictwem organu. 4. Wnioskodawcy wykonali powyższe zobowiązanie. 5. Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu Sąd zważył, co następuje: 6. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. – dalej jako "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. 7. W myśl art. 87 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). 8. Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że dla przywrócenia uchybionego terminu konieczne jest, aby wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione łącznie. W przeciwnym razie wniosek podlega oddaleniu bądź też, w przypadku wniosku spóźnionego lub z mocy ustawy niedopuszczalnego, odrzuceniu przez sąd. 9. Wniosek został złożony w ustawowym terminie, bowiem czas ustania przyczyny uchybienia terminowi należy wskazać jako 28 grudnia 2023 r., tj. dzień uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 września 2023 r. Wyrokiem tym, Sąd prawomocnie oddalił skargę wnioskodawców na postanowienie Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 16 lutego 2023 r. stwierdzające nieważność własnego postanowienia z 20 lipca 2020 r., uchylającego decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 7 lutego 2020 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał m.in., że strona nie powinna ponosić konsekwencji błędnego pouczenia dokonanego przez organ administracji i ma w takiej sytuacji możliwość ubiegania się o przywrócenia terminu do wniesienia skargi od decyzji z 7 lutego 2023 r. 10. Przyjąć zatem należało, że to właśnie od daty uprawomocnienia się wyroku WSA w Warszawie, w związku z informacją uzyskaną od procesjonalnego, wnioskodawcy powzięli wiedzę o możliwości wniesienia skargi do WSA w Gdańsku. 11. Przechodząc do analizy kwestii braku zawinienia, to wskazać należy, że orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż od strony postępowania wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy. W związku z powyższym przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 maja 1997 r., sygn. akt SA/Sz 630/96). 12. Brak winy w uchybieniu terminu podlega ocenie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Z brakiem winy mamy bowiem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu, których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. 13. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że wnioskodawcy w sposób niezawiniony uchybili terminowi do wniesienia skargi, kierując się zasadą działania w zaufaniu do organu administracji publicznej. Jak wynika z treści pouczenia załączonego do decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 7 lutego 2020 r. (będącego w istocie postanowieniem), skarżący nie zostali poinformowani o prawie i terminie do złożenia skargi do sądu administracyjnego. Będący przedmiotem skargi akt, pomimo że zatytułowany został jako "decyzja", stanowi postanowienie wydane na podstawie art. 134 K.p.a. Postanowienie to jest ostateczne i nie przysługuje na nie zażalenie. Organ błędnie natomiast pouczył wnioskodawców o możliwości wniesienia zażalenia do Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, co skarżący uczynili uchybiając jednocześnie terminowi do wniesienia skargi do sądu, nie mając świadomości o przysługującym im w tym zakresie uprawnieniu. 14. W związku z powyższym, w ocenie sądu, przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej jest dopuszczalne, ponieważ skarżący uchybili terminowi do wniesienia skargi na skutek błędnego pouczenia zawartego w decyzji (postanowieniu) Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Błędne pouczenie nie może zaś wpływać na sytuację procesową stron i pozbawiać ich prawa do sądowej kontroli zapadłego rozstrzygnięcia. 15. Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.