III SA/Gd 1035/17
WyrokWSA w Gdańsku2018-06-14
Skład orzekający: Alina Dominiak, Bartłomiej Adamczak, Felicja Kajut
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja przyznająca zasiłek okresowy na dalszy okres, wydana po upływie okresu wskazanego w poprzedniej decyzji, ale przed dostarczeniem orzeczenia o niepełnosprawności, stanowi zmianę decyzji nieostatecznej, czy też jest nową decyzją przyznającą świadczenie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja przyznająca zasiłek okresowy na dalszy okres, wydana w związku z zawieszeniem postępowania o zasiłek stały i oczekiwaniem na orzeczenie o niepełnosprawności, nie jest zmianą decyzji nieostatecznej, lecz stanowi nową decyzję przyznającą świadczenie z urzędu. Decyzja ta jest uzasadniona potrzebą zapewnienia dochodu osobie samotnie gospodarującej, której sytuacja materialna nie uległa zmianie.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zasiłek stały, a postępowanie zostało zawieszone z powodu oczekiwania na orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Wójt Gminy przyznał skarżącemu zasiłek okresowy od stycznia do maja 2017 r. Następnie, w związku z brakiem przedłożenia orzeczenia o niepełnosprawności, Wójt wydał decyzję przedłużającą wypłatę zasiłku okresowego do czasu przedłożenia orzeczenia, nie dłużej niż na 3 lata. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję SKO, zarzucając m.in. naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 16 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę.
Decyzją z dnia 5 lipca 2017 r. nr [...] Wójt Gminy , działając na podstawie art. 4, art. 8, art. 17 ust. 1 pkt 4, art. 38, art. 106 ust. 1, 8-9, art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 930 ze zm.), zmienił własną decyzję z dnia 29 marca 2011r. nr [...], ustalającą prawo A. M. do zasiłku okresowego w wysokości 317 zł miesięcznie na okres od 1 stycznia 2017r. do 31 maja 2017r., przedłużając okres wypłaty zasiłku okresowego do czasu przedłożenia przez stronę orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, nie dłużej niż na okres do 3 lat od dnia zawieszenia postępowania.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w dniu 31 stycznia 2017r. skarżący wniósł o przyznanie zasiłku stałego , przedkładając zaświadczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w P., potwierdzające złożenie przez niego w dniu 29 czerwca 2016r. wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Postanowieniem z dnia 28 marca 2017 r., na podstawie art. 106 ust. 7 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, zawieszono postępowanie w sprawie przyznania prawa do zasiłku stałego. Decyzją z dnia 29 marca 2017r. nr [...] przyznano stronie z urzędu zasiłek okresowy od stycznia do maja 2017r. w związku z zawieszeniem postępowania w sprawie przyznania zasiłku stałego.
Do czasu wydania obecnej decyzji skarżący nie przedłożył stosownego orzeczenia o niepełnosprawności, z uwagi na toczące się przed Sądem Rejonowym w G. postępowanie w sprawie ustalenia jego niepełnosprawności.
A. M. wniósł od tej decyzji odwołanie, zarzucając przede wszystkim , że decyzja z dnia 29 marca 2017r., przyznająca zasiłek okresowy na okres od 1 stycznia 2017r. do 31 maja 2017r. nie jest decyzją ostateczną, albowiem została przez niego zaskarżona i do dnia wydania przedmiotowej decyzji sprawa nie została przez organ odwoławczy rozstrzygnięta. Zatem jako nieostateczna przedmiotowa decyzja nie mogła zostać przez organ zmieniona.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia
16 października 2017 r. nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ odwoławczy wskazał, że organ błędnie orzekł o zmianie przedmiotowej decyzji z uwagi na treść art. 155 k.p.a., który dopuszcza zmianę decyzji ostatecznej, za zgodą strony, która nabyła na jej podstawie prawa. Decyzja, która podlegała zmianie, nie była ostateczna w dniu wydania zaskarżonej decyzji. W takim przypadku uzasadnione było wydanie nowej decyzji przyznającej stronie zasiłek okresowy na okres od 1 czerwca 2017r. do czasu doręczenia orzeczenia o niepełnosprawności, nie zaś zmiana decyzji to świadczenie przyznającej.
Niemniej Kolegium, ze względu na racjonalność postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, postanowiło zaskarżoną decyzję utrzymać w mocy. Decyzję tę można bowiem uznać za nową decyzję przyznającą stronie zasiłek okresowy na okres po 31 maja 2017r. do czasu doręczenia orzeczenia o niepełnosprawności. W dacie orzekania przez Kolegium decyzja przyznająca stronie zasiłek okresowy stała się ostateczna, albowiem decyzją z dnia 12 września 2017r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję z dnia 29 marca 2017r. przyznającą stronie zasiłek okresowy. Zaskarżoną decyzją przyznano stronie natomiast zasiłek okresowy na dalszy okres, tj. od czerwca 2017r. do czasu doręczenia przez stronę orzeczenia o niepełnosprawności. Strona nie posiada żadnego dochodu, zatem należało zapewnić jej dochód w formie zasiłku okresowego. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy wymagane przepisami prawa. Ewentualne błędy decyzji nie miały wpływu na zasadność i ustawowy obowiązek przyznania stronie z urzędu świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego.
A. M. wniósł skargę na w/w decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając naruszenie art. 3 ust. 3, art. 7 pkt 4 i 6 ustawy o pomocy społecznej oraz naruszenie art. 1 pkt 1 , art. 7 , art. 8 § 1 , art. 10 § 1 , art. 35 § 3, art. 36 § 1, art. 107 § 1 pkt 4, art. 107 § 1 pkt 6, art. 107 § 3, art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.
Skarżący zarzucił, że decyzja z dnia 29 marca 2017 r. była nieostateczna, wobec czego nie mogła być zmieniona. Organ odwoławczy podał niepełną podstawę prawną oraz nie wskazał, jakie fakty organ uznał za udowodnione i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Nie odniósł się też do wszystkich zarzutów , a decyzję wydał przekraczając termin określony art. 35 § 3 k.p.a. - odwołanie wpłynęło do organu 8 września 2017 r., a decyzja wydana została w dniu 16 października 2017 r. Skarżący wskazał też, że spełnia wszelkie kryteria , by nabyć prawo do zasiłku okresowego z powodu długotrwałych i ciężkich chorób.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak Sądowi wiadomo z urzędu, skarżący A. M. w dniu 31 stycznia 2017 r. złożył wniosek o przyznanie zasiłku stałego. Postępowanie w tej sprawie zostało zawieszone postanowieniem Wójta Gminy z dnia 28 marca 2017 r. nr [...] z uwagi na konieczność uzyskania przez wnioskodawcę orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 7 lipca 2017 r. nr [...] utrzymało postanowienie to w mocy. Nieprawomocnym wyrokiem z dnia 29 listopada 2017 r. sygn. akt III SA/Gd 854/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę skarżącego na postanowienie SKO z dnia 7 lipca 2017 r.
Decyzją z dnia 29 marca 2017 r. nr [...] Wójt Gminy przyznał A. M. z urzędu zasiłek okresowy w kwocie 317 zł miesięcznie w związku z zawieszeniem postępowania w sprawie o ustalenie prawa do zasiłku stałego na okres od dnia 1 stycznia 2017 r. do 31 maja 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 12 września 2017 r. nr [...] utrzymało tę decyzję w mocy. Nieprawomocnym wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2018 r. sygn. akt III SA/Gd 83/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę skarżącego na decyzję SKO z dnia 12 września 2017 r.
Zaskarżone w niniejszej sprawie decyzje dotyczą , najogólniej rzecz ujmując, przyznania skarżącemu z urzędu zasiłku okresowego, w związku z zawieszeniem postępowania w sprawie o ustalenie prawa do zasiłku stałego , na dalszy okres, niż przyznany decyzją z dnia 29 marca 2017 r. , to jest od dnia 1 czerwca 2017 r. do czasu dostarczenia (doręczenia, przedłożenia) przez skarżącego orzeczenia o niepełnosprawności – nie dłużej jednak niż na okres trzech lat od dnia zawieszenia postępowania w sprawie przyznania zasiłku stałego.
Decyzje w sprawie zasiłku okresowego w takim przypadku są wydawane z urzędu, a podstawą do takiego działania są unormowania zawarte w art. 106 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ( tj. Dz.U. z 2016 r. , poz.930 ze zm., dalej zwanej "ustawą").
Z przepisu art. 106 ust. 7 pkt 1 ustawy wynika, że w przypadku złożenia przez osobę, która nie posiada orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy lub orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, wniosku o przyznanie zasiłku stałego wraz z wymaganą dokumentacją oraz potwierdzeniem złożenia wniosku o przyznanie świadczenia uzależnionego od niezdolności do pracy albo wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wszczyna się postępowanie o ustalenie uprawnienia do zasiłku stałego, a następnie (po spełnieniu wskazanych warunków) postępowanie to się zawiesza.
Zgodnie z art. 106 ust. 8 ustawy na okres zawieszenia postępowania przyznaje się z urzędu zasiłek okresowy w wysokości i na zasadach określonych w art. 38.
Organ pierwszej instancji – o czym powyżej już była mowa - wszczął – w trybie art. 106 ust. 7 pkt 1 ustawy - postępowanie w sprawie ustalenia uprawnienia skarżącego do zasiłku stałego, a następnie postępowanie to zawiesił, bowiem zaistniała konieczność uzyskania przez skarżącego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Następnie organ ten, zobligowany do działania z urzędu treścią art. 106 ust. 8 ustawy, wydał w dniu 29 marca 2017 r. decyzję o przyznaniu skarżącemu zasiłku okresowego na okres od 1 stycznia 2017 r. do 31 maja 2017 r.
Jak ustalono w niniejszej sprawie, skarżący po tym terminie , do dnia 5 lipca 2017 r., nie dostarczył organowi orzeczenia o stopniu niepełnosprawności – z uwagi na nierozstrzygnięcie sprawy toczącej się w Sądzie Rejonowym w G., dotyczącej odwołania od tego orzeczenia, wniesionego przez skarżącego. W tej sytuacji organ zobligowany był treścią art. 106 ust. 8 ustawy do przyznania skarżącemu zasiłku okresowego na dalszy okres , od dnia 1 czerwca 2017 r.
Jak wynika z treści art. 106 ust. 9 i 10 ustawy, zawieszone postępowanie (w sprawie przyznania zasiłku stałego) podejmuje się po dostarczeniu orzeczenia, a prawo do zasiłku stałego ustala się od albo od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie prawa do zasiłku stałego, albo od miesiąca, w którym dostarczono orzeczenie - w zależności od tego, czy orzeczenie dostarczono w terminie 60 dni od jego otrzymania, czy po upływie 60 dni od dnia jego otrzymania. Jednak, zgodnie z art. 106 ust. 11 ustawy , w przypadku niedostarczenia orzeczenia w terminie 3 lat od dnia zawieszenia postępowania, zawieszone postępowanie podejmuje się z urzędu.
W ocenie Sądu organ odwoławczy zasadnie w okolicznościach niniejszej sprawy uznał, że decyzję organu pierwszej instancji z dnia 5 lipca 2017 r. należy potraktować nie jako decyzję zmieniającą nieostateczną decyzję z dnia 29 marca 2017 r., ale jako decyzję przyznającą z urzędu skarżącemu zasiłek okresowy na dalszy okres po okresie objętym decyzją z dnia 29 marca 2017 r. Decyzją z dnia 5 lipca 2017 r. w istocie przyznano skarżącemu zasiłek okresowy na okres od 1 czerwca 2017 r. do czasu dostarczenia ( doręczenia, przedłożenia) orzeczenia , nie dłużej jednak niż na okres trzech lat od dnia zawieszenia postępowania.
W niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte z urzędu i nie wymagało wniosku strony, z uwagi na treść art. 106 ust. 8 ustawy.
Skarżący, co wynika z akt administracyjnych, jest osobą samotnie gospodarującą, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej ( art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy). W przypadku takiej osoby zasiłek okresowy, zgodnie z art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy , nie może być wyższy niż 418 zł miesięcznie. Kwota zasiłku okresowego nie może być także niższa niż 50 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby ( art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy) , co w przypadku skarżącego wynosi 317 zł. Zasiłek okresowy został przyznany skarżącemu w takiej właśnie wysokości, wobec czego wysokość przyznanego skarżącemu zasiłku okresowego jest zgodna z treścią art. 38 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy.
Wydanie przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji z przekroczeniem terminu przewidzianego w art. 35 § 3 k.p.a. nie miało żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia.
W niniejszej sprawie nie zaistniała konieczność odmowy dania wiary przez organy jakimś dowodom, bowiem stan faktyczny ustalony został w istocie w oparciu o dokumenty – decyzje i postanowienia organów obu instancji.
Podnoszona przez skarżącego okoliczność spełniania przez niego kryteriów do nabycia prawa do zasiłku okresowego z powodu długotrwałych i ciężkich chorób wymaga wyjaśnienia, że kwestia ta nie była i nie mogła być przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło