III SA/Gd 1/07

WyrokWSA w Gdańsku2007-05-24

Skład orzekający: NSA Anna Orłowska, WSA Alina Dominiak, NSA Marek Gorski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zameldowanie na pobyt czasowy jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd nieruchomością wspólną, wymagającą zgody wszystkich współwłaścicieli?
Ratio decidendi
Zameldowanie na pobyt czasowy nie jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd nieruchomością wspólną i nie wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli. Wystarczające jest potwierdzenie pobytu przez jednego ze współwłaścicieli, który posiada tytuł prawny do lokalu, co potwierdza jedynie fakt przebywania, a nie rodzi praw do lokalu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K.S. na decyzję Wojewody o odmowie usunięcia z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu J. i T. T. na pobyt czasowy. Organy administracyjne dwukrotnie odmawiały usunięcia zameldowania, uznając, że w dacie zameldowania osoby te faktycznie zamieszkiwały w lokalu, a zameldowanie zostało dokonane zgodnie z przepisami, w tym przez jednego ze współwłaścicieli (spadkobiercę M. Sz.). Skarżący zarzucał naruszenie prawa przy zameldowaniu, wskazując m.in. na brak tytułu prawnego do lokalu przez osobę potwierdzającą zameldowanie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: NSA Anna Orłowska (spr.) Sędziowie: WSA Alina Dominiak NSA Marek Gorski Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Wioleta Gładczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2007 r. sprawy ze skargi K.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie usunięcia z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu oddala skargę. Z wniosku K. i A. Sz. wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie o wymeldowanie J. i T. T. z pobytu czasowego z lokalu nr [...] w miejscowości [...], gm. [...]. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Burmistrz [...] decyzją z dnia 25 sierpnia 2005 r. orzekł o odmowie wymeldowania J. i T. T. z pobytu czasowego ze wskazanego lokalu. Decyzję organ I instancji oparł na ustaleniu, że T. i J. T. czasowo zamieszkują w spornym lokalu, pilnując jednocześnie nieruchomości. Z powyższą decyzją nie zgodził się K. Sz. i wniósł odwołanie, stwierdzając, że wymienieni zostali bezprawnie zameldowani. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewoda [...] uznał, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie i decyzją z dnia 13 października 2005 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia pod kątem usunięcia z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu T. i J. T., gdyż takie było rzeczywiste żądanie wnioskodawcy. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ I instancji ustalił, że w dacie zameldowania J. i T. T. zamieszkiwali w przedmiotowym lokalu, co potwierdziły podczas przesłuchań obie strony postępowania. Ustalono również, że M. Sz., który potwierdził pobyt J. i T. T. na druczku meldunkowym, był jednym ze spadkobierców po zmarłym M. Sz., a przedmiotowa nieruchomość stanowiła część spadku. Mając na uwadze powyższe, decyzją z dnia 8 grudnia 2005 r. orzeczono o odmowie usunięcia z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu J. i T. T. na pobyt czasowy w miejscowości [...], gm.[...]. Z powyższą decyzją nie zgodził się K. Sz. i wniósł odwołanie. Zdaniem odwołującego się, J. i T. T. zostali zameldowani z naruszeniem prawa, gdyż podpisujący druk M. Sz. nie był właścicielem nieruchomości i nie posiadał tytułu prawnego do przedmiotowego lokalu /nieruchomości/. Zameldowanie wymienionych nastąpiło na cztery miesiące przed wydaniem postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewoda [...] uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie i decyzją z dnia 17 stycznia 2006 r. utrzymał w mocy decyzję Burmistrza [...]. Od tej decyzji K. Sz. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Wyrokiem z dnia 24 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Wojewody [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza [...]. Zdaniem sądu, zarówno organ I jak i II instancji nie zapewnił wszystkim stronom czynnego udziału w toczącym się postępowaniu. W przypadku organu I instancji byli to Z. T. i K. K. Natomiast organ odwoławczy nie powiadomił o końcowym rozstrzygnięciu Prokuratury Rejonowej w M. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ I instancji poinformował o wszczęciu postępowania wszystkie strony niniejszego postępowania. W uzasadnieniu do decyzji z dnia 19 września 2006 roku organ I instancji wyjaśnił, że w dniu 21 listopada 2005 r. organ I instancji przesłuchał do protokołu M. Sz., K. Sz., J. T. i T. T. Z. T. również zgłosiła się do organu I instancji, ale odmówiła składania wyjaśnień. Strony postępowania potwierdziły, że J. i T. T. zamieszkiwali w spornym lokalu w dniu dokonywania zameldowania na druczku meldunkowym. Prokuratura Rejonowa w M. pismem z dnia 26 września 2006 r. zrezygnowała z dalszego udziału w niniejszej sprawie. Decyzją z dnia 19 września 2006 r. Burmistrz [...] orzekł o odmowie usunięcia z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu J. i T. T. na pobyt czasowy w lokalu bez numeru budynku nr [...] w miejscowości [...]. W uzasadnieniu Burmistrz wskazał, że przeprowadzone administracyjne potwierdziło, że J. i T. T. zamieszkiwali w tym lokalu w dniu dokonania zameldowania tj. w dniu 31 marca 2005 r. Nadto podkreślił, że zameldowanie nie daje J. i T. T. żadnych praw do lokalu w nieruchomości nr [...] w [...], a potwierdza jedynie fakt ich pobytu. W dniu 2 października 2006 r. K. Sz. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. W uzasadnieniu zarzutów odwołujący się wskazał m.in., że w momencie dokonania zameldowania J. i T. T. nie byli lokatorami nieruchomości nr [...] w [...] w rozumieniu ustawy o ochronie praw lokatorów, a przebywali w tej nieruchomości bez żadnego tytułu prawnego. Decyzją z dnia 6 listopada 2006 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza [...]. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że przedmiotem postępowania w sprawie o usunięcie z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu na pobyt stały ( czasowy) jest ustalenie, czy w dacie przedmiotowego zameldowania osoba zgłaszająca pobyt stały w danym lokalu faktycznie w nim zamieszkała z zamiarem pobytu stałego, zgodnie z przesłankami meldunkowymi zawartymi w art. 10 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z dnia 10 kwietnia 1974 r. ( t.j. Dz. U. z 1984 r., nr 32, poz., 174 ze zm.). Artykuł 47 ust. 2 tejże ustawy daje organowi meldunkowemu podstawę do zbadania zachodzących wątpliwości dotyczących spełnienia w dacie zameldowania przesłanek meldunkowych. Rozstrzygnięcie organu, w przypadku stwierdzenia dokonania zameldowania niezgodnie z prawem, przybiera postać decyzji o usunięciu z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu. Badając przesłankę zameldowania polegającą na faktycznym zamieszkiwaniu w lokalu, Wojewoda stwierdził, że ta okoliczność jest niesporna, ponieważ J. i T. T. zamieszkiwali w przedmiotowym lokalu w momencie dokonania zameldowania. Fakt ten strony zgodnie potwierdziły podczas postępowania przed organem I instancji. W takim stanie sprawy należało uznać, że przy zameldowaniu zainteresowanych została spełniona przesłanka zameldowania związana z zamieszkiwaniem w lokalu, co oznacza, że wskutek tego zameldowania nie naruszono przepisów meldunkowych. Dlatego też organ I instancji prawidłowo ocenił tę kwestię i odmówił usunięcia z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu wymienionych na pobyt czasowy. W skardze z dnia 27 listopada 2006 r., którą K. Sz. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Wojewody [...], skarżący zarzucił m.in., że zameldowania dokonano tylko na podstawie oświadczenia współwłaściciela M. Sz. Nadto zarzucił naruszenie przepisu art. 9 ust. 2a i art. 29 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności oraz powtórzył zarzuty z odwołania z dnia 2 października 2006 r. W odpowiedzi na skargę z dnia 27 grudnia 2006 r. Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że organy meldunkowe podczas prowadzonego postępowania miały na uwadze ustalenie, czy w dacie zameldowania J. i T. T. mieszkali w przedmiotowym lokalu. Fakt ten strony postępowania potwierdziły, więc zdaniem organu meldunkowego zasadnym było utrzymanie ich zameldowania. Należy też wyjaśnić, że nieprawdą jest, jakoby wszyscy współwłaściciele musieli podpisywać druczek meldunkowy. Wystarczy potwierdzenie pobytu przez jednego ze współwłaścicieli. Nie ma obowiązku aby druczek meldunkowy podpisywali wszyscy. Natomiast odnośnie zarzutu, że M. Sz. w dniu podpisania druczku meldunkowego, potwierdzającego pobyt J. i T. T. nie był jednym z właścicieli spornego lokalu, należy wyjaśnić, że wymieniony był ustawowym spadkobiercą, a w skład masy spadkowej wchodził również sporny lokal (nieruchomość), a postanowienie Sądu Rejonowego w M. o stwierdzeniu nabycia spadku z dnia 28 lipca 2005 r. tylko potwierdziło ten fakt. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu. W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd orzekł w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Na wstępie wskazać należy, iż skarżący ani inne strony postępowania, podczas toku postępowania nie kwestionowali faktu zamieszkiwania przez J. i T. T. w lokalu wcześniej i w momencie zameldowania, nie podejmowali również żadnych czynności zmierzających do usunięcia zamieszkujących z lokalu. W chwili dokonywania zameldowania – na pobyt czasowy – T. i J. T. byli najbliższą rodziną Z. T. ( mąż i syn), a Z. T. powołana była, z testamentu, do spadkobrania po M. Sz. W chwili orzekania przez Sąd, zameldowanie, czasowe, utraciło ważność, bowiem z akt wynika, że trwało od dnia 31.03.05r do 31.03.07r ( dowód: druk zameldowania k-110 akt adm.). Nie ma to, co prawda, przesądzającego znaczenia w sprawie, jednak pozwala na właściwą ocenę okoliczności faktycznych, jakie brały pod uwagę organy meldunkowe, orzekające w sprawie. Dalej wyjaśnić należy, że zamieszkiwanie, na potrzeby przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, rozumieć należy jako przebywanie w danym lokalu w dniu dokonania zameldowania. Bez znaczenia pozostaje okoliczność czy zamieszkiwanie to jest zgodne z prawem. Przepis art. 10 ust. 1 ustawy stanowi, że osoba, która przebywa w określonej miejscowości pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby, jest obowiązana zameldować się na pobyt stały lub czasowy najpóźniej przed upływem czwartej doby, licząc od dnia przybycia. Zaś przepis art. 9 ust. 2b wyraźnie przewiduje, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu. Fakt zameldowania w żaden sposób nie przesądza o prawie do lokalu. Nie może też w żadnym razie stanowić dowodu prawa do lokalu. Przepis art. 9 ust. 2a ustawy w brzmieniu obowiązującym na dzień dokonania zameldowania stanowił, że przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące należy przedstawić potwierdzenie pobytu w lokalu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące, dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu, oraz, do wglądu, dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego podmiotu.. Dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu może być umowa cywilno-prawna, wypis z księgi wieczystej, decyzja administracyjna, orzeczenie sądu lub inny dokument poświadczający tytuł prawny do lokalu. Natomiast przepis art. 29 ust. 1 ustawy stanowił, że właściciel lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu jest obowiązany potwierdzić fakt pobytu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące w tym lokalu. Potwierdzenia faktu pobytu osoby w lokalu dokonuje się na formularzu meldunkowym w formie czytelnego podpisu z oznaczeniem daty jego złożenia. Powyższe wymogi, jak słusznie oceniły organy, zostały w dniu dokonywania zameldowania pp. T. w spornym lokalu, spełnione. W ocenie sądu, organ I instancji nie naruszył ani przepisu art. 9 ust. 2a ani art. 29 ust. 1 ustawy. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że w momencie dokonywania zameldowania M. Sz. przedłożył do wglądu kserokopię testamentu, z którego wynikało, że jest jednym z dwojga spadkobierców (obok Z. T.) nieruchomości. Dokument ten, w odpisie, został złożony do akt administracyjnych (k- 111 akt). Zatem w dniu 31 marca 2005 r., a więc w dniu dokonania zameldowania, M. Sz. był jednym ze spadkobierców oraz jednym ze współwłaścicieli lokalu. Czynność zameldowania spełniała zaś wszystkie warunki jakie stawia przepis art. 9 ust. 2a oraz art. 29 ust. 1 ustawy. Nie można podzielić zarzutu skarżącego, jakoby zameldowanie było czynnością przekraczającą zwykły zarząd nieruchomością wspólną, co skutkować winno dokonaniem zameldowania przez wszystkich współwłaścicieli. Przepisy o ewidencji ludności wymagania takiego nie zawierają. Jeśliby czynność zameldowania powodowała jakieś roszczenia po stronie tych, których zameldowanie dotyczy bądź przyznawałoby im to jakiekolwiek prawa, to w istocie czynność zameldowania mogłaby być uznana za przekraczającą zwykły zarząd nieruchomością wspólną i jako taka wymagałaby wtedy zgody wszystkich współwłaścicieli. Jest jednak inaczej. Jak zaznaczono powyżej, zameldowanie nie generuje żadnych uprawnień po stronie tych, których zameldowanie dotyczy – w szczególności nie stwarza uprawnień do zamieszkiwania w lokalu, co w sposób pośredni potwierdza zresztą sama ustawa w przepisie art. 9 ust. 2b.Z zameldowania wynika jedynie faktyczne domniemanie, że dana osoba ma prawo w lokalu przebywać. Nie sposób więc uznać by zameldowanie było czynnością przekraczającą zwykły zarząd nieruchomością wspólną. Tym samym w niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, nie doszło do naruszenia przepisu art. 9 ust. 2a i art. 29 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Na marginesie zauważyć należy, iż cytowany przez skarżącego fragment uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczył przepisu, który w dniu dokonania zameldowania nie obowiązywał. Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, iż należy argumentację Trybunału Konstytucyjnego stosować w drodze analogii także w odniesieniu do przepisu art. 9 ust. 2a ustawy, szczególnie mając na uwadze treść przepisu art. 9 ust. 2b tejże ustawy. W istocie, jak podnosi skarżący, do zameldowania konieczne jest spełnienie przesłanek nie tylko z art. 10 ust. 1 ustawy ale także przesłanek przewidzianych w art. 9 ust. 2a oraz 29 ust. 1 ustawy. Jednak wobec okoliczności, iż przesłanki te zostały przez organ I instancji w istocie spełnione, odmienna argumentacja organu I instancji pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 151 cyt.ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło