III SA/Gd 167/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.), Protokolant Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu w dniu 19 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia 16 lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych uchyla zaskarżoną decyzję. Zaskarżoną decyzją Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 11 stycznia 2005 r. w sprawie uznania B. N. za osobę bezrobotną od dnia 3 stycznia 2005 r. oraz o przyznaniu jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 11 stycznia 2005 r. Jako podstawę prawną decyzji Wojewoda [...] powołał art. 2 ust. 2, art. 71ust. 1 pkt 2 lit a i ust. 2 pkt 4 i 5, art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) w związku z art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (Dz. U. Nr 31, poz. 214 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że 3 stycznia 2005 r. B. N. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w W.. W okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację strona była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy od 2 lipca 2003 r. do 30 czerwca 2004 r., otrzymała odszkodowanie za skrócony okres wypowiedzenia umowy o pracę od 1 lipca 2004 r. do 31 sierpnia 2004 r. oraz od 1 lipca 2004 r. do 31 grudnia 2004 r. podlegała ubezpieczeniu społecznemu w związku z przysługującym urzędnikom państwowym świadczeniem obliczanym jak ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy . Wojewoda [...] wskazał, że skutki prawne poprzedniej rejestracji strony jako osoby bezrobotnej z dnia 6 sierpnia 2004 r. w postaci nabycia statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych zostały anulowanie w wyniku wznowienia postępowania w przedmiocie przyznania jej statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Organ II instancji powołując się na art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy uznał, że strona w dniu rejestracji spełniała wymogi uznania jej za osobę bezrobotną. Następnie wskazał, że zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 powyższej ustawy prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od zarejestrowania się, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli: 1) nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz 2) w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni: a) był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z wyjątkiem obowiązku opłacania składek za niepełnosprawnych, o których mowa wart. 104; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni. Stosownie do unormowań art. 71 ust. 2 pkt 4 i 5 powoływanej ustawy do 365 dni zalicza się okresy nie wymienione w ust. 1 pkt 2, za które opłacane były składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy, jeżeli podstawę wymiaru składek stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę oraz okresy za które wypłacono pracownikowi odszkodowanie z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę. Z kolei art. 72 ustawy wskazuje, że wysokość zasiłku wynosi 504,20zł. miesięcznie z tym, że bezrobotnemu którego okresy łącznie wymienione w art. 71 ust. 1 pkt 2 ust. 2 pkt 1,2,4, 5 oraz ust. 7 zwane okresem uprawniającym do zasiłku wynosi mniej niż 5 lat, przysługuje zasiłek w wysokości 80% powyższej kwoty. Natomiast bezrobotnemu, którego okres uprawniający do zasiłku wynosi co najmniej 20 lat, przysługuje zasiłek w wysokości 120% wskazanej kwoty. Organ odwoławczy stwierdził, iż strona spełniła określone w powołanych przepisach przesłanki nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych w kwocie 504,20zł. i tym samym rozstrzygnięcie organu niższej instancji było prawidłowe. Jednocześnie podniósł, że brak określenia w decyzji organu I instancji okresu, na który zasiłek został przyznany jest uzasadniony w świetle art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Po upływie ustawowego okresu pobierania przedmiotowego zasiłku organ I instancji obowiązany będzie wydać odrębną decyzję, w której orzeknie o tej długości. Organ II instancji sam nie może wydać decyzji o długości wypłacania tego zasiłku, ponieważ naruszałoby to przepisy o właściwości i skutkowałoby jej nieważnością. Strona będzie miała możliwość zaskarżenia wydanej w przyszłości decyzji o utracie prawa do zasiłku z powodu upływu ustawowego okresu jego przyznania. Zdaniem Wojewody [...] brak jest w sprawie podstaw do przyznania stronie prawa do zasiłku dla bezrobotnych w oparciu o art. 73 ust. 5 i 7 powoływanej ustawy, czyli na okres skrócony o poprzedni okres pobierania zasiłku. W związku z decyzjami Starosty [...] wydanymi w drodze wznowienia postępowania zostały uchylone jego własne decyzje związane z rejestracją strony w dniu 6 sierpnia 2004 r. i doszło w ten sposób do anulowania skutków prawnych tej rejestracji w postaci statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Strona nie zaskarżyła tych rozstrzygnięć. Organ nie uwzględnił zarzutów strony, iż została błędnie poinformowana przez pracownika Urzędu Pracy ponieważ uznał, iż taka informacja nie rodzi żadnych skutków prawnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku B. N. podniosła, że w dniu 24 stycznia 2005 r., kiedy złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji, obowiązywały decyzje Starosty [...]: - o uznaniu jej za osobę bezrobotną od dnia 6 sierpnia 2004 r., - przyznająca prawo do zasiłku na okres 11 miesięcy od dnia 1 września 2004 r. - orzekająca o utracie tego prawa z dniem l października 2004 r. i statusu osoby bezrobotnej, w związku z uzyskaniem przychodu wyższego od połowy minimalnego wynagrodzenia. Zdaniem skarżącej spełnia ona przesłanki z art. 73 ust. 5 i 7 ustawy, czyli na okres skrócony o poprzedni okres pobierania zasiłku, ponieważ po ustaniu osiągania przychodu zarejestrowała się ponownie. W uzasadnieniu skarżąca zauważa, iż zaskarżona decyzja opiera się na nieprawdziwych danych organu I instancji, że w okresie lipiec i sierpień 2004 r. podlegała ubezpieczeniu społecznemu oraz na anulowaniu skutków prawnych poprzednich decyzji dotyczących rejestracji w dniu 6 sierpnia 2004 r. Otóż decyzje Starosty [...] o anulowaniu skutków prawnych przedmiotowych decyzji z 2004 r. zapadły dopiero w dniach 31 stycznia 2005 r. i 4 lutego 2005 r. i skarżąca w terminie odwołała się od tych decyzji. Stan prawny z dnia 11 stycznia 2005 r., tj. wydania decyzji przez organ I instancji był taki, że skarżąca powinna otrzymać zasiłek uzupełniający. Skarżąca wyjaśniła, że świadczenie pieniężne należne urzędnikom państwowym z powodu rozwiązania przez urząd stosunku pracy w związku z likwidacją urzędu wypłacone było w okresie od września do grudnia 2004 r. i w tym czasie podlegała ubezpieczeniu społecznemu. Natomiast w sierpniu 2004 r. nie uzyskiwała żadnego dochodu i nie podlegała ubezpieczeniu społecznemu. Dalej skarżąca zaznaczyła, że od 30 listopada 2004 r., kiedy Starosta [...] wydał decyzję o utracie statusu osoby bezrobotnej nie zaistniała żadna nowa okoliczność istotna dla sprawy, istniejąca w dniu jej wydania, a nie znana organowi. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty wyrażone w zaskarżonej decyzji. Zaznaczył również, że okres podlegania skarżącej ubezpieczeniu społecznemu nie budzi wątpliwości w kontekście pisma pracodawcy skarżącej z dnia 17 stycznia 2005 r. Skoro została w sprawie udowodnione, że przez cały okres 18 miesięcy poprzedzających ostatnią rejestrację skarżąca byłą zatrudniona i podlegała ubezpieczeniu zasadne było przyznanie jej prawa do zasiłku od nowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie pierwszoplanowego znaczenia nabiera zagadnienie relacji pomiędzy prawem do zasiłku wynikającym z art. 73 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a prawem do zasiłku, o którym mowa wart. 71 ust. 1 niniejszej ustawy. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że skarżąca po raz pierwszy zarejestrowała się w urzędzie pracy w dniu 6 sierpnia 2004 r. i skutkiem tej rejestracji było uznanie jej za osobę bezrobotną oraz przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Następnie w związku z uzyskaniem przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia organ zatrudnienia orzekł o utracie przez skarżącą statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku. Wobec tego po ponownej rejestracji skarżącej po zaprzestaniu osiągania wyżej wskazanego przychodu w pierwszej kolejności rozważenia wymagała kwestia kontynuacji zasiłku dla bezrobotnych. Przepis art. 73 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia /.../ dotyczy bowiem takiej grupy bezrobotnych, która nabyła już prawo do zasiłku, nie upłynął jeszcze okres zasiłkowy, a jedynie wystąpiły przewidziane w tym przepisie okoliczności powodujące utratę statusu bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni. Zatem w takiej sytuacji mamy do czynienia z tym samym zasiłkiem, przysługującym tej samej osobie, a więc występuje tożsamość zasiłku. W istocie rzeczy w sytuacji określonej art. 73 ust. 5 chodzi o kontynuację zasiłku, do którego prawo bezrobotny już nabył uprzednio przed wystąpieniem jednej z okoliczności wymienionych w tym przepisie. Na gruncie art. 73 ust. 5 cytowanej ustawy, w związku z tożsamością regulacji, zachowuje swoją aktualność uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2000 r., OPS 9/00 (ONSA 20011115), w myśl której "Bezrobotny, który w okresie posiadania prawa do zasiłku utracił status osoby bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, po ponownej (kolejnej) rejestracji uzyskuje wyłącznie prawo do zasiłku na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku stosownie do dyspozycji art. 25 ust. 11 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu". Oczywiście zasada ta dotyczy wszystkich sytuacji określonych w art. 73 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia /.../ , powodujących utratę statusu osoby bezrobotnej na okres krótszy niż 365 dni. Wobec powyższego należy stwierdzić, że jeżeli bezrobotny nabył prawo do zasiłku, a następnie utracił status osoby bezrobotnej z powodu podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, pozarolniczej działalności lub uzyskiwania przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę miesięcznie na okres krótszy niż 365 dni i zarejestrował się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny w okresie 7 dni od ustania zatrudnienia, zaprzestania wykonywania innej pracy zarobkowej, prowadzenia pozarolniczej działalności lub osiągania przychodu przekraczającego połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę miesięcznie nie można przyznać mu prawa do nowego zasiłku w oparciu o art. 71 ust. 1 cytowanej ustawy z pominięciem kwestii tożsamości zasiłku, której dotyczy art. 73 ust. 5 niniejszej ustawy. W takiej sytuacji w przypadku, kiedy po ponownej rejestracji organ stwierdzi, że brak było podstaw do uznania osoby za posiadającą status bezrobotnego oraz przyznania jej prawa do zasiłku nie może zanegować, wynikającego z ostatecznej decyzji, prawa do zasiłku i przyznać prawo do "nowego" zasiłku, dopóty dopóki decyzja ta nie zostanie w sposób zgodny z przepisami wyeliminowana z obrotu prawnego. W takiej sytuacji bezwzględnie rozstrzygnięta musi zostać kwestia tożsamości zasiłku. Zatem dopiero wyeliminowanie decyzji przyznającej prawo do zasiłku spowoduje, że formalnie osoba, której ta decyzja dotyczyła wyjdzie z kręgu osób, o których mowa wart. 73 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia /.../ i dopiero wówczas nie będzie zachodziła tożsamość zasiłku. Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że organ odwoławczy nie dokonał prawidłowych ustaleń dotyczących ostateczności decyzji Starosty [...], podjętych w celu wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznających skarżącej status osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku. W dniu 16 lutego 2005 r. decyzje niniejsze nie były decyzjami ostatecznymi, gdyż skarżąca, jak słusznie wskazała w skardze, wniosła od nich odwołania i jak wynika z akt spraw IIISA/Gd 241/05 i IIISA/Gd 242/05 organ odwoławczy rozpatrzył niniejsze odwołania wydając decyzje w dniu 23 i 25 marca 2005 r. Zatem oczywistym jest, że w dacie 16 lutego 2005 r. organ odwoławczy nie mógł jeszcze zanegować, wynikającego z tożsamości zasiłku, prawa skarżącej do zasiłku z art. 73 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia /.../. W konsekwencji w ocenie Sądu doszło do naruszenia art. 73 ust. 5 i art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, które miało wpływ na wynik sprawy. Organ ponownie rozpatrując sprawę w pierwszej kolejności zobowiązany będzie do ustalenia jaki jest byt prawny ostatecznych decyzji przyznającej skarżącej status osoby bezrobotnej oraz prawo do zasiłku wydanych w 2004 r. i dopiero wówczas będzie można określić czy zachodzi w sprawie, wynikająca z zasady tożsamości zasiłku, kontynuacja zasiłku, czy też w związku z ostatecznym wyeliminowaniem z obrotu prawnego decyzji z 2004 r. przepis art. 73 ust. 5 nie może mieć zastosowania i w związku z tym należy stosować art. 71 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.