III SA/Gd 148/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędzia NSA Anna Orłowska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii [...] z dnia 19 marca 2008 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii [...] na rzecz skarżącego 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 13 lutego 2008 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii [...] działając na podstawie art. 27 ust. 1 w zw. z art. 26 ust. 1 lit a tiret pierwsze ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2006 r., nr 17, poz. 127 ze zm.) w związku z § 1 pkt 2, 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 grudnia 2006 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2007 r., nr 2, poz. 22) wymierzył J.N. karę pieniężną w wysokości 2 tys. złotych z tytułu zaniedbań sanitarnych przy rozbiórce mięsa stwierdzonych w toku kontroli dokonanej w dniu 12 lutego 2008 r. w posesji położonej w K. S. przy ul. [...]. W uzasadnieniu przedmiotowego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, iż stwierdzone zaniedbania sanitarne, szczegółowo opisane w protokole nr [...] stanowiły naruszenie przepisów zawartych w załączniku nr II do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. Urz. WE z 2004 r., L nr 139). W odwołaniu od powyższej decyzji J. N. zarzucając organowi naruszenie szeregu zasad postępowania administracyjnego wskazał, iż nie jest stroną prowadzonego postępowania. Właścicielem obiektu, w którym dokonano kontroli sanitarnej jest bowiem jego ojciec, który wyrabiał produkty na potrzeby własne i własnej rodziny. W toku postępowania organ nie wziął zaś pod uwagę kto jest właścicielem obiektu oraz faktu, iż odwołującego nie było na posesji w trakcie przeprowadzanej kontroli. Po rozpatrzeniu wniesionego odwołania [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii [...] w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, iż ilość mięsa jak i częstotliwość ubojów usługowych w Zakładzie Mięsnym w W., z którym kooperował J. N. wskazuje, iż rozbiórka mięsa wykonywana była wielokrotnie. Nie można więc uznać, iż ojciec strony zagospodarowywał półtusze jedynie na rzecz rodziny. W sprawie nie ma też żadnych niejasności, gdyż ustalono w toku postępowania, kto jest właścicielem mięsa i fakt dokonywania nielegalnego rozbioru. Strona, która prowadzi działalność gospodarczą w tym zakresie winna znać obowiązujące przepisy. Nadto nic nie stoi na przeszkodzie aby działalność związaną z rozbiorem mięsa skutecznie zalegalizować. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. N. zarzucił organowi I i II instancji naruszenie art. 7, 9, 10 i 28 k.p.a. i wniósł o uchylenie wydanych w sprawie decyzji. W uzasadnieniu skargi w/w ponownie podniósł, iż nie może być stroną prowadzonego postępowania i w rezultacie adresatem wydanych decyzji. Nadto skarżący podał, iż z zakupionych 14 półtusz wieprzowych jedynie 4 półtusze nie znajdowały się w punkcie w którym prowadzi sprzedaż mięsa. Mięso, które skarżący przekazał ojcu było zaś przerabiane na potrzeby własne a nie na potrzeby prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej. Wszelkie wątpliwości istniejące w sprawie nadal nie zostały wyjaśnione. Takie postępowanie narusza z kolei podstawowe zasady postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie danej sprawy administracyjnej, czyli nie ma kompetencji do przyznawania określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania. Właściwość rzeczowa sądu administracyjnego przesądza bowiem, iż sąd rozstrzyga o legalności konkretnego aktu administracyjnego, to jest o jego zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu jego wydania. Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżony akt odpowiada prawu materialnemu i procesowemu, czy też to prawo narusza. Co istotne, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami zawartymi w skardze oraz powołaną podstawą prawną. W zależności od dokonanej oceny Sąd orzeka zaś w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 w/w ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co powoduje, iż skarga wniesiona przez J.N. została uwzględniona. Należy zauważyć, iż przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest w niniejszej sprawie decyzja [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie Powiatowego Lekarza Weterynarii [...] o wymierzeniu skarżącemu kary pieniężnej za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego. Z uzasadnień wydanych w sprawie rozstrzygnięć wynika zaś, iż w sprawie faktem bezspornym jest prowadzenie nielegalnego rozbioru mięsa, którego właścicielem jest skarżący. Stwierdzenie nielegalnego rozbioru mięsa niezależnie od argumentów podnoszonych przez skarżącego implikuje z kolei wymierzenie kary w przypisanej przez organ wysokości z uwagi na naruszenie wymagań sanitarnych określonych w Rozporządzeniu (WE) Nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych. W ocenie Sądu w tym składzie kategoryczność stanowiska organu administracji w świetle stanu faktycznego sprawy oraz okoliczności ujawnionych w toku rozprawy w dniu 12 czerwca 2008 r. należy poddać stosownej weryfikacji, prowadzącej do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji organu odwoławczego. Rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności, znajdująca swój wyraz w dyspozycji art. 7, 75 i 77 § 1 k.p.a. wymaga, by w toku postępowania organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Zasada ta oznacza innymi słowy, iż organ administracji – jako dysponent prowadzonego postępowania - zobligowany jest z urzędu przeprowadzać dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. W przedmiotowej sprawie rzeczą organu było więc dokładne i wszechstronne zbadanie i wyjaśnienie wszelkich okoliczności opisanych w protokole kontrolnym z dnia 12 lutego 2008 r. Pojawiające się wątpliwości organ winien był – z uwagi na charakter sprawy wiążący się z możliwością zastosowania administracyjnych sankcji pieniężnych – wyjaśnić na drodze wszelkich przewidzianych prawem środków dowodowych. W toku działań prowadzących do rozstrzygnięcia sprawy nie wyjaśniono jednakże w sposób przekonywujący i dogłębny kwestii związanych z potencjalnym nielegalnym rozbiorem mięsa przez J. N., które to czynności miały mieć miejsce na nieruchomości należącej do jego ojca i położonej przy ul. [...] w K. S. Niejako automatycznie, nie czyniąc szerszych rozważań, organy "przyporządkowały" fakt przeprowadzenia kontroli weterynaryjnej do ich zdaniem nielegalnej działalności prowadzonej przez skarżącego. Co więcej, na rozprawie w dniu 12 czerwca 2008 r. pełnomocnik organu odwoławczego, w opozycji do twierdzeń skarżącego podnoszonych na etapie postępowania administracyjnego jak i w skardze do sądu administracyjnego przedstawił dokumenty z których wynika, iż rozbiór mięsa nie był prowadzony w zakładach mięsnych w których skarżący kupował mięso. Przedmiotowej dokumentacji, z której wynikają istotne dla sprawy ustalenia nie zawierały z kolei akta administracyjne sprawy. W istocie bowiem organ I instancji ograniczył materiał dowodowy jedynie do protokołu kontroli, handlowego dokumentu identyfikacyjnego oraz notatki służbowej. Z kolei organ II instancji, zobligowany do merytorycznej kontroli wydanego rozstrzygnięcia w świetle zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego – nie podejmując co warte podkreślenia, żadnych czynności dowodowych - usankcjonował stan, w którym postępowanie dowodowe wymaga uzupełnienia. Z odwołania oraz dokumentów przedstawionych dopiero na etapie postępowania sądowego wynika bowiem szereg istotnych okoliczności, które w toku postępowania dowodowego należało skonfrontować z dowodami przedstawionymi przez J. N. a następnie ocenić stosownie do przepisu art. 80 k.p.a. Wyjaśnienie kwestii faktycznych przedmiotowej sprawy nie leży w gestii sądu administracyjnego. Obowiązki w tym zakresie spoczywają bowiem na organach administracji publicznej obu instancji prowadzących postępowanie. Z powyższych rozważań wynika, że zarzut skarżącego, iż nie jest stroną przedmiotowego postępowania, gdyż rozbiór mięsa dokonywany był na nieruchomości, której nie jest on właścicielem, nie jest trafny w okolicznościach omawianej sprawy. Skoro w sprawie nie budzi wątpliwości, że rozbierane na posesji ojca skarżącego mięso było własnością skarżącego, a jedynie wadliwie prowadzone postępowanie dowodowe nie doprowadziło do ustalenia jaka część zakupionego przez niego mięsa w zakładzie w W. była przedmiotem rozbioru i ewentualnie co stało się z pozostałym zakupionym mięsem, to jasnym jest, iż wynik prowadzonego postępowania administracyjnego dotyczy sfery praw i obowiązków J. N. i to on na podstawie przepisów stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięć wskazanych w niniejszej sprawie przez organy, powinien być adresatem decyzji. W reasumpcji, wyżej stwierdzone uchybienia powodują, iż w ocenie Sądu z obrotu prawnego należało wyeliminować rozstrzygnięcie organu odwoławczego. Wobec tego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 i art. 205 § 1 w/w aktu prawnego. W dalszym toku postępowania organ winien uwzględnić w/w rozważania koncentrujące się wokół prawidłowości postępowania dowodowego stanowiącego podstawę wydania poprawnego rozstrzygnięcia administracyjnego.