III SA/Gd 125/24
WyrokWSA w Gdańsku2024-07-18
Skład orzekający: Jacek Hyla, Bartłomiej Adamczak, Adam Osik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy można zmienić ostateczną decyzję o uznaniu za osobę bezrobotną i przyznaniu zasiłku dla bezrobotnych na podstawie art. 155 k.p.a. w sytuacji, gdy osoba bezrobotna uzyskała wstecznie prawo do świadczenia rehabilitacyjnego, a przepisy szczególne (art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy) regulują skutki takiego zdarzenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ostateczna decyzja o uznaniu za osobę bezrobotną i przyznaniu zasiłku nie może zostać zmieniona na podstawie art. 155 k.p.a. w sytuacji, gdy osoba bezrobotna uzyskała wstecznie prawo do świadczenia rehabilitacyjnego. Przepis art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który reguluje skutki przyznania świadczenia rehabilitacyjnego, jest przepisem szczególnym i wyczerpującym, który nie przewiduje możliwości przesunięcia daty przyznania statusu osoby bezrobotnej i zasiłku dla bezrobotnych w takim przypadku. Przyjęcie odmiennego rozwiązania podważałoby sens tej regulacji.Stan faktyczny
Skarżąca D. Ł. została uznana za osobę bezrobotną i przyznano jej zasiłek dla bezrobotnych decyzją z dnia 29 marca 2021 r. Następnie, na mocy wyroku sądu, uzyskała wstecznie prawo do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 15 marca 2021 r. do 12 czerwca 2021 r. Skarżąca wniosła o zmianę pierwotnej decyzji w trybie art. 155 k.p.a., aby status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku były liczone od dnia 13 czerwca 2021 r. Organy administracji odmówiły, wskazując na przepisy szczególne, a Wojewoda Pomorski utrzymał w mocy decyzję odmowną. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Gdańsku.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Asesor WSA Adam Osik, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 lipca 2024 r. sprawy ze skargi D. Ł. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 9 stycznia 2024 r. nr PS-V.8641.153.2023.AM w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej w sprawie uznania za osobę bezrobotną oraz przyznania zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę.
Decyzją z dnia 10 listopada 2023 r. nr ES.610.11.5.2023.AK Starosta Słupski, na podstawie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) – dalej powoływanej jako "k.p.a.", oraz art. 78 ust. 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 735 ze zm.), odmówił zmiany decyzji ostatecznej Starosty Słupskiego z dnia 29 marca 2021 r. nr 1268/45/03/21 w sprawie uznania D. Ł. z dniem 29 marca 2021 r. za osobę bezrobotną oraz przyznania prawa do zasiłku od dnia 29.03.2021 r. w wysokości: 1.440,00 zł brutto miesięcznie w okresie pierwszych 90 dni posiadania prawa do zasiłku, 1.130,80 zł brutto miesięcznie w okresie kolejnych dni posiadania prawa do zasiłku.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że decyzją ostateczną z dnia 29 marca 2021 r. uznano D. Ł. (dalej: "stronę" lub "skarżącą") z dniem 29 marca 2021 r. za osobę bezrobotną oraz przyznano jej prawo do zasiłku. Zgodnie z decyzją ostateczną z dnia 30 marca 2022 r. w dniu 29 marca 2022 r. nastąpiła utrata prawa do zasiłku w związku z upływem maksymalnego okresu jego pobierania. W dniu 29 września 2022 r. orzeczono o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem 26 września 2022 r. z powodu podjęcia zatrudnienia.
W dniu 12 maja 2023 r. organ zatrudnienia pozyskał informację z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., że stronie przyznano prawo do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od dnia 15.03.2021 r. do dnia 12.06.2021 r., za który organ rentowy w ramach nienależnie pobranego świadczenia dokonał zwrotu na rzecz Powiatowego Urzędu Pracy w S.
Wskutek złożonych przez stronę wniosków o zmianę przedmiotowej decyzji z dnia 29 marca 2021 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, 7 i 8 w związku z art. 155 k.p.a., organ zatrudnienia z uwagi na odrębność oraz niezależność powyższych trybów w pierwszym etapie przeprowadził i zakończył sprawę w postępowaniu wznowieniowym. O rozstrzygnięciu sprawy w trybie przewidzianym w art. 155 k.p.a., po zakończonym postępowaniu wznowieniowym, strona została poinformowana w decyzji z dnia 4 września 2023 r. nr ES.610.11.4.2023.AK.
Organ zaznaczył, że w sprawie ma zastosowanie art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który stanowi, że w przypadku przyznania bezrobotnemu prawa do (...) świadczenia rehabilitacyjnego (...), w którym był bezrobotny, pozbawienie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku następuje za okres, za który przyznano (...) świadczenie rehabilitacyjne (...). Przyznanie stronie świadczenia rehabilitacyjnego nawet za okres wsteczny zobowiązuje zatem organ do pozbawienia statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku za okres, za który przyznano stronie wcześniej to świadczenie.
W ocenie organu nie można zastosować art. 155 k.p.a., ponieważ nie zaistniał interes społeczny lub słuszny interes strony, a przepis szczególny wyklucza zmianę decyzji w sposób, o który wnosi strona.
Strona odwołała się od decyzji organu pierwszej instancji wskazując, że zarejestrowała się w marcu 2021 r. jako osoba bezrobotna w następstwie działania ZUS, który odmówił jej należnego świadczenia rehabilitacyjnego. W dalszej konsekwencji doprowadziło to do skrócenia uprawnienia do zasiłku dla bezrobotnych. Strona niewątpliwie wykazała swój słuszny interes w sprawie, a nie istnieje przepis którzy sprzeciwiałby się wnioskowanemu rozstrzygnięciu.
Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda Pomorski decyzją z dnia 9 stycznia 2024 r. nr PS-V. 8641.153.2023.AM utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy opisał przebieg postępowania w sprawie oraz przytoczył treść art. 155 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 71 ust. 1, art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Podkreślił następnie, że w art. 155 k.p.a. zostały wymienione dwa rodzaje przesłanek - formalne i materialne, od których wystąpienia uzależniono możliwość zmiany bądź uchylenia decyzji ostatecznej, na mocy której strona "nabyła prawo". Zadaniem organu w postępowaniu prowadzonym w oparciu o ten przepis jest więc ustalenie, czy zostały one spełnione, a w przypadku ich wystąpienia - dokonanie wyboru rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 27 lutego 2014 r. sygn. akt II OSK 930/13). Przesłanki formalne to istnienie decyzji ostatecznej i zgoda stron postępowania, zaś materialne to brak sprzeciwu przepisów szczególnych, wystąpienie interesu społecznego lub słusznego interesu strony. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie, aby mogło dojść do zmiany lub uchylenia decyzji. Niewystępowanie więc którejkolwiek z nich nie może do takiego skutku prowadzić.
Zdaniem organu odwoławczego zmianie decyzji z dnia 29 marca 2021 r. sprzeciwiają się przepisy szczególne, tj. art. 71 oraz art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a także art. 2 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy w związku z § 8 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 kwietnia 2020 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz. U. z 2020 r., poz. 667). Strona bowiem żąda zmiany decyzji Starosty Słupskiego z dnia 29 marca 2021 r. w ten sposób, by została uznana za osobę bezrobotną i przyznane jej zostało prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 13 czerwca 2021 r. (po okresie pobierania świadczenia rehabilitacyjnego).
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, podstawową przesłanką uznania danej osoby za osobę bezrobotną, a w konsekwencji również przyznania jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych, jest rejestracja we właściwym powiatowym urzędzie pracy. Dopiero od momentu rejestracji w PUP dana osoba może formalnie posiadać status bezrobotnego. Rozstrzygnięcie organu zatrudnienia w formie decyzji administracyjnej o uznaniu danej osoby za bezrobotnego wywołuje skutek prawny od momentu rejestracji w PUP.
W myśl art. 33 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, tryb rejestracji osób bezrobotnych w powiatowych urzędach pracy określa w drodze rozporządzenia minister właściwy do spraw pracy.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy z dnia 14 kwietnia 2020 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 667) wskazane zostały tryby rejestracji osób bezrobotnych w powiatowych urzędach pracy:
- poprzez osobiste zgłoszenie się w powiatowym urzędzie pracy (§ 2 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia) - wówczas zgodnie z § 8 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia rejestracji jako bezrobotny dokonuje się z dniem w którym osoba zgłosiła się do powiatowego urzędu pracy - po poświadczeniu przez nią własnoręcznym podpisem przekazanych przez nią danych i złożeniu, w obecności pracownika powiatowego urzędu pracy i pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń, oświadczenia o prawdziwości przekazanych danych oraz o zapoznaniu się z warunkami zachowania statusu,
- poprzez wniesienie wniosku o dokonanie rejestracji, na elektroniczną skrzynkę podawczą właściwego organu publicznej służby zatrudnienia, za pośrednictwem formularza elektronicznego udostępnionego przez ministra właściwego do spraw pracy. Wówczas rejestracja następuje po opatrzeniu go i załączonych do wniosku dokumentów oraz oświadczenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń, kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym (§ 2 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia).
Z akt sprawy wynika, że strona dokonała rejestracji jako osoba bezrobotna w trybie § 2 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, natomiast nie zgłosiła się w PUP w S. w dniu 13 czerwca 2021 r. w celu dokonania rejestracji, jako osoba bezrobotna, nie złożyła również wniosku o zarejestrowanie za pośrednictwem formularza elektronicznego. Uznanie jej za osobę bezrobotną z dniem 13 czerwca 2021 r. stanowiłoby zatem rażące naruszenie wyżej wskazanych przepisów rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy z dnia 14 kwietnia 2020 r. Przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w związku z § 8 ww. rozporządzenia sprzeciwia się zatem zmianie w trybie art. 155 k.p.a. decyzji Starosty Słupskiego z dnia 29 marca 2021 r. w ten sposób, że strona została uznana za osobę bezrobotną od dnia 13 czerwca 2021 r.
Zmianie wymienionej decyzji w sposób żądany przez stronę sprzeciwia się również art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który jednoznacznie stanowi, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75. Skoro strona zarejestrowała się w Urzędzie Pracy w dniu 29 marca 2021 r., a w sprawie nie zachodzą jednocześnie przesłanki wyłączenia przysługiwania prawa do zasiłku dla bezrobotnych wymienione w art. 75 ww. ustawy, przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych możliwe jest jedynie z tym dniem.
Zasadnie też organ pierwszej instancji wskazał na art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zastosowanie tego przepisu nie pozbawia osoby bezrobotnej statusu bezrobotnego ani prawa do zasiłku dla bezrobotnych po ustaniu tego świadczenia. Osoba, której czas pobierania świadczenia rehabilitacyjnego zakończył się, w dalszym ciągu bowiem posiada status osoby bezrobotnej. Przepis art. 78 ust. 4 ustawy przewiduje bowiem możliwość pozbawienia statusu bezrobotnego oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych, ale tylko za okres, za który przyznano wymienione w tym przepisie świadczenia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowane jest stanowisko w zakresie wykładni tego przepisu, zgodnie z którym status osoby bezrobotnej przysługuje od momentu upływu okresu pobierania świadczenia rehabilitacyjnego bez konieczności ponownej rejestracji w PUP oraz wydawania kolejnej decyzji administracyjnej.
Zacytowane wyżej przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a także rozporządzenia mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza to, że muszą być one interpretowane i stosowane w sposób ścisły, nie dając administracji publicznej uprawnień do uznaniowego rozstrzygania zarówno w zakresie daty przyznania statusu bezrobotnego jak i daty przyznania zasiłku dla bezrobotnych.
Nadto organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym decyzje związane, przy wydaniu których przepisy prawa nie pozwalają organom na swobodne uznanie nie mogą być uchylane ani zmieniane w trybie art. 155 k.p.a.
D. Ł. zaskarżyła decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o jej uchylenie i zmianę w ten sposób, że zmienia ona decyzję Powiatowego Urzędu Pracy w S. z dnia 29 marca 2021 r. w ten sposób, iż zostanie uznana za osobę bezrobotną i zostanie jej przyznane prawo do zasiłku od dnia 13 czerwca 2021 r. na okres nieprzekraczający 365 dni.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art.145 § 1 i § 4-§ 8, art.146, art.148 § 1, art.149 § 2, art.154 § 1, art.155, art. 156 §1 pkt 2 5 i 7 oraz art.159 k.p.a.
Skarżąca wskazała, że w dniu 16 lutego 2021 r. złożyła do ZUS O/S. wniosek o świadczenie rehabilitacyjne. W odpowiedzi otrzymała orzeczenie lekarskie z dnia 18 marca 2021 r. lekarza orzecznika ZUS stwierdzające "brak okoliczności uzasadniających ustalenie uprawnień do świadczenia rehabilitacyjnego". Wobec takiego nieuprawnionego stanowiska ZUS, skarżąca jako osoba bezrobotna, zmuszona była do zgłoszenia się do urzędu pracy, gdzie zgodnie z decyzją z dnia 29 marca 2021 r. została uznana za osobę bezrobotną i przyznano jej prawo do zasiłku od dnia 29 marca 2021 r. na okres nieprzekraczający 365 dni.
W wyniku zaskarżenia decyzji ZUS przez skarżącą, Sąd Rejonowy w S. prawomocnym wyrokiem z dnia 5 grudnia 2022 r. sygn. akt V U 164/21 zmienił w całości decyzję organu rentowego przyznając skarżącej prawo do świadczenia rehabilitacyjnego na okres 3 miesięcy od dnia 15 marca 2021 r.
W związku z tym, wobec ewidentnej winy innego organu, tj. ZUS-u, który swoim nieuprawnionym postępowaniem dezinformującym skarżącą w zakresie prawa do świadczenia rehabilitacyjnego, skutkującym w konsekwencji zgłoszeniem do PUP prawa do zasiłku od dnia 29 marca 2021 r. na okres nieprzekraczający 365 dni zamiast od dnia 13 czerwca 2021 r. na okres nieprzekraczający 365 dni - ZUS O/S. spowodował złożenie przez skarżącą w marcu 2021 r. wadliwego oświadczenia woli, przyczyniając się tym samym do bezzasadnego skrócenia uprawnienia do statusu osoby bezrobotnej uprawnionej do prawa do zasiłku o 76 dni z okresu 365 dni.
Tryb art. 155 k.p.a. w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie, ponieważ zaistniał słuszny interes strony, a sam przepis szczególny w tej konkretnej sprawie nie wyklucza zmiany decyzji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Pomorski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935) - dalej jako: "p.p.s.a.", uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).
Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie był bezsporny i obejmował przyznanie skarżącej D. Ł. decyzją z dnia 29 marca 2021 r. statusu osoby bezrobotnej i zasiłku dla bezrobotnych na okres 365 dni od dnia wydania decyzji oraz uzyskanie przez skarżącą na okres 3 miesięcy od dnia 15 marca 2021 r. prawa do świadczenia rehabilitacyjnego na mocy wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 5 grudnia 2022 r. sygn. akt V U 164/21.
Przedmiotem sporu była zaś kwestia, czy w takich okolicznościach skarżąca mogła domagać się zmiany przedmiotowej decyzji z dnia 29 marca 2021 r. w zakresie daty uznania jej za osobę bezrobotną oraz okresu przysługiwania zasiłku dla bezrobotnych. Skarżąca zmierzała do tego, by otrzymać zasiłek dla bezrobotnych liczony od dnia 13 czerwca 2021 r. po okresie przysługiwania jej prawa do świadczenia rehabilitacyjnego na 365 dni.
Stosownie do art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przepadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Przepis ten wyraża zasadę trwałości decyzji ostatecznych, będącą jednym z fundamentów postępowania administracyjnego i jest związana z konstytucyjną zasadą ochrony praw słusznie nabytych, stanowiącą element konstrukcji demokratycznego państwa prawnego. Zasada trwałości decyzji ostatecznych nakazuje, aby przesłanki zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznych nie były poddawane wykładni rozszerzającej. Podważenie decyzji ostatecznej może nastąpić wyjątkowo po spełnieniu przesłanek określonych szczególnymi przepisami.
Skarżąca zmierzała do podważenia decyzji ostatecznej Starosty Słupskiego z dnia 29 marca 2021 r. o uznaniu jej za osobę bezrobotną i o wypłacie zasiłku dla bezrobotnych wnosząc o wznowienie postępowania (art. 145 k.p.a.) oraz o zmianę jej w trybie art. 155 k.p.a., czyli wzruszenia decyzji w trybie nadzwyczajnym. W tym pierwszym przypadku dotyczącym wznowienia postępowania organy administracyjne obu instancji odmówiły uchylenia decyzji ostatecznej Starosty Słupskiego z dnia 29 marca 2021 r. nr 1268/45/03/21. Następnie skarżąca zaskarżyła tą decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 16/24 oddalił skargę. Sąd administracyjny uznał, że przepisy k.p.a. regulujące nadzwyczajny tryb wzruszania ostatecznych decyzji administracyjnych w postaci wznowienia postępowania nie znajdują zastosowania wówczas, gdy występujący w sprawie stan faktyczny objęty jest zawartą w przepisach prawa odrębną komplementarną regulacją. Sąd wyjaśnił, że sytuacja, w której znalazła się skarżąca podlegała szczególnej regulacji zawartej w art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, z którego wynika, że w przypadku przyznania bezrobotnemu świadczenia rehabilitacyjnego, pozbawienie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku następuje za okres, za który przyznano to świadczenie. Przepis ten nie przewiduje natomiast przesunięcia końcowej daty przysługiwania statusu osoby bezrobotnej i okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych w zakresie odpowiadającym okresowi pobierania świadczenia rehabilitacyjnego. Gdyby takie przesunięcie było intencją ustawodawcy, stosowne uregulowanie znalazłoby się w art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Pogląd powyższy Sąd w składzie orzekającym podziela i przyjmuje, że taka wykładnia przepisów rzutuje również na ocenę zasadności skargi w rozpatrywanej sprawie.
Przepis art. 155 k.p.a. stanowi, że decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio.
W ocenie Sądu nie sposób odmówić skarżącej interesu w uzyskaniu zasiłku dla bezrobotnych od dnia 13 czerwca 2021 r. na okres 365 dni, niemniej - jednak jak słusznie zauważyły organy orzekające - przepisy art. 71 i art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie pozwalają na zmianę decyzji Starosty Słupskiego z dnia 29 marca 2021 r.
Stosownie do art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75. Jak wynika z akt sprawy skarżąca zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w S. w dniu 29 marca 2021 r. a w sprawie nie zaszły przesłanki z art. 75 tej ustawy.
Stan faktyczny w jakim znalazła a się skarżąca wskutek uzyskania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego w drodze wyroku sądowego już po zarejestrowaniu w urzędzie pracy jest precyzyjne uregulowany przez art. 78 ust. 4 ustawy. Przepis ten stanowi że w przypadku przyznania bezrobotnemu prawa do emerytury, świadczenia przedemerytalnego, renty z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 1, renty szkoleniowej, renty socjalnej, zasiłku macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę na okres, w którym był bezrobotny, pozbawienie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku następuje za okres, za który przyznano emeryturę, świadczenie przedemerytalne, rentę z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 1, rentę szkoleniową, rentę socjalną, zasiłek macierzyński, zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne lub rentę rodzinną w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Przepis art. 78 ust. 4 ustawy stanowi podstawę do pozbawienia statusu bezrobotnego za okres, za który przyznano stronie wymienione w tym przepisie świadczenia. Celem przyjętego rozwiązania jest umożliwienie bezrobotnemu przywrócenia przysługującego mu statusu bez konieczności ponownej rejestracji, w razie przyznania mu na okres oznaczony, z mocą wsteczną, świadczeń gwarantujących uprawnienia z zakresu zabezpieczenia społecznego, a wykluczających status osoby bezrobotnej.
Przyznanie bezrobotnemu świadczenia rehabilitacyjnego nakłada na organ obowiązek "pozbawienia" go statusu osoby bezrobotnej. Pozbawienie takie następuje za okres przysługiwania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego - z mocą wsteczną. Przepis art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy reguluje sytuację osób, którym organ wstecznie przyznał świadczenie rehabilitacyjne z tytułu niezdolności do pracy. Przepis ten jednoznacznie wskazuje, że nie jest możliwe równoczesne korzystanie z prawa do świadczenia rehabilitacyjnego i uprawnień wynikających ze statusu bezrobotnego. W przypadku natomiast zbiegu takich uprawnień organ pozbawia stronę statusu bezrobotnego (tak w wyroku WSA w Krakowie z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt III SA/Kr 1040/19; Centralna Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl.).
Nadto przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowi, że posiadanie prawa do świadczenia rehabilitacyjnego jest przesłanką uniemożliwiającą korzystanie ze statusu bezrobotnego. Zatem przyznanie bezrobotnemu tego świadczenia na okres oznaczony skutkuje pozbawieniem statusu osoby bezrobotnej na okres, na który przyznano to świadczenie.
W związku z treścią powoływanego art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy Sąd uznaje, że regulacja ta jest wyczerpująca, co oznacza, że ustawodawca przewidział sytuację, iż strona uzyskuje świadczenie rehabilitacyjne wstecznie, np. w przypadku orzeczenia Sądu, i wówczas traci ona status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku na czas pobierania tego świadczenia. Prawodawca nie zdecydował się na rozwiązanie, które w takim przypadku skutkowałoby zmianą okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych w ten sposób, że ustala się inną datę przyznania statusu osoby bezrobotnej oraz zasiłku dla bezrobotnych.
Przyjęcie rozwiązania, którego domaga się skarżąca doprowadziłoby, zdaniem Sądu, do podważenia sensu regulacji zawartej w art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, umożliwiając zmianę okresu pobierania przez osobę bezrobotną zasiłku na jej wniosek w trybie nadzwyczajnym, niezgodnie z podstawowymi rozwiązaniami ustawowymi.
Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło