III SA/Gd 18/25
PostanowienieWSA w Gdańsku2025-05-28
Skład orzekający: Sędzia WSA Alina Dominiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na działanie Dyrektora Zakładu Karnego dotyczące wykonania kar dyscyplinarnych, mimo przysługującego odwołania, mieści się w kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do kontroli działań organów dotyczących wykonywania kar dyscyplinarnych wobec osób pozbawionych wolności, gdyż nadzór nad legalnością i prawidłowością wykonywania takich kar sprawuje sędzia penitencjarny, a nie sąd administracyjny. Przedmiotowa skarga nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych określonym w art. 3 § 2 i 3 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący, osadzony w zakładzie karnym, wniósł skargę na działanie Dyrektora Zakładu Karnego w Czarnem, zarzucając mu natychmiastowe wykonanie kar dyscyplinarnych, mimo że przysługiwało od nich odwołanie, co miało naruszać art. 108 § 1 k.p.a. Organ wniósł o odrzucenie skargi z powodu braku właściwości sądu administracyjnego. Skarżący podtrzymał swoje stanowisko, argumentując, że naruszenie przepisów administracyjnych uzasadnia właściwość sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. K. na działanie Dyrektora Zakładu Karnego w Czarnem postanawia: odrzucić skargę.
R. K. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na działanie Dyrektora Zakładu Karnego w Czarnem. Skarżący wskazał, że w połowie roku 2023 , w grudniu 2023 r. oraz w 2024 r. został ukarany karami dyscyplinarnymi , a organ dopuścił się przestępstwa, bowiem – mimo że przysługiwało od tych kar odwołanie - kary zostały natychmiast wykonane. Naruszono zatem art. 108 § 1 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego.
Skarżący w piśmie z dnia 28 kwietnia 2025 r. stwierdził, że skoro organ złamał przepisy administracyjne, to sąd administracyjny jest sądem właściwym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku jednej z wymienionych przesłanek uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia.
Rozpoznając niniejszą sprawę w kontekście powyższych przesłanek Sąd uznał, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Konieczne jest przytoczenie treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), który normuje zakres właściwości sądów administracyjnych.
Zgodnie z tym przepisem sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Nie oznacza to jednak, że kontrola ta dotyczy wszelkiego rodzaju działań i zaniechań administracji publicznej, bowiem art. 3 § 2 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Stosownie do art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, a ponadto – w myśl art. 3 § 3 p.p.s.a. - sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Z powyższego wynika, że co do zasady sądy administracyjne kontrolują wydane przez organy administracji akty , uchwały lub bezczynność organów w ściśle określonych sprawach, nie zaś inne działania.
Z tych względów sąd administracyjny nie może poddać kontroli wskazanego przez skarżącego zachowania organu, bowiem przedmiot tej kontroli nie mieści się w granicach, określonych wyżej przytoczonymi przepisami.
Nadmienić też należy, że skarżący jest osobą pozbawioną wolności, przebywającą w izolacji penitencjarnej. Nadzór nad wykonywaniem kar wymierzanych takim osobom normuje art. 32 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 706, dalej jako "k.k.w.") stanowiąc, że nadzór nad legalnością i prawidłowością wykonywania kary pozbawienia wolności, zastępczej kary pozbawienia wolności, kary aresztu wojskowego, kary aresztu lub zastępczej kary aresztu, kary porządkowej, tymczasowego aresztowania, zatrzymania, środka przymusu skutkującego pozbawienie wolności oraz środka zabezpieczającego związanego z umieszczeniem w zakładzie psychiatrycznym sprawuje sędzia penitencjarny.
Oznacza to, że nadzór ten sprawuje sąd powszechny, a nie sąd administracyjny.
W tym stanie rzeczy niniejsza sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Przepis art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd skargę odrzucił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło