III SA/Gd 161/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędziowie Sędzia NSA Marek Gorski, Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2008 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...[ z dnia 23 stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę. III SA/Gd 161/08 U z a s a d n i e n i e Decyzją z dnia 19 listopada 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] na podstawie art. 156 § 1 pkt. 1 i art. 157 § 1 Kpa po rozpatrzeniu wszczętej z urzędu sprawy nieważności decyzji własnej z dnia 9 lipca 2007 roku o uchyleniu decyzji [...] Komendanta Powiatowego Policji [...] z dnia 23 maja 2007 roku kierującej M. P. na badania psychologiczne z powodu przekroczenia limitu 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego oraz umorzeniu postępowania organu pierwszej instancji, orzekło o stwierdzeniu nieważności wymienionej decyzji.. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek M. P., zaskarżoną decyzją z dnia 23 stycznia 2008 roku, Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] utrzymało w mocy opisaną decyzję. W uzasadnieniach wymienionych rozstrzygnięć przedstawiono tok postępowania w sprawie, który miał następujący przebieg: decyzją z dnia 23 maja 2007 r. Komendant Powiatowy Policji [...] skierował M. P. na badania psychologiczne w związku z przekroczeniem przez skierowanego limitu 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W skierowaniu zawarto błędne pouczenie, że od decyzji przysługuje odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...]. Po rozpatrzeniu odwołania M. P., w którym odwołujący się podnosił, że wykroczenie polegające na przekroczeniu pojazdem dopuszczalnej prędkości stwierdzone zostało przy użyciu fotoradaru przez Straż Miejską, która nie ma uprawnień do tego rodzaju kontroli oraz, że odwołujący się legitymuje się zaświadczeniem Komendy Powiatowej [...] z dnia 14 lutego 2007 roku, iż M. P. nie figuruje w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego - Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] decyzją z dnia 9 lipca 2007 roku uchyliło decyzję Komendanta Powiatowego Policji [...] i umorzyło postępowanie organu I instancji. Od tej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł Komendant Wojewódzki Policji [...]. Analizując treść skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] doszło do przekonania, że organem odwoławczym w sprawie skierowania M. P. na badania psychologiczne w przypadku przekroczenia limitu 24 punktów otrzymanych na podstawie art.130 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. Nr 43 z 2007 roku poz.277 ze zm.) był Komendant Wojewódzki Policji [...]. W takiej sytuacji decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 9 lipca 2007 roku rażąco narusza prawo i z mocy art. 156 § 1 pkt. 1 Kpa jest nieważna. Stanowisko to utrzymane zostało w mocy po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek M. P. Ustosunkowując się do podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzutów Kolegium stwierdziło, że kwestionowana decyzja podjęta została w dniu 19 listopada 2007 roku, tzn. już po odrzuceniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku skargi Komendanta Wojewódzkiego Policji [...]. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł M. P., podnosząc, iż obie decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] ( tj. z dni 23 stycznia 2008 roku i poprzedzająca ją z dnia 19 listopada 2007 roku ) obarczone są błędem w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania decyzji poprzez stwierdzenie, że odrzucenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku skargi Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] nie czyni przeszkody do rozpoznania sprawy przez Kolegium w postaci "powagi rzeczy osądzonej" oraz – że błędnie zastosowano w okolicznościach sprawy art. 156 § 1 pkt. 1 kpa poprzez uznanie, że znajduje on w sprawie zastosowanie. Konkludując – zarzucono naruszenie przepisów postępowania. Uzasadniając zarzuty skargi M. P. podniósł, że wnioskiem z dnia 29 stycznia 2007 roku Komendant Wojewódzki Policji [...] wystąpił do Starostwa Powiatowego [...] no sprawdzenie kwalifikacji M. P. wskazując, że skarżący przekroczył dopuszczalną liczbę punktów karnych i wskazał 34 punkty. Ponieważ wniosek o sprawdzenie kwalifikacji, a co za tym idzie – przeprowadzenie badan psychologicznych złożył Komendant Wojewódzki Policji, więc nie można zarzucić, że decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa ze względu na naruszenie przepisów o właściwości jak stanowi art. 156 § 1 pkt 1 kpa, bowiem wniosek pochodził od właściwego organu. Nie można orzec o nieważności decyzji, bowiem sprawa była już rozpatrzona przez Wojewódzki Sad Administracyjny w Gdańsku, który postanowieniami z dnia 5 listopada 2007 roku w sprawach III SA/Gd 420/07 i III SA/Gd 421/07 odrzucił obie skargi, a więc zachodzi powaga rzeczy osądzonej. Podnosząc przedstawione argumenty M. P. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Skarga jest nieuzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] nie narusza prawa. W rozpatrywanym przypadku, jak wynika z osnowy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji, podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 156 § 1 pkt. 1 K.p.a. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości. Z treści przepisu wynika, że w przypadku stwierdzenia naruszenia właściwości stwierdzenie nieważności decyzji następuje obligatoryjnie. Podnosząc w skardze zarzut, że skierowanie na badania psychologiczne wydał organ właściwy, tj. Komendant Powiatowy Policji [...] skarżący przeoczył, że stwierdzenie nieważności dotyczyło nie skierowania na badania psychologiczne lecz decyzji organu odwoławczego, tj. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 9 lipca 2007 roku. Decyzja ta, jak słusznie stwierdza Kolegium w zaskarżonej decyzji, podjęta została z rażącym naruszeniem prawa, bowiem w wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego skierowanego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] orzekł ten właśnie organ, podczas gdy organem właściwym do rozpatrzenia odwołania skarżącego i podjęcia decyzji był Komendant Wojewódzki Policji [...]. W uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 19 listopada 2007 roku, poprzedzającej decyzję zaskarżoną, szczegółowo i zasadnie wyjaśniono, że zgodnie z art. 6a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. Nr 43 z 2007 roku poz.277 ze zm.) w postępowaniu administracyjnym, w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji Policji, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, organem właściwym jest komendant powiatowy (miejski) Policji (.....), a organem wyższego stopnia w stosunku do komendanta powiatowego (miejskiego) Policji jest – komendant wojewódzki. Zatem organem właściwym do rozpatrzenia odwołania skarżącego od skierowania na badania psychologiczne z powodu przekroczenia limitu punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego był Komendant Wojewódzki Policji [...]. Nie ma również racji skarżący zarzucając, że przeszkodą do stwierdzenia nieważności wadliwej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] jest "powaga rzeczy osądzonej". Cytowane w skardze poglądy doktryny nie dotyczą takiej sytuacji, jaka miała miejsce w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji. Jak wynika z akt Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gdańsku III SA/Gd 420/07 skarga Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 9 lipca 2007 roku w przedmiocie skierowania skarżącego na badania psychologiczne odrzucona została postanowieniem Sądu z dnia 5 listopada 2007 roku. Zatem w dniu 23 stycznia 2008 roku, już po sprostowaniu postanowień Sądu, nie było przeszkody do orzeczenia w przedmiocie nieważności decyzji Kolegium z dnia 9 lipca 2007 roku. Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że po wniesieniu przez Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 9 lipca 2007 roku organ ten miał możliwość dokonania weryfikacji własnej decyzji w trybie tzw. autokontroli (bez potrzeby angażowania Sądu) i w ramach tego postępowania – stwierdzić nieważność własnej, wadliwej decyzji, tak: uchwała NSA z dnia 5 lipca 1999r sygn. akt FPS 20/98 – ONSA, z. 4, poz.120, który to pogląd, wyrażony w czasie obowiązywania przepisów ustawy z dnia 11 maja 1995 roku o NSA (Dz. U. Nr 74, poz.368 ze zm.) zachowuje aktualność w obecnym stanie prawnym; patrz Komentarz do ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek do art. 54 ustawy, strona 144 i n. Również dodatkowo - ponieważ Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] konsekwentnie twierdziło, że Komendant Wojewódzki Policji [...] wobec braku przymiotu strony nie był uprawniony do wnoszenia skargi na decyzję Kolegium z dnia 9 lipca 2007 roku, z punktu widzenia Kolegium nie było też przeszkód prawnych do wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności własnej, wadliwej decyzji. Skoro tak, to decyzja Kolegium z dnia 19 listopada 2007 roku nie jest obarczona wadą zawisłości sprawy przed Sądem (lis pendens). Ewentualną w przypadku kolizję w przypadku wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania reguluje art. 56 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (wyżej cyt.), który stanowi, że zawieszeniu ulega postępowanie sądowe. W przypadku odrzucenia skargi przez sąd nie zachodzi sytuacja powagi rzeczy osądzonej (res iudicata), a wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji po wniesieniu skargi do sądu nie jest wadliwością postępowania. Mając powyższe na uwadze i nie stwierdziwszy, by zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] naruszała prawo, Sąd skargę M. P. jako nieuzasadnioną oddalił, o czym – na mocy art. 151 ustawy – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji.