III SA/Gd 131/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Marek Gorski, Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2010 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewody z dnia 18 stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego 1) oddala skargę 2) przyznaje adwokatowi K. M. – D. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) zawierającą należny podatek od towarów i usług – tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącej z urzędu. Wnioskiem z dnia 9 lipca 2007 r. E. L. zwróciła się o wymeldowanie K. i T. K. z lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w G. przy ul. [...] wskazując, iż w świetle wyroku eksmisyjnego Sądu Rejonowego w G. (sygn. akt [...]) w/w osoby opuściły jej mieszkanie w dniu 5 lipca 2007 r. Postanowieniem z dnia 27 lipca 2007 r. Prezydent Miasta zawiesił postępowanie w przedmiocie zameldowania z uwagi na fakt, iż K. K. przed Sądem Rejonowym w G. zainicjowała postępowanie o przywrócenie utraconego posiadania w/w lokalu. Tym samym w ocenie organu w sprawie pojawiło się zagadnienie wstępne przemawiające za zawieszeniem postępowania administracyjnego. Wyrokiem z dnia 31 lipca 2008 r. Sąd Rejonowy w G. oddalił powództwo K. K. W dniu 22 września 2009 r. Sąd Okręgowy w G. oddalił zażalenie K. K. na postanowienie Sądu Rejonowego w G. z dnia 2 października 2008 r. o odrzuceniu apelacji od wyroku sądu I instancji. Wcześniej, tj. w dniu 8 września 2009 r. E. L. złożyła wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania administracyjnego. Prezydent Miasta postanowieniem z dnia 18 września 2009 r. odmówił podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego. W następstwie zażaleń K. K. i E. L. na w/w postanowienie Wojewoda postanowieniem z dnia 26 października 2009 r. uchyli je w całości i orzekł o podjęciu zawieszonego postępowania. Z kolei decyzją z dnia 30 listopada 2009 r. nr [...] Prezydent Miasta działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie k.p.a.) oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych orzekł o wymeldowaniu K. K. wraz z małoletnim synem T. z pobytu stałego w lokalu nr [...] położonym w G. przy ul. [...]. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji Prezydent Miasta wypunktowując dotychczasowy przebieg postępowania oraz podjęte rozstrzygnięcia administracyjne i sądowe wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał na uznanie, że w/w osoby sporny lokal opuściły i nie dopełniły obowiązku wymeldowania się. Co istotne, w sprawie zapadły prawomocny wyrok eksmisyjny oraz prawomocny wyrok oddalający powództwo o przywrócenie naruszonego posiadania. Orzeczenia te uzasadniały zatem wydanie rozstrzygnięcia o wymeldowaniu. W następstwie odwołania K. K. złożonego przez jej pełnomocnika J.D., Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu I instancji w realiach faktycznych sprawy była jak najbardziej uzasadniona. K. K. w piśmie z dnia 1 października 2009 r. sama przyznała, że od lipca 2007 r. nie zamieszkuje w spornym lokalu i stara się o przyznanie lokalu socjalnego. Z kolei w świetle orzeczenia Sądu Rejonowego w G. oddalającego powództwo o przywrócenie naruszonego posiadania należy uznać, że opuszczenie spornego lokalu przez odwołującą oraz jej syna miało charakter dobrowolny i trwały. Starania o przyznanie lokalu socjalnego potwierdzają zaś fakt, że odwołująca ze spornym lokalem nie wiąże przyszłości a zameldowanie potrzebne jest jej właśnie do otrzymania takiego lokalu. Co istotne, sporny lokal nie stanowi tzw. centrum życiowego odwołującej i jej syna. Utrzymywanie meldunku w tym lokalu stanowiłoby zatem fikcję meldunkową. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku K. K. zakwestionowała wydane rozstrzygnięcie oraz postępowanie E. L. i jej adwokata. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Uwzględnienie skargi następuje zaś w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpatrywanej sprawie stan faktyczny sprawy jest niesporny. Z zebranego przez organy administracji publicznej materiału dowodowego wynika, że z wnioskiem o wymeldowanie skarżącej i jej syna wystąpiła E. L., której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu nr [...] położonego w G. przy ul. [...]. Z kolei opuszczenie miejsca stałego zameldowania przez skarżącą oraz jej syna nastąpiło w konsekwencji wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 17 maja 2006 r., mocą którego nakazano im opuszczenie i opróżnienie lokalu, pozbawiając ich jednocześnie prawa do lokalu mieszkalnego. Stąd też należy stwierdzić, że na skutek przedmiotowego wyroku skarżąca utraciła prawo do przebywania w lokalu nr [...] przy ul. [...] w G. Co więcej, powództwo skarżącej o przywrócenie naruszonego posiadania zostało oddalone wyrokiem z dnia 31 lipca 2008 r.. Okoliczności podnoszone przez skarżącą, iż powyższe wyroki są niesprawiedliwe nie mogą być brane pod uwagę w niniejszym postępowaniu. Nadto wskazywanie, że zameldowanie jest skarżącej potrzebne w celu uzyskania prawa do lokalu socjalnego nie uzasadnia wniosku, że decyzje organów administracji publicznej naruszają prawo w stopniu obligującym sąd administracyjny do wyeliminowania tych rozstrzygnięć z obrotu prawnego. Należy bowiem wskazać, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceniania prawomocnych wyroków wydanych przez sądy powszechne. Zgodnie zaś art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 z późn. zm.) orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Należy podkreślić, iż wyrok eksmisyjny zwykle związany jest z brakiem dobrowolności opuszczenia spornego lokalu. Dlatego też, nieistotne dla rozstrzygnięcia konkretnej sprawy w przedmiocie wymeldowania jest w takim przypadku badanie w toku postępowania administracyjnego woli czy zamiaru osoby opuszczającej lokal, skoro osoba ta nie ma uprawnień do przebywania w lokalu i opuszcza miejsce pobytu stałego wykonując prawomocny wyrok sądowy dobrowolnie (jak w niniejszej sprawie) lub na skutek podjętych czynności egzekucyjnych. Z bogatego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika wprost, że w postępowaniu w sprawie o wymeldowanie osoby z pobytu stałego organy winny badać, czy opuszczenie lokalu ma charakter trwały oraz czy nastąpiło w sposób dobrowolny. Przedmiotowy nakaz nie odnosi się jednakże do sytuacji, gdy orzeczona została eksmisja z danego lokalu. W takiej sytuacji przyjmuje się bowiem, że opuszczenie lokalu wskutek wykonania wyroku orzekającego eksmisję stanowi opuszczenie lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, a w konsekwencji uzasadnia wymeldowanie danej osoby z dotychczasowego miejsca pobytu. Co więcej, nieprzebywanie w miejscu stałego zameldowania w związku z utratą uprawnień do przebywania w danym lokalu jest aktem równoznacznym z ustaniem pobytu w tym lokalu w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Stosownie zaś do art. 15 ust. 2 ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzje w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Mając na uwadze w/w regulację normatywną jak i stan faktyczny rozpatrywanej sprawy należy uznać, że organy prawidłowo zastosowały przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych będąc związanymi faktem istnienia w obrocie prawnym prawomocnego wyroku eksmisyjnego oraz nie zamieszkiwaniem skarżącej i jej syna w lokalu. Odmienne orzeczenia organów administracji publicznej, których wydania domaga się skarżąca niezamieszkująca w spornym lokalu od lipca 2007 r. doprowadziłyby w istocie do sytuacji, w której osoby eksmitowane ze swojego dotychczasowego miejsca pobytu pozostawałaby zameldowane w miejscu, w którym z oczywistych przyczyn przebywać nie mogą i tak jak w niniejszej sprawie, nie przebywają. Takie rozwiązanie pozostawałoby jednakże w oczywistej sprzeczności z charakterem regulacji prawnej zawartej w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Z powyższych względów Sąd skargę oddalił mając za podstawę art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.