III SA/Gd 167/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2026 r. w Gdańsku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. W. na orzeczenie Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 22 sierpnia 2025 r. nr 10001 w przedmiocie stwierdzenia, że nie zachodzi potrzeba rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej A. W. ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 200 (dwieście) zł. Orzeczeniem Lekarza Orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 23 lipca 2025 r. u A. W. nie stwierdzono potrzeby rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej. Po rozpoznaniu wniesionego przez A. W. sprzeciwu, Komisja Lekarska Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku orzeczeniem z dnia 22 sierpnia 2025 r. również nie stwierdziła potrzeby rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej. A. W. wniosła Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na orzeczenie Komisji Lekarskiej. W skardze zarzucono naruszenie § 4 pkt 1 i 2 oraz § 2 pkt 3 i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia z dnia 12 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu kierowania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych na rehabilitację leczniczą oraz udzielania zamówień na usługi rehabilitacyjne (Dz. U. z 2019 r. poz. 277). Zakład Ubezpieczeń Społecznych w odpowiedzi na skargę wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi przez sąd administracyjny poprzedzone jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, spełnia ona wymogi formalne, została złożona w terminie. Stwierdzenie braku jednej z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu i prowadzi do odrzucenia skargi. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Przedmiotem skargi nie może być orzeczenie Lekarza Orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ani orzeczenie Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby rehabilitacji leczniczej, gdyż nie należą one do kategorii aktów wskazanych w art. 3 § 2 p.p.s.a. (por. postanowienia WSA w Opolu z dnia 12 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Op 1/13, WSA w Gdańsku z dnia 8 lipca 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 265/24). Z art. 69 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2025 r. poz. 350) wynika, że w ramach prewencji rentowej Zakład Ubezpieczeń Społecznych kieruje ubezpieczonych i osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 1 do ośrodków rehabilitacyjnych. W powołanym rozporządzeniu z dnia 12 października 2001 r. określono z kolei procedurę poprzedzającą wydanie lub odmowę skierowania. W szczególności, zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia, lekarz orzecznik Zakładu orzeka o potrzebie rehabilitacji leczniczej ubezpieczonego oraz rencisty, któremu lekarz prowadzący leczenie sporządził wniosek o rehabilitację leczniczą. W myśl § 2 ust. 4 rozporządzenia, o wyniku rozpatrzenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, właściwa jednostka organizacyjna zakładu, zawiadamia na piśmie ubezpieczonego oraz rencistę. Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia, orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu o potrzebie rehabilitacji leczniczej stanowi podstawę do skierowania przez zakład na rehabilitację leczniczą. Orzeczenie lekarskie lekarza orzecznika ani orzeczenie komisji lekarskiej nie może być przedmiotem samodzielnej skargi i do sądu administracyjnego. Nie stanowi ono bowiem aktu rozstrzygającego złożony w sprawie wniosek, kończącego postępowanie administracyjne. Dopiero wydany na podstawie takiego orzeczenia akt bądź czynność, stanowiące rozpoznanie przez organ wniosku o rehabilitację leczniczą w ramach prewencji rentowej, mogą być kontrolowane na drodze sądowej. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego było niedopuszczalne, jej rozpoznanie nie leży bowiem w kompetencji tego sądu. Mając na uwadze powyższe , Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł o odrzuceniu skargi. O zwrocie uiszczonego w sprawie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.