III SA/Gd 124/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Powiatu P. na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia 18 listopada 2021 r. w przedmiocie zwrotu dofinansowania do projektu postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. W dniu 27 stycznia 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła skarga Powiatu P. (dalej również jako "strona skarżąca") na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia 18 listopada 2021 r. w przedmiocie zwrotu dofinansowania do projektu. Skarga została podpisana przez reprezentującego stronę skarżącą r. pr. A. W., stosownie do dołączonego do skargi pełnomocnictwa procesowego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 stycznia 2022 r. r., wydanym na podstawie art. 220 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r. poz. 329 - dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.") w zw. z § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), pełnomocnik strony skarżącej r. pr. A. W. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1 803 zł. W wydanym zarządzeniu określono termin na jego wykonanie wynoszący siedem dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz rygor odrzucenia skargi. Przesyłkę zawierającą odpis zarządzenia z dnia 28 stycznia 2022 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz opis odpowiedzi na skargę wraz z pismami przewodnimi wysłano na podany przez r. pr. A. W. adres prowadzonej przez pełnomocnika Kancelarii Radcy Prawnego przy ul. [...] w G. Pomimo upływu terminu do uiszczenia wpisu nie odnotowano dokonania jego wpłaty ani przez pełnomocnika strony skarżącej, ani bezpośrednio przez stronę skarżącą (dowód: notatka urzędowa z dnia 7 marca 2022 r. specjalisty do spraw księgowości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, k. 27 akt sądowych). W konsekwencji postanowieniem z dnia 8 marca 2022 r. sygn. akt III SA/Gd 124/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę Powiatu P. na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis podlega odrzuceniu. Pismem z dnia 14 marca 2022 r. pełnomocnik strony skarżącej wystąpił do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W piśmie wskazano, że dotyczy ono sprawy zarejestrowanej pod sygn. akt III SA/Gd 611/21. Motywując wniosek pełnomocnik wskazał, że uchybienie terminu do uiszczenia wpisu nastąpiło z przyczyn, za zaistnienie których nie ponosi on żadnej winy. Pełnomocnik przyznał, że w dniu 28 lutego 2022 r. odebrał na poczcie przesyłkę z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Po otworzeniu przesyłki pełnomocnik błędnie jednak uznał, że zawierała ona jedynie odpowiedź na skargę. Pomimo bowiem tego, że w przesyłce umieszczono także wezwanie do uiszczenia wpisu pełnomocnik nie zauważył go. To, że przesyłka zawierała także wezwanie do uiszczenia wpisu zauważyła dopiero w dniu 11 marca 2022 r. B. K., która jest osobą, która w Starostwie Powiatowym w P. prowadzi sprawę, w której złożona została skarga i której r. pr. A. W. przekazał w dniu 1 marca 2022 r. przesyłkę z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, którą odebrał w dniu 28 lutego 2022 r. Tym samym wpis został opłacony przez B. K. dopiero w dniu 11 marca 2022 r. Pełnomocnik pokreślił, że we wszystkich przesyłkach, które do tej pory otrzymywał w sprawie uiszczenia wpisu od skargi, pismo w sprawie wpisu jako najważniejsze było pierwszym pismem znajdującym się w kopercie z Sądu. Pismo takie zdaniem pełnomocnika powinno być wysłane odrębnie lub też umieszczone w kopercie jako pierwszy dokument. W przedmiotowej sprawie wezwanie do uiszczenia wpisu w ocenie pełnomocnika zostało "niejako podczepione pod odpowiedź na skargę i pozostało niezauważone". Dla uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, to jest w celu potwierdzenia w jaki sposób dokumenty były ułożone w przesyłce, pełnomocnik wniósł o przesłuchanie B. K. w charakterze świadka. W piśmie z dnia 21 marca 2022 r. zatytułowanym jako "Uzupełnienie wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi" pełnomocnik wyjaśnił, że w poprzednim piśmie procesowym omyłkowo podał sygnaturę akt sprawy III SA/Gd 611/21, zamiast prawidłowej sygnatury III SA/Gd 124/22. Pełnomocnik podtrzymał argumentację, że sposób ułożenia dokumentów w przesyłce sądowej, to jest okoliczność, że pismo przewodnie dotyczące wezwania do uiszczenia wpisu, jak i odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu znajdowały się za pismem przewodnim dotyczącym doręczenia odpowiedzi na skargę oraz odpisem odpowiedzi na skargę, świadczy o braku winy pełnomocnika w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu, ponieważ nie zauważył on wszystkich pism w przesyłce i nie zorientował się, że został zobowiązany do dokonania wskazanej czynności. Pełnomocnik dołączył do uzupełnienia wniosku kserokopie korespondencji znajdującej się w kopercie z WSA w Gdańsku, w jakiej została ona umieszczona w kopercie oraz zeznania B. K. na potwierdzenie wskazanego faktu. Pełnomocnik zaakcentował ponadto, że na kopercie nie zostało zaznaczone, że zawiera ona wezwanie do uiszczenia wpisu, co dodatkowo uzasadniało przekonanie pełnomocnika, że w kopercie znajdowało się wyłącznie pismo przewodnie w sprawie doręczenia odpowiedzi na skargę oraz odpis odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek podlega oddaleniu. Stosownie do art. 85 p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Instytucją procesową, której celem jest ochrona strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej, jest instytucja przywrócenia terminu. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W świetle art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Brak winy w uchybieniu terminowi jest podstawową przesłanką do jego przywrócenia. Przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy zatem brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro bowiem art. 87 § 2 p.p.s.a. stanowi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, to należy uznać, że jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. W przypadku zaniechania dokonania czynności procesowej przez pełnomocnika, skutki tego zaniechania w pełni obciążają stronę, która korzysta z usług pełnomocnika, a zatem nie uwalniają strony od winy w niezachowaniu terminu. Strona ponosi bowiem odpowiedzialność za dobór osób, którymi posługuje się przy dokonywaniu czynności procesowych. W takiej zatem sytuacji gdy strona działa przez pełnomocnika, który nie dokonał w terminie wymaganej czynności procesowej, w zakresie braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać okoliczności dotyczące zastępcy procesowego. Przywrócenie terminu w takim przypadku wymaga więc wskazania na nadzwyczajne okoliczności po stronie zastępcy procesowego, które skutkowały niemożnością dokonania czynności w terminie. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu stwierdzić trzeba, że pełnomocnik strony skarżącej składając wniosek o przywrócenie terminu nie wskazał jakiejkolwiek okoliczności, która stanowiłaby o braku jego winy w nieterminowym uiszczeniu wpisu od skargi. Wręcz przeciwnie, przywołane przez pełnomocnika okoliczności świadczą o zawinionym zaniechaniu ustanowionego w sprawie pełnomocnika, skutkującym uchybieniem terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Przede wszystkim Sąd przypomina, że zgodnie z brzmieniem art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis, zaś pismem tym jest m.in. skarga. Stosownie zaś do treści art. 219 § 1 p.p.s.a. opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Jeśli należna opłata nie została uiszczona, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem odrzucenia skargi uiścił wpis w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania - art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie pełnomocnik procesowy strony nie opłacił skargi w momencie jej wniesienia. Pełnomocnik nie dokonał wskazanej czynności, także w terminie 7 dni od dnia skutecznego doręczenia mu wezwania do uiszczenia wpisu. Pokreślenia wymaga, że z wyjaśnień pełnomocnika zawartych we wniosku o przywrócenie terminu jednoznacznie wynika, że w odebranej przez niego w dniu 28 lutego 2022 r. przesyłce znajdowało się wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi. Sąd nie kwestionuje zatem twierdzeń pełnomocnika, że "nie zauważył" on, iż w przesyłce sądowej znajdowało się wezwanie o wpis. Powyższa okoliczność nie stanowi jednak o braku winy pełnomocnika w uchybieniu terminu, bez względu na sposób i kolejność ułożenia w kopercie wszystkich kierowanych przez Sąd do pełnomocnika pism procesowych. Okoliczność, że pełnomocnik nie zapoznał się z całością kierowanej do niego przez Sąd korespondencji niewątpliwie świadczy bowiem o niedbalstwie w prowadzeniu spraw strony i jest okolicznością przez pełnomocnika zawinioną. W tej sprawie najistotniejsze bowiem pozostaje, że przesyłka sądowa zastała skutecznie doręczona i była kompletna. Pełnomocnik miał zatem obowiązek zapoznania się z całą jej treścią, to jest dwoma pismami przewodnimi dotyczącymi doręczenia odpisu odpowiedzi na skargę i odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz odpisem odpowiedzi na skargę i odpisem odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Pełnomocnik jednoznacznie przyznał, że wszystkie wymienione wyżej dokumenty znajdowały się w kopercie. Powyższe potwierdza również treść akt przedmiotowej sprawy, w tym także zwrotne potwierdzenie odpisu przesyłki (dowód: k. 26 akt sądowych), na którym sporządzający je pracownik sądowy zaznaczył rodzaj przesyłki, to jest, że zawiera ona wezwanie o wpis oraz odpis odpowiedzi na skargę. Dokument jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru umieszcza się na kopercie przesyłki. Dokument ten został podpisany przez adresata przesyłki przy jej odbiorze. Twierdzenia pełnomocnika sugerujące jakoby wezwanie do uiszczenia wpisu było umieszczone w przesyłce jak gdyby przez przypadek jako "podczepione" pod inne dokumenty, są nieuprawnione. Reasumując, w ocenie Sądu z wniosku pełnomocnika o przywrócenie terminu w żaden sposób nie wynika, aby przeszkodą nieterminowego uiszczenia wpisu było zdarzenie, które stanowiło przeszkodę niemożliwą do usunięcia. Okoliczności wskazane przez pełnomocnika, to jest sposób ułożenia pism w kopercie, przy zachowaniu należytej staranności nie wykluczały bowiem zapoznania się z znajdującym się w kopercie wezwaniem do uiszczenia wpisu i terminowym jego opłaceniem. Na zakończenie trzeba dodać, że sąd administracyjny nie przeprowadza dowodów osobowych lecz może przeprowadzić dowód uzupełniający jedynie z dokumentów, o ile są spełnione przesłanki z art.106 § 3 p.p.s.a. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.