III SA/Gd 182/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. P. reprezentowanego przez kuratora J. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia I. umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych; II. przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę T. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej. Wnioskiem nadanym w dniu 14 kwietnia 2016 r. skarżący reprezentowany przez kuratora J. S. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Na podstawie zawartego w formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz na podstawie zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów ustalono, że wnioskodawca będący osobą ubezwłasnowolnioną częściowo przebywa w domu pomocy społecznej w R. Wnioskodawca otrzymuje świadczenie rentowe w kwocie 759,13 zł netto miesięcznie oraz zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł (wypłacany kuratorowi). W świetle zawartego w formularzu oświadczenia wnioskodawca nie posiada jakiegokolwiek majątku. W tym stanie należało uznać, co następuje. W pierwszej kolejności należy wskazać, że przedmiotem wniesionej do Sądu skarg skarżący uczynił decyzję wydaną w sprawie dotyczącej odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej. Zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Powyższe oznacza, że skarżący jest w rozpatrywanej sprawie ustawowo zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych, a zatem nie ma obowiązku ich uiszczania. W świetle obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015 r. art. 249a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się, jeżeli rozpoznanie wniosku stało się zbędne. Z uwagi na to, że skarżący jest zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych uznać należy, że w realiach rozpatrywanej sprawy spełnione zostały przesłanki umorzenia postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. W konsekwencji referendarz sądowy działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. Merytorycznego rozpoznania wymagało zaś żądanie wnioskodawcy dotyczące ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji ww. regulacji normatywnej wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy zatem wyłącznie od tego, co zostanie wykazane przez stronę. Dając wiarę oświadczeniom zawartym w formularzu PPF oraz zestawiając charakter i wysokość uzyskiwanych dochodów netto z comiesięcznymi, koniecznymi kosztami utrzymania (w tym znacznymi kosztami partycypacji w odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej) referendarz sądowy uznał, że wnioskodawca wykazał w sposób dostateczny, iż w obecnych realiach nie ma możliwości finansowych poniesienia kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku swojego koniecznego utrzymania. W reasumpcji, referendarz sądowy działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie drugim sentencji postanowienia, przyznając wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata z urzędu.