III SA/Gd 203/08
PostanowienieWSA w Gdańsku2008-10-17
Skład orzekający: Krzysztof Przasnyski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który prowadzi ośmioosobowe gospodarstwo domowe i którego miesięczne dochody po odliczeniu kosztów utrzymania wynoszą poniżej 1700 zł, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego)?Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sytuacja materialna ośmioosobowego gospodarstwa domowego, gdzie dochody po odliczeniu niezbędnych kosztów utrzymania są niewystarczające, przemawia za odstępstwem od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych.Stan faktyczny
K. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wnioskodawca prowadzi ośmioosobowe gospodarstwo domowe, a jego miesięczne dochody po odliczeniu kosztów utrzymania wynoszą około 1700 zł. Posiada majątek w postaci domu i samochodu, ale korzysta z limitu kredytowego w rachunku bankowym. Wnioskodawca wykazał trudną sytuację materialną, uzasadniającą przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 17 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 11 marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie wytyczenia drogi dojazdowej postanawia przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Wnioskiem z dnia 17 września 2008 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF K. S. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w niniejszej sprawie.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Jednocześnie ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 P.p.s.a.).
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez skarżącego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz przedłożonych na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 29 września 2008 r. dokumentów ustalono, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną, trzema córkami, zięciem oraz dwojgiem wnucząt, źródłem utrzymania ośmioosobowej rodziny jest emerytura skarżącego oraz dochody z prac zleconych, których średnia miesięczna wysokość w okresie od lipca do września br. wyniosła 3 455,72 zł netto (dowód: wyciąg z rachunku bankowego) oraz wynagrodzenie za pracę małżonki w wysokości 1 050 zł brutto miesięcznie. Nadesłane zaświadczenia z urzędu pracy, uczelni oraz pracodawcy potwierdzają, iż dwie córki skarżącego są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku, przy czym jedna z nich studiuje w trybie zaocznym. Bez zatrudnienia oraz zasiłku pozostaje również zięć wnioskodawcy. Trzecia córka przebywa natomiast na urlopie wychowawczym. Skarżący jest posiadaczem działki o powierzchni 0,1387 ha, zabudowanej domem o powierzchni 109,8 m2 oraz samochodu osobowego VW Polo, rok produkcji – 1992 o wartości ok. 3000 zł, nie posiada przedmiotów o wartości powyżej 3 000 euro ani oszczędności. Według przedstawionego zaświadczenia z banku, wnioskodawca korzysta z limitu kredytowego w rachunku bankowym, zaś stan jego zadłużenia na dzień 7 października br. wynosił 3 387,17 zł. Łączna wysokość kosztów utrzymania gospodarstwa domowego została określona we wniosku na 1 700 zł miesięcznie. Z załączonych dokumentów źródłowych (dowodów wpłat należności za energię elektryczną, wywóz śmieci, wodę, ścieki, ubezpieczenie, podatek od nieruchomości, rat kredytu, czesnego za studia, oraz oświadczenia o wysokości kosztów dojazdów na uczelnię oraz noclegów) wynika, iż w skali miesiąca średnia wysokość kosztów utrzymania rodziny skarżącego wynosi 1 170,89 zł.
Biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia stronie faktycznej realizacji konstytucyjnego prawa do sądu oraz aktualną sytuację materialną skarżącego, a w szczególności łączną wysokość dochodów po potrąceniu niezbędnych kosztów utrzymania, przeznaczonych na potrzeby ośmioosobowego gospodarstwa domowego, uznać należało, że wykazał on, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, jakie mogą powstać w niniejszej sprawie.
Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło