III SA/Gd 122/22

WyrokWSA w Gdańsku2022-06-30

Skład orzekający: Alina Dominiak, Janina Guść, Justyna Dudek-Sienkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy ustalająca zerową stawkę opłaty za zajęcie pasa drogowego na miejsca postojowe dla osób o obniżonej sprawności ruchowej oraz na cele zagospodarowania zielenią jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy ustalająca zerową stawkę opłaty za zajęcie pasa drogowego na cele inne niż wymienione w ustawie, w tym na miejsca postojowe dla osób o obniżonej sprawności ruchowej oraz na zagospodarowanie zielenią, stanowi istotne naruszenie prawa. Zgodnie z art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę, co oznacza obligatoryjność jej poboru. Całkowite zwolnienie z opłaty, realizowane poprzez zerową stawkę, narusza ustawowe wytyczne i kompetencje organu gminy, który może jedynie ustalać wysokość stawki w ramach określonych przez ustawodawcę.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy z dnia 29 października 2015 r. w sprawie ustalenia wysokości stawek opłaty za zajęcie pasa drogowego, zaskarżając ją w części dotyczącej zerowej stawki opłaty za zajęcie pasa drogowego na miejsca postojowe dla osób o obniżonej sprawności ruchowej oraz na cele zagospodarowania zielenią. Skarżący zarzucił istotne naruszenie prawa, polegające na nieuprawnionym zwolnieniu z opłat, podczas gdy ustawa o drogach publicznych nakazuje pobieranie opłaty za zajęcie pasa drogowego. Rada Gminy argumentowała, że zmiana uchwały nastąpiła po uwagach Prokuratora, a pierwotne zwolnienia wynikały z zasady dostępności i troski o ład publiczny.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie pkt 4 ppkt 1 i 2 załącznika nr 1 do uchwały.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz Protokolant: Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego [...] na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia 29 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie wysokości stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego dróg publicznych, dla których zarządcą jest Wójt Gminy [...] stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie pkt 4 ppkt 1 i 2 załącznika nr 1 do uchwały. Rada Gminy Linia, działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 1515), powoływanej w dalszej części uzasadnienia także "u.s.g.", w związku z art. 40 ust. 8 i ust. 9 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 460 ze zm.), podjęła w dniu 29 października 2015 r. uchwałę nr 94/IX/VII/2015 w sprawie ustalenia wysokości stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego dróg publicznych, dla których zarządcą jest Wójt Gminy Linia. W § 1 Uchwały zawarty został zapis, że ustala się wysokość stawek opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogowego, określoną w załączniku nr 1 do niniejszej uchwały. W pkt 4 załącznika nr 1 do uchwały nr 94/IX/VII/2015, który dotyczy zajęcia pasa drogowego na prawach wyłączności w cekach innych niż wymienione w pkt 1-3 załącznika, zawarty został zapis, że stawka opłat za zajęcie pasa drogowego na prawach wyłączności za 1 m2 dziennie w przypadku "koperty" dla pojazdu osoby o obniżonej sprawności narządów ruchu (ppkt 1) oraz zagospodarowania zielenią (ppkt 2) wynosi 0 zł. Uchwała weszła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Pomorskiego (§ 5 Uchwały), co miało miejsce 1 grudnia 2015 r. (Dz.U. Woj.2015.3646). Pismem z dnia 16 grudnia 2021 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w [...] wniósł skargę na opisaną uchwałę Rady Gminy Linia z dnia 29 października 2015 r. nr 94/IX/VII/2015 zaskarżając ten akt prawa miejscowego w części, w zakresie punktu 4 (omyłkowo wskazując początkowo punkt 2) załącznika nr 1 do uchwały. Skarżący zarzucił zaskarżonej uchwale istotne naruszenie prawa - art. 18 ust. 2 pkt 5 i art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 40 ust. 3 i 8 ustawy o drogach publicznych w treści punktu 4 Załącznika nr 1 do zaskarżonej uchwały polegające na nieuprawnionym zwolnieniu określonych podmiotów od ponoszenia opłat za zajęcie pasa drogowego, podczas gdy z mocy art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych wynika, że jest to niedopuszczalne. Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały w zaskarżonej części. W uzasadnieniu skargi Prokurator podniósł, że zaskarżona uchwała zapadła z istotnym naruszeniem prawa. Powołując się na art. 87 ust. 2 oraz art. 94 Konstytucji RP Konstytucji RP Prokurator wskazał, że materia prawa miejscowego może uzupełniać regulacje ustawowe wyłącznie w kwestiach wyraźnie wskazanych w upoważnieniu. Przekroczenie granic zakresu upoważnienia ustawowego do wydania aktu prawa miejscowego zawsze stanowi istotne naruszenie prawa, nawet wówczas, gdy jest wynikiem błędnej wykładni przepisu upoważniającego lub dążeniem organu stanowiącego do osiągnięcia rezultatów moralnie (społecznie) uzasadnionych. Ta zasada konstytucyjna znalazła odzwierciedlenie w art. 40 ust. 1 u.s.g., w myśl którego na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Z powyższych regulacji wynika, że gmina ma uprawnienie do uchwalania aktów prawa miejscowego regulujących określone sfery życia społeczności lokalnej w ściśle wyznaczonych przepisami prawa granicach przedmiotowych. Materia regulowana wydanym przez organ aktem normatywnym ma wynikać z upoważnienia ustawowego i nie może przekraczać zakresu tego upoważnienia. Oznacza to konieczność ścisłego przestrzegania zakresu wynikającej z przepisu ustawy delegacji do wydawania takiego aktu, dokładnego zastosowania dyrektyw wiążących lokalnego prawodawcę, a także zakaz modyfikowania, jak też naruszania obowiązujących przepisów ustawowych. Zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 i ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Stosowanie do art. 40 ust. 8 ustawy o drogach publicznych, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, w drodze uchwały, ustala dla dróg, których zarządcą jest jednostka samorządu terytorialnego, wysokość stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Prokurator wskazał na treść art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, który przewiduje, że za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę. Tymczasem analiza treści punktu 4 załącznika nr 1 do zaskarżonej uchwały wskazuje na ujęcie w akcie prawa miejscowego wyliczenia dotyczącego zwolnienia od ponoszenia opłat za zajęcie pasa drogowego na miejsca postojowe pojazdów osób o obniżonej sprawności narządów ruchu oraz zagospodarowanie zielenią. Powołując się na orzecznictwo sądowe Prokurator wskazał, że użyte w art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych sformułowanie "za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę" wskazuje, iż to zajęcie związane jest z obowiązkiem odpłatności, czyli z wymiernym wydatkiem finansowym, którego wysokość, stosownie do art. 40 ust. 11 ustawy ustala w drodze decyzji właściwy zarządca drogi przy udzielaniu zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Zatem jej pobieranie jest obligatoryjne. Skarżący wskazał, że zgodnie z art. 91 ustawy o samorządzie gminnym, uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjmuje się, że do istotnych wad uchwały, których wystąpienie skutkuje stwierdzeniem jej nieważności, zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organu samorządu do podejmowania uchwał, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez ich wadliwą interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał. W związku z tym uznać należy, że zaskarżona uchwała w części dotyczącej punktu 4 załącznika nr 1 do zaskarżonej uchwały nie jest zgodna z prawem. Jednocześnie charakter naruszenia nie przesądza o tym, że "okrojony" z przepisu naruszającego prawo akt prawa miejscowego nie byłby kompletny, dlatego też zasadnym jest wniosek o stwierdzenie nieważność zaskarżonej uchwały jedynie w części określonej w petitum niniejszej skargi z powodu istotnego naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Linia nie zajęła stanowiska w przedmiocie zasadności skargi wskazując, że po zapoznaniu się z uwagami strony skarżącej, na sesji w dniu 24 stycznia 2022 r. dokonała zmiany zaskarżonej uchwały w zakresie zwolnień z opłat za 1 m2 za zajęcie pasa drogowego pojazdów dla osób o obniżonej sprawności ruchowej i zagospodarowania zielenią. Rada Gminy wskazała, że podejmując uchwałę, w której zastosowano zwolnienia od ponoszenia opłat za zajęcie pasa drogowego na miejsca postojowe pojazdów osób o obniżonej sprawności ruchowej organ kierował się zasadą dostępności, tym samym jakby wyprzedził konieczność dostosowania się do ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zapewnieniu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami. Rada Gminy stwierdziła, że obowiązek ponoszenia opłaty za zajęcie pasa drogowego jest konsekwencją faktycznego zajęcia pasa. Do tej pory nie wydano żadnej decyzji uwzględniającej zwolnienie z opłat za zajęcie pasa pojazdów osób z obniżoną niepełnosprawnością narządów ruchu. Z kolei w przypadku zagospodarowania zielenią organ kierował się troską o ład i porządek publiczny. Organ zwrócił ponadto uwagę, że zaskarżona uchwała została w 2015 r. poddana kontroli nadzorczej Wojewody [...], który nie dopatrzył się w niej naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądowa kontrola działalności administracji publicznej obejmuje m.in. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest w oparciu o kryterium legalności, to znaczy zgodności kwestionowanego skargą aktu z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Sąd administracyjny dokonuje tej kontroli według stanu prawnego istniejącego w dacie podejmowania przez organ aktu stanowiącego przedmiot zaskarżenia. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., kontrola sądowa dokonywana jest w granicach sprawy, zaś sąd administracyjny orzekając w jej granicach, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze, w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim określonym w skardze przedmiotem zaskarżenia – który może obejmować całość albo tylko część danego aktu (zob.: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, uw. 1 do art. 134; a także wyroki NSA z 5 marca 2008 r. sygn. akt I OSK 1799/07, z 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt II GSK 22/08, z 27 października 2010 r. sygn. akt I OSK 73/10). W niniejszej sprawie skarga dotyczyła regulacji w przedmiocie zwolnienia od ponoszenia opłat za zajęcie pasa drogowego na miejsca postojowe pojazdów osób o obniżonej sprawności narządów ruchu oraz zagospodarowanie zielenią, a zatem punktu 4 ppkt 1 i 2 załącznika nr 1 do uchwały. Uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. sąd stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Unormowanie to nie określa, jakiego rodzaju naruszenia prawa są podstawą do stwierdzenia przez sąd nieważności uchwały. Doprecyzowanie przesłanek określających kompetencje sądu administracyjnego w tym względzie następuje w ustawach samorządowych. Z tych względów przepis ten należy stosować wraz z art. 91 ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne (ust. 1). W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 u.s.g.). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że do istotnych wad uchwały, których wystąpienie skutkuje stwierdzeniem jej nieważności zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organów jednostek samorządu terytorialnego do podejmowania uchwał, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (zob. w tej materii m.in.: wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2022 r. sygn. akt III OSK 4832/21; wyrok NSA z dnia 8 lutego 1996 r. SA/Gd 327/95, OwSS z 1996 r., nr 3, poz. 90; zob. także: Z. Kmieciak, M. Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd terytorialny, 2001, z. 1-2, s. 102). Kontrolując zaskarżoną uchwałę zgodnie ze wskazanymi kryteriami, Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem w zaskarżonym zakresie, znaczona uchwała wydana została z istotnym naruszeniem prawa. W okolicznościach sprawy w pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że jak wynika z odpowiedzi na skargę organu administracji publicznej, na sesji w dniu 24 stycznia 2022 r. Rada Gminy Linia dokonała zmiany zaskarżonej uchwały w zakresie zwolnień z opłat za 1 m2 za zajęcie pasa drogowego pojazdów dla osób o obniżonej sprawności ruchowej i zagospodarowania zielenią, a więc w objętym skargą zakresie. Okoliczność ta pozostaje jednak bez wpływu na wynik kontroli działalności administracji dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie w tym znaczeniu, że nie pozbawia Sądu obowiązku orzeczenia w przedmiocie skargi na uchwałę i nie czyni postępowania sądowoadministracyjnego bezprzedmiotowym. Istota kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne sprowadza się bowiem do oceny zaskarżonych aktów według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty ich podjęcia. Podkreślić należy, że faktyczne skutki prawne uchylenia aktu i stwierdzenia jego nieważności są odmienne, więc zmiana lub uchylenie uchwały podjętej przez organ jednostki samorządu terytorialnego w sprawie z zakresu administracji publicznej nie czyni zbędnym wydania przez sąd administracyjny wyroku, jeżeli zaskarżona uchwała może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego jej uchylenie lub zmianę (zob. uchwała Trybunału Konstytucyjnego z 14 września 1994 r., W 5/94). Wyrok stwierdzający nieważność uchwały będzie zatem wywierał skutki ex tunc, a zatem z mocą wsteczną od dnia wydania (zob. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" pod red. R.Hauser, M. Wierzbowski, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2019, str. 715). Uchwała będąca przedmiotem zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie miała natomiast zastosowanie do stanów zajęcia pasa drogowego dróg gminnych w gminie Linia przed wejściem w życie uchwały ją zmieniającej. Z tych względów należy więc uznać, że rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na uchwałę nie stało się bezprzedmiotowe na skutek wydania uchwały zmieniającej, na którą Rada Gminy Linia powołała się w odpowiedzi na skargę (por. postanowienie NSA z 5 października 2019 r. sygn. akt I OZ 889/18; postanowienie NSA z 14 czerwca 2016 r. sygn. akt II GSK 2563/16; wyrok NSA z 4 marca 2005 r. sygn. akt OSK 1290/04). Przechodząc zaś do merytorycznej oceny legalności zaskarżonej uchwały podkreślić należy, że podstawową regułą działania administracji w demokratycznym państwie prawa jest zawarta w art. 7 Konstytucji RP zasada praworządności - czyli zasada działania organów administracji w granicach i na podstawie prawa. Zasada ta obejmuje również działanie organów uchwałodawczych gmin w zakresie stanowienia aktów prawa miejscowego. W tym względzie organy te związane są ramami stworzonymi przez ustawy. Również akty prawa miejscowego jako akty podustawowe, stanowione są na podstawie i w granicach upoważnień ustawowych (art. 94 Konstytucji RP). Nie mogą one zatem wykraczać poza unormowania ustawowe, czynić wyjątków od ogólnie przyjętych rozwiązań ustawowych, a także powtarzać kwestii uregulowanych w aktach prawnych hierarchicznie wyższych. Zasada praworządności wyrażona w art. 7 w związku z art. 94 Konstytucji RP wymaga, aby materia regulowana danym aktem normatywnym wynikała z upoważnienia ustawowego i realizowała zawarte w nim wytyczne. Natomiast każde unormowanie nierealizujące upoważnienia stanowi o naruszeniu tej normy i konstytucyjnych warunków legalności aktu prawa miejscowego wydanego na podstawie upoważnienia ustawowego. Uprawnienie gminnych organów uchwałodawczych do ustalania wysokości stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego dróg gminnych wynika z ustawy o drogach publicznych, a konkretnie z art. 40 ust. 8 tej ustawy. Wskazany przepis stanowi, że organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, w drodze uchwały, ustala dla dróg, których zarządcą jest jednostka samorządu terytorialnego, wysokość stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Stawki opłaty, o których mowa w ust. 4 i 6, nie mogą przekroczyć 10 zł za jeden dzień zajmowania pasa drogowego, a stawka opłaty, o której mowa w ust. 5, nie może przekroczyć 200 zł, z tym że w odniesieniu do obiektów i urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej stawki opłaty, o których mowa w ust. 4 i 6, nie mogą przekroczyć 0,20 zł za jeden dzień zajmowania pasa drogowego, a stawka opłaty, o której mowa w ust. 5, nie może przekroczyć 20 zł. Poza wynikającymi z art. 40 ust. 8 ustawy ograniczeniami wysokości stawki, w art. 40 ust. 9 ustawy wskazano, że przy ustalaniu stawek, o których mowa w ust. 7 i 8, uwzględnia się: kategorię drogi, której pas drogowy zostaje zajęty (pkt 1); rodzaj elementu zajętego pasa drogowego (pkt 2); procentową wielkość zajmowanej szerokości jezdni (pkt 3); rodzaj zajęcia pasa drogowego (pkt 4) oraz rodzaj urządzenia lub obiektu budowlanego umieszczonego w pasie drogowym (pkt 5). Jak wynika z przytoczonych przepisów, gminny uchwałodawca nie jest zatem niczym nieskrępowany przy ustalaniu przedmiotowych stawek opłaty. Stanowiące delegację ustawową przepisy ustawy zawierają ograniczenie maksymalnej wysokości stawek oraz inne wymagające uwzględnienia przez uchwałodawcę warunki. Opisane szczegółowe uregulowania dotyczące sposobu ustalania przez organy gmin przedmiotowych opłat są pochodną ustawowego obowiązku ich poboru. W art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, ustawodawca przewidział bowiem ogólną regułę, że za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę. W pkt 4 załącznika nr 1 do zaskarżonej uchwały zapisano tymczasem, że stawka opłat za zajęcie pasa drogowego na prawach wyłączności za 1 m2 dziennie w przypadku "koperty" dla pojazdu osoby o obniżonej sprawności narządów ruchu (ppkt 1) oraz zagospodarowania zielenią (ppkt 2) wynosi 0 zł. W ocenie Sądu, przyjęty w załączniku do zaskarżonej uchwały zapis ustanawiający zerową stawkę w dwóch wymienionych przypadkach z oczywistych względów narusza prawo. Uregulowana w art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych generalna zasada oznacza, że organ stanowiący prawo miejscowe nie może zrezygnować z poboru opłaty. Przeciwnie, zapis ten jednoznacznie obliguje organ do pobierania opłat. Kompetencja organu gminy sprowadza się w tym przedmiocie jedynie do ustalenia wysokości stawki, przy czym wartość ta musi uwzględniać określone przez ustawodawcę ramy. Całkowite zwolnienie z opłaty, do czego de facto sprowadza się zapis przewidujący "zerową" stawkę nie tylko ustawowych wytycznych nie realizuje, ale je rażąco narusza. Prezentowane stanowisko znajduje potwierdzenie w ugruntowanym już orzecznictwie sądów administracyjnych. Dla przykładu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia z dnia 22 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Go 56/12 wskazał, że sformułowanie art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych "za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę" wskazuje, że to zajęcie związane jest z obowiązkiem odpłatności, czyli z wymiernym wydatkiem finansowym (...). Zatem jej pobieranie jest obligatoryjne. Tożsame stanowisko zostało zaprezentowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 5 września 2012 r. sygn. akt II SA/Go 448/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 17 czerwca 2021 r. sygn. akt III SA/Łd 130/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu z dnia 26 października 2021 r. sygn. akt III SA/Po 567/21 i SA/Po 568/21 oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wyroku z dnia 5 kwietnia 2022 r. sygn. akt II SA/Bd 1449/21. Zaznaczyć należy, że podniesiony w skardze zarzut istotnego naruszenia prawa w postaci art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym, z oczywistych względów, nie zasługiwał na uwzględnienie. Przepis art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym stanowi bowiem o właściwości rady gminy do uchwalania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Zaskarżona uchwała nie dotyczy tej materii. Podstawę prawną kontrolowanej uchwały stanowił natomiast przepis art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy nadający radom gmin uprawnienie do podejmowania uchwał w sprawach podatków i opłat w granicach określonych w odrębnych ustawach. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd stwierdził, że pkt 4 ppkt 1 i 2 załącznika nr 1 do uchwały nr 94/IX/VII/2015 Rady Gminy Linia w istotny sposób narusza prawo, co stanowiło, zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a., podstawę do stwierdzenia nieważności wymienionego aktu w tym zakresie. Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępnej pod internetowym adresem: "https://orzeczenia.nsa.gov.pl".

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło