III SA/Gd 205/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia 18 marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia 6 listopada 2008 r., uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF w dniu 20 listopada 2008 r. (data stempla pocztowego) uczestnik postępowania, A. B. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Stosownie do przepisu art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ze względu na to, że prawomocnym postanowieniem z dnia 9 października 2008 r. przyznano uczestnikowi postępowania prawo pomocy przez ustanowienie adwokata, należało uznać, iż będący przedmiotem rozpoznania wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest w świetle art. 245 P.p.s.a. w istocie wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W związku z tym należało dokonać oceny jego zasadności w oparciu o przesłankę określoną w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. W myśl przywołanego art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez wnioskodawczynię oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz znajdujących się w aktach sprawy dokumentów źródłowych (m.in. zaświadczenia powiatowego urzędu pracy z dnia 17 września 2008 r. oraz skierowania z dnia 4 listopada 2008 r., odpisu opinii psychologicznej z dnia 21 stycznia 2008 r., wyroku sądu rejonowego z dnia 22 kwietnia 2008 r. oraz zawiadomienia z dnia 2 lipca 2008 r. o zajęciu rachunku bankowego przez komornika) ustalono, że wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną (od dnia 2 stycznia 2007 r.) bez prawa do zasiłku (od dnia 10 stycznia 2008 r.), prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwojgiem studiujących dzieci, jedynym źródłem utrzymania wnioskodawczyni i jej dzieci są alimenty zasądzone od skarżącego w wysokości 700 zł miesięcznie, zaś należności z tego tytułu są dochodzone w postępowaniu egzekucyjnym. Oprócz mieszkania o powierzchni 65,4 m2 wnioskodawczyni ani jej dzieci nie posiadają nieruchomości, żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni wskazała m.in., że jej rodzice nie żyją, zaś dzieci nie uzyskują dochodów, gdyż studiują w trybie dziennym. Ponadto nie występują one o zasądzenie alimentów od ojca z obawy o sytuację rodzinną. W tych okolicznościach wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, jakie mogą powstać w postępowaniu kasacyjnym. Biorąc pod uwagę ustalone okoliczności faktyczne, w tym w szczególności wysokość dochodów trzyosobowej rodziny wnioskodawczyni oraz brak jakichkolwiek zasobów pieniężnych, uznano, iż wnioskodawczyni dostatecznie wykazała, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.