III SA/Gd 13/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Orłowska po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zasiłku celowego oraz odmowy jego przywrócenia postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W dniu 5 grudnia 2013 r. M.W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zasiłku celowego oraz odmowy jego przywrócenia. Skarżąca wniosła jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wniosek na tym etapie nie został uzasadniony przez skarżącą. Uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu zostało przez skarżącą zawarte dopiero w piśmie z dnia 6 lutego 2014 r. Skarżąca wskazała, że organ swobodnie przywołuje przesłankę doręczenia zastępczego, która nastąpiła w dniu 6 września 2013 r. Nie zważa jednak, że strona w ostatnim dniu terminu do wniesienia skargi liczonym od dnia 6 września 2013 r., tj. - w dniu 7 października 2013 r.- wystąpiła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o ponowne przesłanie zwróconej do adresatki korespondencji z dnia 7 września 2013 r. Gdyby zatem Samorządowe Kolegium Odwoławcze jeszcze w tym samym dniu udostępniło skarżącej drogą elektroniczną żądaną korespondencję, umożliwiłoby to terminowe wniesienie skargi do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270.), zwanej dalej p.p.s.a. Dokonywanie czynności przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym ograniczone jest w przeważającej części terminami procesowymi. Mają one służyć m.in. zdyscyplinowaniu, zdynamizowaniu postępowania, jak również potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie i stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Uchybienie terminu wywołuje skutek prawny w płaszczyźnie procesowej, prowadząc do bezskuteczności podjętej czynności, o czym wyraźnie mówi art. 85 p.p.s.a. Od negatywnych skutków uchybienia terminowi strona może bronić się wyłącznie poprzez złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Na podstawie dyspozycji przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Z przytoczonego przepisu wynika, że sąd postanawia o przywróceniu terminu, jeżeli strona wykaże, że w okresie, w którym powinna dokonać czynności w postępowaniu sądowym, nie dokonała jej bez swojej winy. Przesłanki przywrócenia terminu, wynikające z art. 87 ustawy to: uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, wniesienie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia takiego wniosku i dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony termin. Przywrócenie terminu uwarunkowane jest wystąpieniem łącznie wymienionych przesłanek. Podkreślić należy, iż brak winy w uchybieniu terminowi można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. W orzecznictwie sądowym podnosi się, że jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W razie, gdy ustalone przez sąd okoliczności uchybienia terminowi świadczą o zachowaniu się strony noszącym znamiona winy – w jakiejkolwiek jej postaci, a zatem także winy polegającej na niedbalstwie, sąd nie może dokonać przywrócenia uchybionego terminu. Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności procesowych i można mówić o niej tylko wówczas, gdy dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody niezależnej od strony. Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, iż skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na opisane postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zdaniem skarżącej za zasadnością wniosku przemawia ta okoliczność, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie przesłało stronie drogą elektroniczną w dniu 7 października 2013 r. treści postanowienia nr[...], co uniemożliwiło skarżącej terminowe wniesienie skargi do Sądu. Przede wszystkim wskazać należy, że postanowienie z dnia 31 lipca 2013 r. nr [...] zostało skarżącej skutecznie doręczone. Fakt, że doręczenie to zostało dokonane w trybie art. 44 Kpa (doręczenie zastępcze) samo w sobie nie stanowi okoliczności wskazującej na brak winy w uchybieniu terminowi. Przeciwnie - potwierdza, że skarżąca na skutek swojego zaniechania nie zapoznała się w pierwszym możliwym terminie z treścią kierowanej do niej korespondencji. Co istotne Kolegium nie miało z urzędu obowiązku ponownie doręczać skarżącej, doręczonej w sposób zastępczy, korespondencji, a tym bardziej nie miało obowiązku czynić tego w określonym lub oczekiwanym przez skarżącą terminie. Skarżąca w istocie nie kwestionuje, że w sprawie doszło do zastępczego doręczenia omawianego postanowienia. Wiedząc o tym, że kierowana do skarżącej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze korespondencja została zwrócona do nadawcy, skarżąca mogła podjąć wcześniej działania pozwalające stronie na zapoznanie się z treścią kierowanych do niej pism., czego jednak nie uczyniła, co podważa twierdzenia o zachowaniu przez skarżącą należytej staranności w sprawie. Jednocześnie skarżąca nie podała żadnych przyczyn, dla których tego nie uczyniła, jak też - z jakich względów wyłączających winę strony nie odbierała kierowanej do niej urzędowej korespondencji, dotyczącej ważnych dla niej życiowych spraw. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.