III SA/Gd 1018/13
PostanowienieWSA w Gdańsku2014-03-07
Skład orzekający: Alina Dominiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, prowadzący dochodowe przedsiębiorstwo i posiadający znaczne zasoby finansowe, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że jego sytuacja finansowa uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prowadzi on dochodowe przedsiębiorstwo, posiada znaczne zasoby pieniężne i majątek, a jego żona również prowadzi dobrze prosperującą działalność gospodarczą. Koszty postępowania są nieproporcjonalnie niskie w stosunku do osiąganych dochodów i posiadanego majątku, co nie uzasadnia przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawca Z. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Wcześniej referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak wnioskodawca wniósł sprzeciw, podnosząc trudną sytuację finansową i problemy branży budowlanej. Sąd rozpatrzył sprzeciw, analizując sytuację materialną wnioskodawcy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 16 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji określającej cło antydumpingowe oraz podatek od towarów i usług postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
Wnioskiem z dnia 3 stycznia 2014r. Z. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 11 lutego 2014r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
Wnioskodawca, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł sprzeciw od ww. orzeczenia, w którym podniósł, że z uwagi na jego sytuację finansową nie jest w stanie pokryć kosztów postępowania. Wskazał ponadto, że na rynku materiałów budowlanych jest ciężka sytuacja, spowodowana spadkiem sprzedaży gotowych wyrobów i wstrzymaniem produkcji. Skarżący przed tutejszym sądem prowadzi jeszcze dwa inne postępowania, a ponadto przed sądem w P. zostały zainicjowane dwa postępowania na decyzje określające wysokość cła antydumpingowego oraz należnego podatku VAT, dlatego należy mieć na uwadze łączne koszty wszystkich spraw.
Z uwagi na to, że wniesiony sprzeciw nie podlegał odrzuceniu, zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) postanowienie, od którego wniesiono sprzeciw utraciło moc, a sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu przez Sąd.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy dany podmiot wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przepisy te stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Z danych zawartych w złożonych przez skarżącego dokumentach wynika, iż prowadzi on dochodowe przedsiębiorstwo gospodarcze związane z branżą budowlaną. Ponadto posiada on znaczne zasoby pieniężne i jest właścicielem wielu maszyn i urządzeń produkcyjnych. Z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wnioskodawca w 2012 r. uzyskał przychód w łącznej wysokości 16.766.573,93 zł (dochód 449.881,10 zł), a w okresie od 1 stycznia do 31 października 2013 r. przychody na poziomie 17.190.355,85 zł. Z przedłożonych deklaracji VAT – 7 za miesiące wrzesień – listopad 2013 r. wynika, że wnioskodawca z tytułów określonych w rubrykach C pkt 6 – 9 i pkt 12 deklaracji dla podatku od towarów i usług otrzymał w stosunku miesięcznym należności w wysokości 1.517.143 zł, 1.108.835 zł i 807.790 zł.
W sprzeciwie skarżący co prawda powołał się na "obecną sytuację finansową" i - ogólnie – na problemy branży budowlanej, w żaden sposób jednak nie wykazał, by problem ten dotyczył prowadzonej przez niego firmy.
Działalność gospodarcza żony skarżącego jest w dobrej kondycji finansowej, co wynika z przedłożonych rozliczeń miesięcznych podatku dochodowego, w których wykazany jest znaczny przychód i zysk z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.
Przeciwko wnioskodawcy, jak i jego żonie, nie jest prowadzone jakiekolwiek postępowanie egzekucyjne, które rzutowałoby negatywnie na stan posiadanych zasobów finansowych. Nie posiadają oni też żadnych zobowiązań wobec ZUS, urzędu skarbowego, urzędów i izb celnych, banków, kontrahentów, oraz innych podmiotów.
Sytuacja finansowa skarżącego jest dobra, a jego żona prowadzi dobrze prosperującą działalność gospodarczą. Mają więc stałe źródło dochodu.
Należy też zauważyć, że koszt przedmiotowego postępowania – jak i dwóch pozostałych zainicjowanych przed tutejszym sądem postępowań, które na obecnym etapie postępowania ograniczają się jedynie do uiszczenia wpisu stałego w wysokości po 200 zł (łącznie 600 zł), przy zestawieniu z wysokością osiąganych przez wnioskodawcę i jego żonę dochodów oraz posiadanego przez nich majątku, w żadnej mierze nie mogą wpłynąć na pogorszenie się sytuacji życiowej członków rodziny wnioskodawcy jak i jego samego. Podkreślenia też wymaga, że skarżący nie podał wysokości kosztów sądowych w sprawach zawisłych przed WSA w P..
Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Taka sytuacja w przypadku skarżącego nie zachodzi.
Sąd uznając, że wnioskodawca nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło