III SA/Gd 138/11
PostanowienieWSA w Gdańsku2011-04-19
Skład orzekający: Alina Dominiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą waloryzacji emerytury, mimo powołania się przez skarżącego na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą waloryzacji emerytury. Zgodnie z ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych, od decyzji ZUS przysługuje odwołanie do właściwego sądu powszechnego (pracy i ubezpieczeń społecznych) w trybie Kodeksu postępowania cywilnego. Przepisy te wykluczają właściwość sądu administracyjnego do kontroli takich decyzji, nawet jeśli skarżący powołuje się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący C. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pismo nazwane "zaskarżenie procesowe" dotyczące decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału z dnia 9 marca 2011 r. w sprawie waloryzacji emerytury, domagając się jej unieważnienia w części dotyczącej odliczenia kwoty 23,11 zł. Skarżący powołał się na art. 124 ustawy o emeryturach i rentach, wskazując na stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału z dnia 9 marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie waloryzacji emerytury postanawia odrzucić skargę.
C. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pismo nazwane "zaskarżenie procesowe" , dotyczące decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału [...] z dnia 9 marca 2011 r. nr [...] w sprawie waloryzacji emerytury, domagając się jej unieważnienia w części dotyczącej stwierdzenia: "odliczana z kwoty świadczenia zł 23,11".
Wskazał, że zaskarżony fragment decyzji jest niezgodny z obowiązującym prawem.
Podał, że podstawą skierowania skargi do sądu administracyjnego jest treść art. 124 ustawy z 1998 r. o emeryturach i rentach , z którego wynika, że w postępowaniach w sprawach o świadczenia określone w ustawie stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej - a ustawa nie stanowi inaczej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarżący domaga się kontroli decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału z dnia 9 marca 2011 r. pod kątem oceny jej zgodności z prawem, czyli oceny prawidłowości wydanej decyzji.
System polskiego prawa jest tak ukształtowany, że pewne kategorie spraw rozstrzygają sądy powszechne, inne zaś - sądy administracyjne. Ta sama decyzja nie może podlegać kontroli i sądu powszechnego, i sądu administracyjnego.
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2009 r., Nr 205, poz. 1585 ze zm.) stanowi w art. 83 ust. 2 , że od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego.
Z tego względu decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych można kwestionować tylko i wyłącznie przed sądem powszechnym, tj. sądem pracy i ubezpieczeń społecznych w trybie art. 4778 § 1 i n. ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.).
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został natomiast określony w art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) , zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a.
Z wyżej wymienionych przepisów wynika , że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie tylko w sprawach ściśle przez ustawę określonych.
Tak więc - z uwagi na powyższe unormowania, sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny, czy decyzja ZUS jest zgodna z prawem, mimo że w art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. mowa jest o rozpoznaniu przez sąd administracyjny skarg na decyzje administracyjne.
Wskazanie w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego, że decyzje ZUS podlegają kontroli sądów powszechnych wyklucza jakąkolwiek ocenę takich decyzji przez sądy administracyjne, także ocenę zgodności z prawem takich decyzji , jak tego chciałby skarżący.
Podkreślenia wymaga, że przepis , na który powołuje się skarżący, tj. art. 124 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( t.j. Dz. U. z 2009, nr 153, poz.1227 ze zm.), stanowiący, że "w postępowaniu w sprawach o świadczenia określone w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że niniejsza ustawa stanowi inaczej", odnosi się do postępowań prowadzonych przez organy rentowe , nie zaś do postępowań prowadzonych przez sądy administracyjne. Sądy administracyjne prowadzą postępowanie na podstawie przepisów przywołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W tej sytuacji błędne jest przekonanie skarżącego, że sąd administracyjny ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem wskazanej przez niego decyzji.
Art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Wniesiona skarga jako nie podlegająca właściwości sądu administracyjnego podlega odrzuceniu, o czym Sąd orzekł w oparciu o treść wyżej przywołanego przepisu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło