III SA/Gd 152/26
PostanowienieWSA w Gdańsku2026-04-02
Skład orzekający: Bartłomiej Adamczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona na decyzję organu pierwszej instancji, przed wyczerpaniem środków zaskarżenia, jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga wniesiona na decyzję organu pierwszej instancji, przed wyczerpaniem środków zaskarżenia, jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 52 § 1 PPSA, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że środek ten nie przysługuje. Wyczerpanie środków zaskarżenia oznacza sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak odwołanie. Sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn (art. 58 § 1 pkt 6 PPSA).Stan faktyczny
D. J. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 16 listopada 2021 r. w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego. Decyzja ta była decyzją organu pierwszej instancji, a skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa do wniesienia odwołania do Wojewody Pomorskiego. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. J. na decyzję Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 16 listopada 2021 r., nr WSO-I.5343.691.2020.DF.MKS w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia 17 lutego 2026 r. D. J. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku ze skargą na ostateczną decyzję Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 16 listopada 2021 r. (nr WSO-I.5343.691.2020.DF.MKS) w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza analiza jej dopuszczalności. Zgodnie bowiem z art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. - zwanej w skrócie: "p.p.s.a."), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.).
Dopiero wskutek złożenia przysługującego stronie środka odwoławczego uzyskuje ona prawo zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięcia wydanego po jego rozpatrzeniu (zob. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa, 2005 r., s. 239). Jedynie na podstawie art. 52 § 3 p.p.s.a., jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa. W rozpoznawanej sprawie przypadek ten jednak nie zachodzi.
Podkreślić należy także, że wyczerpanie środków zaskarżenia przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, o którym mowa w przywołanym art. 52 § 2 p.p.s.a. stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu. Obowiązek ten wynika z założenia, że sąd administracyjny nie wyręcza organów administracji wyższego stopnia i nie narusza podstawowej zasady dwuinstancyjności postępowania. Zasada dwuinstancyjności daje natomiast stronie prawo domagania się dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy przez dwa różne organy administrujące. Rangę tej zasady potwierdza art. 78 Konstytucji RP, w myśl którego "każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji".
Z przytoczonych przepisów wynika zatem, że skargę można skutecznie złożyć jedynie na ostateczne rozstrzygnięcie (tutaj decyzję), po wyczerpaniu toku instancji, a zatem na rozstrzygnięcie wydane przez organ II instancji. Skarga na decyzję organu I instancji jest natomiast niedopuszczalna.
Przedmiotem skargi skarżący uczynił jednak właśnie decyzję Prezydenta Miasta Gdańska, czyli organu I instancji i to pomimo treści prawidłowego i precyzyjnego pouczenia o przysługującym stronie prawie do wniesienia odwołania do Wojewody Pomorskiego, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji za pośrednictwem organu, który ją wydał.
Stosownie zatem do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.).
Mając na uwadze, że skarga na decyzję organu I instancji jest niedopuszczalna, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowił, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło