III SA/Gd 1056/17
WyrokWSA w Gdańsku2018-03-01
Skład orzekający: Alina Dominiak, Bartłomiej Adamczak, Paweł Mierzejewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla bezrobotnego, opierając się na wewnętrznych zasadach (zarządzeniu dyrektora urzędu pracy) zamiast na przepisach rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może wprowadzać dodatkowych warunków lub obostrzeń przyznawania refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla bezrobotnego, które wykraczają poza przepisy rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Odmowa uwzględnienia wniosku musi być uzasadniona przepisami prawa powszechnie obowiązującego, a nie wewnętrznymi zarządzeniami organu.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o refundację kosztów wyposażenia stanowiska pracy dla bezrobotnego. Starosta odmówił refundacji, powołując się na negatywną opinię wewnętrznej komisji, która uznała, że spółka nie może otrzymać refundacji z uwagi na wykazywanie strat finansowych w ostatnich latach. Spółka wniosła skargę, argumentując, że organ nie ma podstaw do stosowania pozaustawowych warunków odmowy, a odmowa oparta jest na wewnętrznych zasadach komisji, a nie na przepisach rozporządzenia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony akt (pismo Powiatowego Urzędu Pracy z dnia 20 października 2017 r.) i zasądził od Starosty na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.), Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2018 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na akt Starosty [...] z dnia 20 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla bezrobotnego 1. uchyla zaskarżony akt; 2. zasądza od Starosty [...] na rzecz skarżącej "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia 2 października 2017 r. (data wpływu do Powiatowego Urzędu Pracy w [...] - 5 października 2017 r.) [...] Spółka z o.o. z siedzibą w [...] (dalej jako "spółka" lub "skarżąca") wystąpiła do Powiatowego Urzędu Pracy w [...] o dokonanie refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla jednego skierowanego bezrobotnego.
Pismem z dnia 20 października 2017 r. nr [...] spółka została poinformowana o tym, że wniosek nie może być rozpatrzony pozytywnie.
Organ wyjaśnił, że wniosek był przedmiotem oceny przez komisję do spraw opiniowania wniosków o dokonanie refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego. Organ wskazał, że w ocenie komisji nie ma możliwości udzielania refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego firmie, która w okresie ostatnich trzech lat podatkowych oraz w miesiącu poprzedzającym dzień złożenia wniosku wykazuje stratę finansową uzasadniając to tym, iż strata wystąpiła głównie z powodu wzrostu kosztów płacy, wzrostu kosztów materiałów używanych do produkcji, zmianą ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - zmiany niekorzystne dla pracodawców.
Komisja wydając negatywną opinię o złożonym wniosku brała pod uwagę m.in.: dotychczasową współpracę w zakresie tworzenia stałych miejsc pracy z PUP; ocenę spełniania przez osoby zarejestrowane w PUP [...] określonych przez wnioskodawcę we wniosku wymagań, odnośnie kwalifikacji, umiejętności i doświadczenia niezbędnych do wykonywania pracy na refundowanym stanowisku oraz związaną z tym możliwość kierowania przez Urząd osób spełniających wymagane kryteria w okresie trwania umowy, to jest przez okres co najmniej 24 miesięcy; stwierdzenie, czy wnioskodawca posiada zdolność prawną i finansową do zatrudnienia osób skierowanych i utrzymania refundowanego stanowiska pracy przez okres wskazany w umowie , to jest przez okres co najmniej 24 miesięcy; preferencje dla miejsca pracy tworzonego na terenie działania Powiatowego Urzędu Pracy w [...] oraz celowość, racjonalność i zasadność wydatków podlegających refundacji.
Pismem z dnia 5 listopada 2017 r. (data wpływu do organu - 8 listopada 2017 r.) spółka powołując się na przepisy rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r. w sprawie dokonywania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy oraz przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1380) podniosła iż obowiązujące regulacje nie przewidują takiej formy załatwienia wniosku. W ocenie skarżącej Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w [...] winien zawiadomić wnioskodawcę o odmowie uwzględnienia wniosku wskazując przyczyny odmowy. Organ nie ma podstaw aby informować o opinii bliżej nieokreślonej komisji i niemożliwości pozytywnego rozpatrzenia wniosku.
Pismem z dnia 13 listopada 2017 r. Powiatowy Urząd Pracy w [...] podtrzymał negatywne rozpatrzenie wniosku.
Pismem z dnia 20 listopada 2017 r. spółka wezwała organ do ponownego rozpatrzenia przedmiotowego wniosku. W ocenie spółki wniosek jest kompletny oraz spełniający warunki o których mowa w § 3 ust. pkt 1 rozporządzeniu Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r. Spółka poinformowała ponadto, iż w bieżącym roku w strukturze własnościowej spółki zaszły istotne zmiany polegające na zaangażowaniu finansowym strategicznego udziałowca [...] Sp. z o.o. w [...], która nabyła 100 % udziałów w kapitale zakładowym spółki, z zamiarem jej dokapitalizowania i rozszerzenia prowadzonej działalności gospodarczej. Jednym z tych elementów jest przedmiotowy wniosek o refundację z Funduszu Pracy kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy. Nastąpiły również zmiany w składzie zarządu spółki. W ocenie spółki udział strategicznego partnera w postaci udziałowca [...] Sp. z o.o. w [...], zmiany personalne, a także szereg innych podjętych działań naprawczych pozwolą w najbliższym czasie wypracować zysk spółki. Mimo wykazanej za trzy ostatnie lata straty, która jest tylko stratą księgową, spółka posiada dobrą kondycję finansową, ponieważ nie utraciła płynności finansowej, nie posiada żadnych zaległości publicznoprawnych, w szczególności z tytułu podatków i składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, a także na bieżąco reguluje pozostałe swoje zobowiązania.
W piśmie z dnia 18 grudnia 2017 r. Powiatowy Urząd Pracy w [...] podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 20 października 2017 r.
[...] Sp. z o.o. w [...] wniosła w dniu 27 listopada 2017 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na akt z zakresu administracji publicznej z dnia 20 października 2017 r. (nr [...]) w sprawie odmowy uwzględniania wniosku o refundację kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego,
Spółka domagała się uchylenia zaskarżonego aktu w całości zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, w szczególności § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rodziny Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r. poprzez zastosowanie pozaustawowych warunków uwzględnienia wniosku o refundację.
W uzasadnieniu skargi spółka podniosła, że akt z zakresu administracji publicznej został wydany z rażącym naruszeniem prawa, gdyż organ wydając go oparł się na negatywnej opinii "innego organu", to jest komisji będącej organem opiniodawczo - doradczym w sprawie zgodności wniosku z dokumentami, której udział w rozpatrywaniu przedmiotowych wniosków nie jest określony przepisami prawa, w szczególności wskazanego wyżej rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r.
Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia dnia 14 lipca 2017 r. wniosek o refundację, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 1, może być przez starostę uwzględniony, z zastrzeżeniem § 1 ust. 5, w przypadku gdy podmiot spełnia łącznie warunki, o których mowa w § 2 ust. 4 i 7 rozporządzenia oraz gdy złożony wniosek jest kompletny i prawidłowo sporządzony, a starosta dysponuje środkami na jego sfinansowanie.
Spółka powołując się na treść § 2 ust. 4 i 7 ww. rozporządzenia podniosła, iż żaden z formalnych warunków wymienionych w powyższych regulacjach nie dotyczy przesłanki, na którą powołała się komisja oceniająca wniosek. Tym samym organ nie uwzględniając przedmiotowego wniosku powołał się na opinię pozaustawowego organu, a ponadto na pozaustawowy warunek uwzględnienia wniosku, wskutek czego naruszył w sposób istotny obowiązujące przepisy prawa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Organ podkreślił, że sprawdzenie wniosku pod względem formalnym i merytorycznym oraz wypracowanie opinii przez komisję, która jest organem doradczym to działanie poprzedzające podjęcie ostatecznego stanowiska przez Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...] w sprawie przyznania lub odmowy przyznania żądanej refundacji.
Komisja oceniając złożony wniosek zobowiązana jest do dokonania oceny zgodnie z wytycznymi zawartymi w zarządzeniu nr [...] Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z dnia 25 lipca 2017 r. w sprawie wprowadzenia do użytku służbowego "Zasad udzielania refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego, skierowanego poszukującego pracy opiekuna osoby niepełnosprawnej, skierowanego poszukującego pracy absolwenta". Zgodnie z § 9 pkt 2 lit. c) ww. "zasad" komisja wydając opinię stwierdza, czy wnioskodawca posiada zdolność prawną i finansową do zatrudnienia osób skierowanych i utrzymania refundowanych stanowisk pracy przez okres wskazany w umowie to jest przez okres co najmniej 24 miesięcy.
W przedmiotowym wniosku prezes zarządu skarżącej spółki w "Oświadczeniu podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, producenta rolnego, niepublicznego przedszkola, niepublicznej szkoły, żłobka, klubu dziecięcego lub podmiotu świadczącego usługi rehabilitacyjne dla dzieci niepełnosprawnych", oświadczył, że zapoznał się z obowiązującymi "zasadami" zarządzenia nr [....] i nie wniósł żadnych zastrzeżeń, co potwierdził własnoręcznym podpisem. Wyraził tym samym zgodę, że wniosek będzie sprawdzany pod względem formalnym i merytorycznym oraz poddany zostanie opinii komisji przed ostatecznym wydaniem stanowiska przez organ.
Dalej organ wyjaśnił, że głównym powodem negatywnej oceny wniosku były niekorzystne wyniki finansowe spółki w ostatnich trzech latach poprzedzających dzień złożenia wniosku. W punkcie VII - 3 wniosku wykazano, że strata finansowa spółki wynosiła: w roku 2014 - 92.217,93 zł, w 2015 - 251.974,47 zł, w 2016 - 137.520,09 zł, a w miesiącu poprzedzającym dzień złożenia wniosku - 27.963,37 zł. Potwierdzeniem powyższego są załączone do wniosku dokumenty to jest.: rachunek zysków i strat sporządzony za okres 1 stycznia 2014 r., bilans sporządzony na dzień 31 grudnia 2014 r., rachunek zysków i strat sporządzony za okres 1 stycznia 2015 r., bilans sporządzony na dzień 31 grudnia 2015 r., rachunek zysków i strat sporządzony za okres 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2016 r., bilans sporządzony na dzień 31 grudnia 2016 r. Z załączonego do wniosku wyciągu z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, ze straty te powstały od momentu przekształcenia spółdzielni pracy w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością po podjęciu uchwały walnego zgromadzenia o przekształceniu w dniu 14 czerwca 2013 r. Straty te w poszczególnych latach według oświadczenia spółki powstały głównie w wyniku: wzrostu kosztów płac, wzrostu kosztów materiałów używanych do produkcji oraz niekorzystne zmiany w ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej przy zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Z przedstawionego wniosku nie wynika, jakie zostały podjęte działania naprawczo - organizacyjne lub finansowe w spółce pozwalające utrzymać istniejący stan zatrudnienia w ilości 53 pracowników oraz pozwalające na zwiększenie zatrudnienia w przypadku podpisania umowy z Powiatowym Urzędem Pracy w [...] w okresie najbliższych 24 miesięcy, co jest wymogiem bezwzględnym w przypadku skierowania przez urząd osoby bezrobotnej.
Analizując sytuację finansową skarżącej organ kierował się także "Wytycznymi w sprawie pomocy regionalnej na lata 2014 - 2020" (Dz. U. Unii Europejskiej 2013/C209/01). Z zapisów tych wytycznych wynika, że pomocy regionalnej nie można przyznać przedsiębiorstwom znajdujących się w trudnej sytuacji zgodnie z definicją zawartą w punkcie 11 "Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw" (Dz. U. Unii Europejskiej 2004/C244/02).
Mając na uwadze fakt, że organ zobowiązany jest także do celowego, racjonalnego i zasadnego gospodarowania środkami publicznymi odmówiono przyznania refundacji kosztów na utworzenie i wyposażenie miejsca pracy uwzględniając dokumenty przedłożone przez skarżącą. Stanowisko organu w zakresie odmowy refundacji wyposażenia lub doposażenia miejsca pracy dla osoby bezrobotnej nie przybrało formy decyzji administracyjnej ale czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Samo spełnienie przez skarżącą określonych warunków nie obliguje organu do złożenia oświadczenia woli w przedmiocie zawarcia umowy.
Na rozprawie w dniu 1 marca 2018 r. pełnomocnik organu podtrzymując dotychczasowe stanowisko oświadczył, iż środki finansowe przeznaczone na refundację wniosków w roku 2017 zostały już wyczerpane.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli obejmuje nie tylko orzekanie w sprawach ze skarg na decyzje czy postanowienia, ale także na inne akty i czynności organów wskazane w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej w skrócie jako "p.p.s.a.").
Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy - wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Należy przy tym zaznaczyć, że w świetle art. 146 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. uwzględnienie skargi na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając na względzie powyższe kryterium oraz dokonując w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie wyżej wskazanych ustaw kontroli legalności zaskarżonego aktu Sąd uznał, iż akt ten dotknięty jest wadami uzasadniającymi wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu był akt polegający na odmowie dokonania refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego, której została nadana forma pisma z dnia 20 października 2017 r. (nr PUP.IP.3159.124.4.AD.17).
Na wstępie rozważań należy podnieść, że w rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości, że przedmiotem skargi uczyniono akt z zakresu administracji publicznej, który podlega kontroli sądu administracyjnego w zakresie jego zgodności z prawem (zob. w tej materii: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 1736/11; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc się z kolei do warunków dopuszczalności skargi należy wskazać, że termin do wniesienia skargi został zachowany. Aktem z dnia 20 października 2017 r., doręczonym w dniu 27 października 2017 r. spółka została poinformowana o negatywnym rozpatrzeniu złożonego wniosku. Skarżąca nadała skargę w dniu 27 listopada 2017 r., czym zachowała trzydziestodniowy termin do jej wniesienia, o którym mowa w art. 53 § 2 w zw. z art. 52 § 2 p.p.s.a.
Przechodząc do merytorycznej oceny prawidłowości zaskarżonego aktu należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że kwestia refundacji żądanych przez skarżącą środków wynika z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1065 ze zm.; dalej jako "ustawa"), zgodnie z którym starosta z Funduszu Pracy może zrefundować podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą koszty wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego w wysokości określonej w umowie.
W art. 46 ust. 6 ustawy zawarto delegację dla ministra właściwego do spraw pracy do określenia, w drodze rozporządzenia:
1) szczegółowych warunków i trybu dokonywania refundacji, o której mowa w ust. 1 pkt 1-1c oraz ust. 1a;
2) szczegółowe warunków i trybu przyznawania osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i ust. 1b, jednorazowo środków na podjęcie działalności gospodarczej, o których mowa w ust. 1 pkt 2;
3) formy zabezpieczenia zwrotu otrzymanej refundacji lub środków na podjęcie działalności gospodarczej, w przypadku niedotrzymania warunków umowy dotyczącej ich przyznania.
Ustawodawca wskazał, że organ wydający rozporządzenie winien mieć na względzie zwiększenie mobilności oraz poziomu zatrudnienia bezrobotnych, poszukujących pracy, o których mowa w art. 49 pkt 7, poszukujących pracy absolwentów, racjonalne gospodarowanie środkami Funduszu Pracy, a także konieczność zapewnienia zgodności udzielania pomocy z zasadami przyznawania pomocy de minimis w przypadku refundacji kosztów wyposażenia i doposażenia stanowiska pracy oraz w przypadku pomocy przyznawanej w postaci jednorazowej wypłaty środków na rozpoczęcie działalności gospodarczej, w tym na pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa dotyczących podjęcia takiej działalności.
Szczegółowe warunki i tryb dokonywania refundacji na dzień złożenia wniosku przez skarżącą spółkę określało rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r. w sprawie dokonywania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy oraz przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1380).
Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 wskazanego rozporządzenia wniosek o refundację, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 1, może być przez starostę uwzględniony, z zastrzeżeniem § 1 ust. 5, w przypadku gdy podmiot spełnia łącznie warunki, o których mowa w § 2 ust. 4 i 7 rozporządzenia oraz gdy złożony wniosek jest kompletny i prawidłowo sporządzony, a starosta dysponuje środkami na jego sfinansowanie.
Natomiast zgodnie z § 2 ust. 4 i 7 ww. rozporządzenia, do wniosku o refundację, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 1, podmiot dołącza oświadczenia o:
niezmniejszaniu wymiaru czasu pracy pracownika i nierozwiązaniu stosunku pracy z pracownikiem w drodze wypowiedzenia dokonanego przez podmiot, przedszkole lub szkołę albo na mocy porozumienia stron z przyczyn niedotyczących pracowników w okresie 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień złożenia wniosku oraz w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia otrzymania refundacji;
prowadzeniu przez podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, przez okres 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień złożenia wniosku, przy czym do wskazanego okresu prowadzenia działalności gospodarczej nie wlicza się okresu zawieszenia działalności gospodarczej, a w przypadku przedszkola i szkoły - prowadzeniu działalności na podstawie ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty przez okres 6 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień złożenia wniosku;
niezaleganiu w dniu złożenia wniosku z wypłacaniem wynagrodzeń pracownikom oraz z opłacaniem należnych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz Fundusz Emerytur Pomostowych;
niezaleganiu w dniu złożenia wniosku z opłacaniem innych danin publicznych;
nieposiadaniu w dniu złożenia wniosku nieuregulowanych w terminie zobowiązań cywilnoprawnych;
niekaralności w okresie 2 lat przed dniem złożenia wniosku za przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu w rozumieniu ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2016 r., poz. 1137, z późn. zm.) lub ustawy z dnia 28 października 2002r. o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary (Dz. U. z 2016 r. poz. 1541 oraz z 2017 r. poz. 724 i 933).
Ponadto, do wniosku o refundację winno być dołączone zaświadczenie lub oświadczenie o pomocy de minimis w zakresie, o którym mowa w art. 37 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1808 i 1948) oraz informacje określone w przepisach wydanych na podstawie art. 37 ust. 2a ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (§ 2 ust. 7 wskazanego powyżej rozporządzenia).
O uwzględnieniu lub odmowie uwzględnienia wniosku o refundację, starosta powiadamia podmiot, w formie pisemnej, w terminie 30 dni od dnia złożenia kompletnego wniosku. W przypadku nieuwzględnienia wniosku starosta podaje przyczynę odmowy (§ 3 ust. 3 ww. rozporządzenia).
Analizując powołane przepisy należy przyjąć, że prawodawca zawarł w ich treści wskazanie pewnych wymogów, bez spełnienia których przyznanie wnioskowanego świadczenia nie jest możliwe. W tym zakresie wyróżnić należy ogólne wymogi formalne dotyczące wniosku (w tym jego kompletność i prawidłowość sporządzenia), wymogi dotyczące aktywności gospodarczej podmiotu ubiegającego się o refundację oraz warunki odnoszące się do sfery finansowej (niezaleganie z wypłacaniem wynagrodzenia oraz z opłacaniem danin publicznych; nieposiadanie w dniu złożenia wniosku nieuregulowanych w terminie zobowiązań cywilnoprawnych).
Z drugiej zaś strony prawodawca uwzględnienie wniosku pozostawił uznaniu organu orzekającego (starosty). Świadczy o tym użycie w treści § 3 ust. 1 rozporządzenia sformułowania "[...] wniosek o refundację, której mowa w § 1 ust. 1 pkt 1, może być przez starostę uwzględniony [...] w przypadku gdy [...]".
Oczywistym jest w związku z tym wskazanie, że starosta nie jest zobowiązany do udzielenia wnioskowanej pomocy w każdym przypadku. Jednakże zdaniem Sądu, rozstrzygając wniosek w granicach uznania administracyjnego, organ nie jest uprawniony działać zupełnie swobodnie. Wydając akt uznaniowy organ zobowiązany jest bowiem do wyjaśnienia, z jakiego powodu w realiach rozpatrywanego przypadku złożony wniosek nie może być uwzględniony. Uzasadnienie to musi być jednakże powiązane z warunkami określonymi w regulacjach mających walor prawa powszechnie obowiązującego.
Podjęte przez organ rozstrzygnięcie, zawarte w kwestionowanym akcie, wymogu tego nie realizuje. W tym miejscu wskazać należy, że pismem z dnia 20 października 2017 r. Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w [...] poinformował skarżącą o negatywnym rozpatrzeniu wniosku. Uzasadniając swoje stanowisko organ podał, że wniosek został zaopiniowany negatywnie przez komisję, będącą jego organem opiniodawczo - doradczym. W ocenie komisji nie ma możliwości udzielenia refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego przedsiębiorcy, który w okresie ostatnich trzech lat podatkowych oraz w miesiącu poprzedzającym dzień złożenia wniosku wykazuje stratę finansową.
Z akt przedstawionych Sądowi wynika, że komisja wydając negatywną opinię co do złożonego wniosku oparła się na "zasadach" wynikających z zarządzenia nr [...] Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z dnia 25 lipca 2017 r. w sprawie wprowadzenia do użytku służbowego "Zasad udzielania refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego, skierowanego poszukującego pracy opiekuna osoby niepełnosprawnej, skierowanego poszukującego pracy absolwenta". Zgodnie z § 9 ust. 2 ww. "zasad" komisja wydając pozytywną lub negatywną opinię o złożonym wniosku, bierze pod uwagę m.in.:
a) dotychczasową współpracę w zakresie tworzenia stałych miejsc pracy z PUP;
b) ocenę spełniania przez osoby zarejestrowane w PUP [...] określonych przez wnioskodawcę we wniosku wymagań, odnośnie kwalifikacji, umiejętności i doświadczenia niezbędnych do wykonywania pracy na refundowanym stanowisku oraz związaną z tym możliwość kierowania przez Urząd osób spełniających wymagane kryteria w okresie trwania umowy, tj. przez okres co najmniej 24 miesięcy; c) stwierdzenie, czy wnioskodawca posiada zdolność prawną i finansową do zatrudnienia osób skierowanych i utrzymania refundowanego stanowiska pracy przez okres wskazany w umowie, tj. przez okres co najmniej 24 miesięcy;
d) preferencje dla miejsca pracy tworzonego na terenie działania Powiatowego Urzędu Pracy w [...];
e) celowość, racjonalność i zasadność wydatków podlegających refundacji.
Należy zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, że podstawą odmowy uwzględnienia wniosku nie może być przepis zawarty w akcie prawa wewnętrznego, jakim jest bez wątpienia zarządzenie nr [...] Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z dnia 25 lipca 2017 r. Szczegółowe warunki i tryb refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego określa wydane na podstawie sformułowanego w art. 46 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy upoważnienia wskazane powyżej rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r. w sprawie dokonywania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy oraz przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej.
Uznać w związku z tym należy, że starosta opierając się wyłącznie na Regulaminie Organizacyjnym Powiatowego Urzędu Pracy w [...] (wskazanym jako podstawa prawna zarządzenia nr 34/2017) nie może wprowadzać - z uwagi na wymogi określone wyżej wskazanym rozporządzeniem - dodatkowych warunków bądź obostrzeń odnoszących się do żądanej przez skarżącą refundacji. Wprowadzone zarządzeniem Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...] nr [...] z dnia 25 lipca 2017 r. "Zasady udzielania refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego, skierowanego poszukującego pracy opiekuna osoby niepełnosprawnej, skierowanego poszukującego pracy absolwenta" w zakresie, w jakim rozszerzają warunki przyznawania przedmiotowych refundacji uznać należy za sprzeczne z aktami prawnymi wyższego rzędu. Jak wskazano we wcześniejszych rozważaniach, organ rozstrzygając wniosek w granicach uznania administracyjnego nie jest uprawniony aby działać zupełnie swobodnie. W ocenie Sądu starosta uzasadniając odmowę uwzględnienia wniosku winien odnosić się do warunków przyznawania refundacji określonych we wskazanym powyżej rozporządzeniu a nie w aktach o charakterze wewnętrznym. Wprowadzenie i powoływanie się na odmienne, bardziej rygorystyczne i wysoce ocenne wymogi wobec podmiotów, które ubiegają się o refundację kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego niż wynika to z przepisów prawa powszechnie obowiązującego stanowi zatem naruszenie prawa. Przedmiotowego zapatrywania - na tle wskazanych powyżej rozważań - nie zmienia w żaden sposób okoliczność, iż podmiot wnioskujący o refundację zapoznał się z obowiązującymi "zasadami" określonymi w zarządzeniu nr [...] i nie wniósł żadnych zastrzeżeń.
Sąd wskazuje ponadto, że wprowadzenie warunku udzielenia pomocy de minimis w postaci konieczności spełnienia przez wnioskodawcę warunków, o jakich mowa w § 9 pkt 2 lit. c) zarządzenia nr [...] z dnia 25 lipca 2017 r. nie znajduje uzasadnienia w przywołanym w § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r. akcie prawnym jakim jest rozporządzenie Komisji (UE) nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE.L Nr 352, s. 1). Całkowita kwota pomocy de minimis przyznanej przez państwo członkowskie jednemu przedsiębiorstwu nie może przekroczyć 200.000 euro w okresie trzech lat podatkowych. Skarżąca w złożonej w dniu 2 października 2017 r. dokumentacji zawarła wniosek o dofinansowanie w roku 2017 w wysokości 25.000 zł, zaś w poprzednich dwóch latach podatkowych skarżąca otrzymała pomoc de minimis w łącznej kwocie 171.306,18 euro (formularz informacji – k. 67 – 68 akt administracyjnych).
Należy ponadto zauważyć, że w uzasadnieniu zaskarżonego aktu nie odniesiono się do warunków, które w świetle wskazanego powyżej rozporządzenia mogą determinować nieuwzględnienie wniosku. Organ powołał się jedynie na negatywną opinię powołanej przez siebie komisji. Komisja opiniując przedłożony wniosek w poczynionych uwagach (k. 102 akt administracyjnych) w sposób lakoniczny wskazała zaś, że nie przyjmuje przedłożonych wyjaśnień dotyczących straty finansowej strony skarżącej. Analiza przedłożonych Sądowi dokumentów prowadzi do uznania, że organ niejako "mechanicznie" zaaprobował ustalenia komisji bagatelizując warunki refundacji określone wskazanym powyżej rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r.
Należy również zauważyć, że dopiero w odpowiedzi na skargę organ rozbudował swoją argumentację, w szczególności opisał główne powody negatywnej oceny wniosku skarżącej. W tym miejscu Sąd podnosi, że podjęta przez organ próba uzupełnienia uzasadnienia zaskarżonego aktu w odpowiedzi na skargę jest działaniem oczywiście spóźnionym i nie mogącym w żaden sposób konwalidować wadliwości wydanego aktu. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się zgodnie, że próba uzasadnienia wydanego aktu w piśmie procesowym, jakim jest odpowiedź na skargę, które zostało złożone po wydaniu aktu, nie może zastępować uzasadnienia rozstrzygnięcia. Pismo to może mieć charakter jedynie pomocniczy, stanowiący dodatkowe wyjaśnienie motywów podjętego rozstrzygnięcia, w szczególności w świetle zarzutów podniesionych w skardze, ale w żaden sposób nie może zastępować czy uzupełniać uzasadnienia podjętego aktu (zob. w tej materii na tle uzupełniania w odpowiedzi na skargę uzasadnienia decyzji administracyjnej: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 247/08 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2010 r., sygn. akt II GSK 586/09; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Również fakt wyczerpania środków na refundację wniosków złożonych w roku 2017 podniesiony przez pełnomocnika organu na rozprawie w dniu 1 marca 2018 r. nie może stanowić okoliczności determinującej uznanie, że zaskarżony akt jest zgodny z prawem.
Wskazane powyżej uchybienia w procedurze oceny wniosku złożonego przez stronę skarżącą stanowiły w ocenie Sądu podstawę do uznania wadliwości zaskarżonego aktu. Organ nie wyjaśnił bowiem w sposób prawidłowy i z odniesieniem się do przepisów wskazanego powyżej rozporządzenia, z jakich przyczyn wniosek skarżącej został rozpatrzony negatywnie. Zarzut naruszenia przez organ § 3 ust. 1 i ust. 3 wskazanego powyżej rozporządzenia uznać należy za uzasadniony.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżony akt, o czym orzeczono jak w punkcie pierwszym wyroku na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a.
O kosztach postępowania (punkt drugi wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. Zasądzona od organu na rzecz strony skarżącej kwota 200 zł odpowiada wysokości uiszczonego wpisu od skargi.
Ponownie rozpatrując sprawę organ winien uwzględnić zaprezentowaną przez Sąd ocenę prawną (z uwagi na treść art. 153 p.p.s.a.), co oznacza, że stanowisko organu powinno zostać wyrażone w akcie zawierającym uzasadnienie odnoszące się do warunków refundacji określonych w treści rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r. w sprawie dokonywania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy oraz przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło