III SA/Gd 12/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. F. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 16 października 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę D. F. na opisaną decyzję Wojewody [...]. Wnioskiem z dnia 15 kwietnia 2010 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W lakonicznym uzasadnieniu podał, że aktualnie jest bezrobotny. Ze złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z konkubiną oraz dwoma synami. Skarżący i jego konkubina nie uzyskują jakichkolwiek dochodów, nie posiadają jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, oszczędności, przedmiotów o wartości przekraczającej 3 000 euro. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. – przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. Zatem - co wymaga podkreślenia - to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie art. 255 P.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie na podstawie ww. przepisu referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 16 kwietnia 2010 r., doręczonym w dniu 24 kwietnia 2010 r. (dowód: potwierdzenie odbioru - akta sprawy, k.55) wezwał wnioskodawcę do przedłożenia w terminie 7 dni następujących dokumentów: odpisów zeznań podatkowych za 2009 r., a w przypadku ich nieskładania - odpisów imiennych informacji o wysokości osiągniętego dochodu lub rocznego obliczenia podatku za ten rok; wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez niego oraz konkubinę rachunków bankowych, maklerskich (i innych na których gromadzone są środki pieniężne), obrazujących historię i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku ich nieposiadania złożenia stosownych oświadczeń w tym przedmiocie; zaświadczenia od pracodawcy o wysokości średniego wynagrodzenia brutto/netto za okres ostatnich trzech miesięcy; dokumentu potwierdzającego, że wnioskodawca i konkubina posiadają status bezrobotnego bez prawa do zasiłku; w związku z zadeklarowanym brakiem dochodów - dodatkowego oświadczenia w przedmiocie aktualnego źródła utrzymania; kopii dokumentów obrazujących miesięczną wysokość ponoszonych kosztów utrzymania (czynsz, opłaty za energię elektryczną, gaz, ogrzewanie, innych); oświadczenia, czy korzysta obecnie z jakichkolwiek form pomocy społecznej; w przypadku odpowiedzi twierdzącej - przedłożenia kopii dokumentów potwierdzających charakter pomocy oraz jej wysokość; oświadczenia w przedmiocie wszystkich zarejestrowanych na niego lub konkubinę pojazdów mechanicznych (podania ich marki, modelu, roku produkcji i aktualnej wartości). Skarżący nie uczynił zadość powyższemu wezwaniu. Nie wnosił też o przedłużenie terminu do jego wykonania. Mając na uwadze powyższe okoliczności, stwierdzić należy, iż wnioskodawca nie udowodnił dostatecznie, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie prowadzi się dochodzenia, w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano, sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów uniemożliwia dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej strony (por. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2006 r. sygn. akt II OZ 235/06 niepubl.). Bierność wnioskodawcy w tym zakresie należy potraktować jako niewykazanie przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt OZ 128/05 niepubl.). W konsekwencji na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.