III SA/Gd 13/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Gorski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2008 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia 9 listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 17 października 2007r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Starosta [...] decyzją z dnia 17 października 2007 r., w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił decyzję z dnia 18 maja 2007 r. w sprawie uznania R. W. za osobę bezrobotną od dnia 4 maja 2007 r. i przyznającą prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 12 maja 2007 r. Jednocześnie na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) odmówił uznania wymienionego za osobę bezrobotną. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że R. W. w dniu 11 października 2007 r. przedłożył decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektoratu w K. z dnia 28 sierpnia 2007 r., z której wynika, iż od 1 maja 2007 r. przyznano mu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. W związku z tym od dnia 4 maja 2007 r. "nie spełniał wymogów osoby bezrobotnej". R. W. odwołał się od tej decyzji podnosząc, że brak było podstaw do wznowienia postępowania w sprawie uznania go za osobę bezrobotną. Ponadto decyzja pozbawia go prawa do bezpłatnej opieki zdrowotnej. Podkreślił, że decyzję z ZUS otrzymał dopiero w dniu 10 października 2007 r., a zatem trzeba przyjąć, że status bezrobotnego ustał w tym dniu, ewentualnie w dniu wydania tej decyzji. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia 9 listopada 2007 r. utrzymał w mocy decyzję organu niższej instancji. Organ odwoławczy w uzasadnieniu stwierdził, że na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., Starosta [...] postanowił w dniu 12 października 2007 r. o wznowieniu postępowania w sprawie. Następnie Wojewoda zacytował art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zawierający ustawową definicję osoby bezrobotnej. Z tego ostatniego przepisu wynika jednoznacznie, że nabycie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy stanowi negatywną przesłankę do uzyskania i posiadania statusu osoby bezrobotnej. Jest to przesłanka natury obiektywnej, zaistnienie której skutkuje niemożliwością uzyskania statusu osoby bezrobotnej i co się z tym wiąże prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Strona nie kwestionowała faktu nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy na mocy zmienionej decyzji ZUS z dnia 28 sierpnia 2007 r. Przyznała również, że przed rejestracją w Urzędzie Pracy w dniu 4 maja 2007 r., prawo do renty zostało jej wstrzymane od dnia 1 maja 2007 r., z uwagi na brak niezdolności strony do podjęcia pracy. W sprawie zaistniały więc warunki do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. W trakcie wznowionego postępowania ustalono, że strona w momencie uzyskania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych legitymowała się prawem do renty z tytułu niezdolności do pracy – przedłużone od dnia 1 maja 2007 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że na mocy decyzji ZUS z dnia 17 czerwca 2005 r. przyznano stronie prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy do dnia 30 kwietnia 2007 r. i od dnia 1 maja 2007 r. wstrzymano wypłatę tego świadczenia, to właśnie ta decyzja była przyczyną zarejestrowania się strony w Powiatowym Urzędzie Pracy. Związek miedzy tą decyzją a zarejestrowaniem się strony celem uzyskania statusu osoby bezrobotnej jest niewątpliwy, co również strona potwierdza w odwołaniu. Odmienne zachowanie strony pozbawiałoby ją świadczenia z tytułu pozostawania bez pracy mimo spełniania przesłanek do jego otrzymania. W tym sensie można mówić o decyzji przyznającej tylko okresowo prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy jako rozstrzygnięciu mającym wpływ na szeroko rozumianą podstawę prawną przy ustalaniu statusu osoby bezrobotnej. Uchylenie bądź zmiana decyzji w tym przedmiocie (co miało miejsce w analizowanej sprawie) musi wywrzeć odpowiedni wpływ na moc obowiązującej decyzji i doprowadzić do rozpatrzenia sprawy w nowych warunkach prawnych. Dlatego też decyzja organu pierwszej instancji była prawidłowa. Na zakończenie organ odwoławczy wskazał, że stosownie do unormowań art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. organ pierwszej instancji zobowiązany jest do wydania nowej decyzji rozstrzygającej o całej istocie sprawy, tj. nie tylko w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej ale i prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku R. W. zarzucił, że Wojewoda błędnie założył, iż decyzję o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej i prawie do zasiłku wydano w oparciu o inną decyzję, która została następnie zmieniona lub uchylona. W szczególności decyzja ZUS o przyznaniu renty został wydana w oparciu o nowy wniosek, nowe orzeczenie lekarskie. Wbrew twierdzeniom organu odwoławczego ZUS nie wydawał decyzji o wstrzymaniu prawa do renty, gdyż prawo do renty ustało z mocy wydanej wcześniej decyzji z dniem 30 kwietnia 2007 r. ZUS pismem z dnia 24 stycznia 2007 r. poinformował skarżącego, że prawo do renty z tytułu okresowej całkowitej niezdolności do pracy ustaje z dniem 30 kwietnia 2007 r., co skutkuje też wyrejestrowaniem go z ubezpieczenia zdrowotnego. Aby opiekę taką uzyskać zmuszony był zarejestrować się w Powiatowym Urzędzie Pracy. O tym fakcie został również poinformowany przez pracownika ZUS. Wniosek skarżącego o rentę był rozpatrywany przez ZUS tak długo z uwagi na przekazanie akt sprawy do Sądu Apelacyjnego. Skarżący podkreślił, że w dniu uzyskania statusu bezrobotnego tj. 4 maja 2007 r. nie miał prawa do renty. Po raz kolejny skarżący wskazał, że korzysta z usług medycznych i nie mógł sobie pozwolić na długi okres pozostawania bez żadnego tytułu do ubezpieczenia zdrowotnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. W odniesieniu do zarzutów skargi stwierdził, że z decyzji organu rentowego wynika, iż prawo do renty zostało przedłużone od dnia 1 maja 2007 r. Nastąpiła zatem zmiana decyzji organu rentowego w zakresie czasookresu przyznania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zaskarżoną decyzją Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 17 października 2007 r. uchylającą decyzję z dnia 18 maja 2007 r. uznającą R. W. za osobę bezrobotną od dnia 4 maja 2007 r. oraz przyznającą prawo do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 12 maja 2007 r. Decyzja Starosty [...] z 17 października 2007 r. została wydana na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., po uprzednim wznowieniu postępowania. Jako przesłankę wznowienia postępowania powołano art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Poza przywołaniem tej przesłanki uzasadnienia zarówno decyzji organu pierwszej jaki i drugiej instancji wskazywały na to, że przyczyną wznowienia postępowania, a następnie wydania decyzji orzekającej o odmowie uznania R. W. za osobę bezrobotną jest przedłożona przez skarżącego w dniu 11 października 2007 r. decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektoratu w K. z dnia 28 sierpnia 2007 r. Z jej treści wynika, że od 1 maja 2007 r. R. W. przysługiwało dalsze prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Nie przesądzając o możliwości wznowienia postępowania w sprawie jak również możliwości wydania ponownie decyzji w trybie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdzić należy, że brak było podstaw do wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Decyzja będąca przedmiotem wznowienia nie została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone. Podstawę wznowienia mogłaby stanowić przesłanka art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., pod warunkiem, iż nowe okoliczności lub nowe dowody nie były znane organowi, który wydawał decyzję będącą przedmiotem wznowienia postępowania. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że organ wydający decyzję przed wznowieniem postępowania o tych okolicznościach nie wiedział. W aktach sprawy znajduje się karta rejestracyjna bezrobotnego, na której w pkt 21 znajduje się "zapis" jestem niepełnosprawny – posiadam orzeczenie o niepełnosprawności, zakreślono zarówno odpowiedz Tak (krzyżyk) jak i odpowiedź Nie (kreska), co więcej zapisano w pozycji nr 22 "Rodzaj niepełnosprawności" "Termin ważności orzeczenia 30.04.2007 r.". Wprawdzie zapis ten przekreślono (nie wiadomo kto tego dokonał) to jednak wskazuje on na to, że skarżący ujawnił, iż jest lub był osobą niepełnosprawną. Kartę rejestracyjną wypełnił bezrobotny pod nadzorem urzędnika Powiatowego Urzędu Pracy. Z zapisów tej karty nie można wywnioskować kto dokonał skreśleń i podkreśleń. Wynika z niej jednak, że urzędnik dokonujący rejestracji mógł być zorientowany o niepełnosprawności skarżącego. Na podstawie akt sprawy nie da się też udzielić odpowiedzi na pytanie, czy skarżący poinformował urząd o tym, że toczy się postępowanie przed organem ZUS ani kiedy zostało wszczęte postępowanie w oparciu o które ZUS wydał decyzje z dnia 28 sierpnia 2007 r. Wyjaśnienie tych okoliczności może doprowadzić do tego, że stanie się możliwym wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. albo ta przesłanka wznowienia postępowania nie znajdzie zastosowania w sprawie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Na podstawie art. 152 tej ustawy Sąd orzekł, ze zaskarżona decyzja nie może być wykonana.