III SA/Gd 212/14
WyrokWSA w Gdańsku2014-06-05
Skład orzekający: Jacek Hyla, Alina Dominiak, Bartłomiej Adamczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych jest uzasadnione, gdy jeden z automatów umożliwia grę o wygrane wyższe lub stosowanie stawek wyższych niż przewidziane w ustawie, a jednostka badająca, która stwierdziła te nieprawidłowości, posiadała upoważnienie Ministra Finansów?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych było uzasadnione. Stwierdzono, że automat umożliwiał grę o wygrane wyższe niż dopuszczalne prawem (60 zł) oraz stosowanie stawek wyższych niż maksymalna dopuszczalna (0,50 zł), co zostało potwierdzone przez badanie sprawdzające przeprowadzone przez jednostkę upoważnioną przez Ministra Finansów. Sąd uznał, że organy nie miały obowiązku weryfikowania upoważnienia jednostki badającej udzielonego przez Ministra Finansów, a fakt, że tylko jeden automat nie spełniał wymogów, nie stanowił przeszkody do cofnięcia całego zezwolenia.Stan faktyczny
Spółka "A" złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej cofającą jej zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Organ pierwszej instancji cofnął zezwolenie, powołując się na ustalenia kontroli z 2010 r. oraz opinię z badania sprawdzającego z 2013 r., które wykazały, że jeden z automatów nie spełniał wymogów dotyczących maksymalnej stawki za grę (0,50 zł) i maksymalnej jednorazowej wygranej (60 zł). Spółka zarzuciła m.in. wadliwość upoważnienia jednostki badającej (Izby Celnej w B.) do przeprowadzenia badania oraz błędną wykładnię przepisów dotyczących stawek i wygranych. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak Protokolant Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2014 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia 28 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oddala skargę.
Decyzją z dnia 12 listopada 2013r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012r., poz. 749 ze zm.) oraz art. 8, art. 138 ust. 3, 23b ustawy z dnia 19 grudnia 2009r. o grach hazardowych (Dz. U. nr 201, poz. 1540 ze zm.), cofnął zezwolenie udzielone "A." Spółce z o. o. decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 1 października 2003 r. o nr [...], na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa, przedłużone decyzją z dnia 14.09.2009r. o numerze [...].
W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzją z dnia 19.12.2011r. Dyrektor Izby Celnej cofnął przedmiotowe zezwolenie. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej z dnia 19.04.2013r. Decyzje te uchylił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2013r., sygn. akt III SA/Gd 384/13.
Organ wskazał, że w toku przeprowadzonej w dniu 20 września 2010r. kontroli stwierdzono m.in., że badane automaty nie spełniają wymogów dotyczących maksymalnej stawki za jedną grę na automatach o niskich wygranych-wartość stawki za udział w jednej grze jest wielokrotnie wyższa niż 0,50 zł, czyli wyższa od maksymalnej kwoty określonej w art. 129 ust. 3 ustawy o grach hazardowych ( dalej jako "ustawa"). Ustalenia kontroli zostały potwierdzone przez opinię biegłego sądowego.
W związku z zaleceniami zawartymi w w/w wyroku WSA w Gdańsku automat został przekazany do badania sprawdzającego w jednostce badającej upoważnionej przez Ministra Finansów do badań technicznych automatów i urządzeń do gier. W opinii z badania sprawdzającego z dnia 1 października 2013r. wynik badania automatu [...] o nr fabr. [...] i nr rejestracji [...] określono jako negatywny. Organ wskazał, że art. 138 ust. 3 ustawy nie określa potrzeby stwierdzenia naruszenia stawek z art. 129 ust. 3 ustawy przez więcej niż jeden automat.
Organ odnosząc się do treści pojęć ustawy dotyczących "jednej gry", "maksymalnej stawki za udział w jednej grze", " wartości jednorazowej wygranej" wskazał na treść wyroku WSA w B. z dnia 12.04.2011r. sygn. akt I SA/Bk 753/10, w którym dokonano interpretacji art. 2 ust. 2b ustawy o grach i zakładach wzajemnych oraz wyroku WSA w Olsztynie z dnia 15.11.2011r., sygn. akt II SA/Ol 803/11.
Organ stwierdził, że przedłożona przez stronę opinia prof. dr. hab. J. B. jest nieprzydatna, bowiem autor błędnie utożsamia stawkę za udział w jednej grze wyłącznie z inicjującą opłatą dającą prawo do udziału w grze. Z kolei ekspertyzy i opinie jednostki badającej -Wyższej Szkoły Informatyki i Umiejętności Badawczych z Ł. są niewiarygodne, gdyż decyzją z dnia 12.04.2013r. Minister Finansów cofnął tej jednostce upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier. Organ uznał za wiarygodny eksperyment odtworzenia przebiegu gry przeprowadzony podczas kontroli przez funkcjonariuszy celnych, opinię biegłego K. i badanie sprawdzające jednostki badającej, których ustalenia się pokrywają.
Co do zarzutu dotyczącego akredytacji jednostki badającej organ stwierdził, że Dyrektor Izby Celnej nie jest uprawniony do badania zasadności udzielenia upoważnienia jednostce badającej przez Ministra Finansów. Ponadto art. 23f ust. 1 pkt 1 ustawy nie wymaga posiadania akredytacji do konkretnego rodzaju badań.
W następstwie odwołania wniesionego przez Spółkę na w/w decyzję Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia 28 stycznia 2014r. nr [...], działając na podstawie art. 8, art. 138 ust. 3 w związku z art. 129 ust. 3 ustawy o grach hazardowych, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ nie stwierdził możliwości naruszenia przepisów Dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998r. . w związku z § 2 pkt 1 a, pkt 3 i pkt 5 lit. b, lit. d i lit. e rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23.12.2002r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych poprzez bezpodstawne zastosowanie art. 138 ust. 3 ustawy o grach hazardowych, bowiem przepis ten nie jest przepisem technicznym i żaden organ ani sąd nie stwierdził jego bezskuteczności. Przepis ten ma za zadanie eliminację nadużyć polegających na stosowaniu automatów niespełniających przewidzianych prawem wymogów technicznych, pozwalających uznać te urządzenia za automaty o niskich wygranych.
Zgodnie z wytycznymi sądu uzyskano opinię jednostki badającej z badania sprawdzającego nr [...] z dnia 1 października.2013 r., z której wynika, że wynik badania automatu [...] o nr fabr. [...] i nr rejestracji [...] jest negatywny - jednostka badająca stwierdziła szereg nieprawidłowości.
Z dowodów zgromadzonych w sprawie wynika, że automat umożliwia, za pomocą rozgrywania "pseudogier" typu Hi-Lo, przeznaczonych wyłącznie do przenoszenia punktów z licznika dolnego tzw. CREDIT na licznik górny tzw. BANK, przeprowadzanie gier za stawki wyższe od maksymalnej określonej w ustawie jak również uzyskiwanie wygranych wyższych niż dopuszczalne poprzez możliwość pozyskiwania oprócz wygranej ograniczonej ustawowo, dodatkowych wygranych cząstkowych z gier bonusowych.
Tak ustalone działanie automatu prowadziło do obejścia przepisów ustawy dotyczących maksymalnych stawek za udział w jednej grze i wysokości jednorazowych wygranych. Mając na względzie powyższe ustalenia można stwierdzić, że niczym nie różni się granie punktami z licznika "Bank", czy licznika "Credit" i w obydwu przypadkach zastosowanie ma ograniczenie dotyczące maksymalnej stawki za udział w jednej grze.
Organ wskazał, że oparł swoje rozstrzygnięcie na opinii jednostki badającej, wynikach eksperymentu i opinii biegłego W. K.. Ustalenia potwierdziły przekroczenie przez badany automat maksymalnej stawki za grę i maksymalnej wygranej.
Powołując orzeczenia sądów administracyjnych organ stwierdził, że podział jednej gry na nieskończoną ilość gier (w rzeczywistości etapów, czy losowań) oraz kumulacja wielokrotnej liczby jednorazowych wygranych w tak określonej jednej grze prowadziłyby do sytuacji, że gra na automacie do gier o niskich wygranych pozwalałaby grającemu na osiągnięcie efektów finansowych takich, jak gry na automatach urządzonych w kasynach. Wobec powyższego prawidłowe jest stanowisko, że za jedną grę uznać należy zamknięty cykl rozpoczynający się uruchomieniem gry i kończący się wraz z jej finałem, niezależnie od tego czy dana gra ma przebieg jednoetapowy czy też składający się z wielu etapów (losowań). W konsekwencji należy przyjąć, że pod pojęciem maksymalnej stawki za udział w jednej grze kryje się kwota najwyższej opłaty, jaką grający może poddać ryzyku w trakcie tak rozumianej jednej gry, nie zaś opłata wnoszona odrębnie za każdy jednostkowy zakład (losowanie) stanowiący jeden z elementów składowych gry.
Organ uznał przedstawione przez stronę ekspertyzy i opinie jednostki badającej Wyższej Szkoły Informatyki i Umiejętności Badawczych z Ł. za niewiarygodne z powodu cofnięcia tej jednostce upoważnienia przez Ministra Finansów decyzją z dnia 12.04.2013r. Ponadto odnoszą się one do innych urządzeń, a nie przedmiotowego automatu.
Organ uznał też za nietrafny zarzut braku dowiedzenia, że zakwestionowane automaty podlegały zawinionym przez stronę przeróbkom. Nie jest to niezbędny element postępowania, bowiem do zastosowania art. 138 ust. 3 ustawy wystarczające jest stwierdzenie , że automat umożliwia grę o wygrane wyższe lub stosowanie stawek wyższych niż przewidziane w art. 129 ust. 3 ustawy.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji co do braku przydatności w sprawie opinii prof. B.. Ponadto tak jak organ pierwszej instancji podzielił stanowisko sądów administracyjnych co do znaczenia pojęć "jedna gra", "maksymalna stawka za udział w jednej grze" i "wartość jednorazowej wygranej".
Organ wskazał, że wydanie upoważnienia jednostce badającej - Laboratorium Celnemu w B. było przedmiotem innego postępowania, prowadzonego przed innym organem zgodnie z art. 23 f ust. 1 ustawy . Podanie do publicznej wiadomości, w sposób określony w ust. 6 art. 23f ustawy, wykazu jednostek badających upoważnionych do badań technicznych automatów i urządzeń do gier stanowi wystarczającą podstawę do zwrócenia się z odpowiednim zleceniem. Jeżeli upoważnienie do badań technicznych udzielane jest na określony czas (ust. 3), natomiast w wykazie, o którym mowa w ust. 6 właściwy minister umieszcza tylko jednostki upoważnione to oznacza, że dany wykaz winien być aktualizowany przez wskazany organ administracyjny i powinien uwzględniać jedynie te jednostki badające, które spełniają wszystkie wymagane prawem warunki. W takiej sytuacji brak jest podstaw do nakładania na podmiot zlecający obowiązku sprawdzania ważności akredytacji jednostki badającej, zamieszczonej w odpowiednim wykazie przez właściwego ministra. Dyrektor Izby Celnej jest uprawniony do zbadania, czy podmiot dokonujący badania sprawdzającego jest wpisany na listę jednostek badających, publikowaną na stronach internetowych Ministerstwa Finansów. Skoro Laboratorium Celne w B. uzyskało takie upoważnienie to domniemywać należy, że spełnione zostały wszystkie niezbędne wymagania w tym zakresie. Ponadto lista upoważnionych jednostek badających jest publikowana na stronie internetowej Ministerstwa Finansów i tam strona mogła uzyskać informację o cofnięciu upoważnienia jednostce badającej - Wyższej Szkole Informatyki i Umiejętności - Laboratorium Badawczemu z siedzibą w Ł..
W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji zgromadził kompletny materiał dowodowy i dokonał jego oceny stwierdzając, że zaistniały przesłanki do zastosowania art. 138 ust. 3 ustawy.
Organ nie stwierdził sprzeczności ustawy o grach hazardowych z przepisami prawa Unii Europejskiej oraz naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej. W ocenie organu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wykazał, że "A." Spółka z o. o. urządzała gry na automacie umożliwiającym grę o wygrane wyższe i stosowanie stawek wyższych, niż przewidziane w art. 129 ust. 3 ustawy, wobec czego cofnięcie zezwolenia na podstawie art. 138 ust. 3 ustawy było prawidłowe.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję "A." Spółka z o.o. z siedzibą w W. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji.
Skarżąca zarzuciła naruszenie:
– art. 23f ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 oraz art. 129 ust. 3, art. 23f ust. 5 pkt 1 ustawy o grach hazardowych w związku z art. 2 pkt 3, art. 15 ust. 2 pkt 3 i art. 16 ust. 2 pkt 5, ust. 3 i ust. 4 ustawy o systemie oceny zgodności oraz w związku z art. 58 § 1 k.c., przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że Izba Celna w B., której Minister Finansów udzielił dnia 27.11.2012 r. upoważnienia do badań automatów i urządzeń do gier, posiada status jednostki badającej pomimo braku przedstawienia Ministrowi Finansów certyfikatu akredytacji adekwatnego do badań urządzeń mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych jakimi są automaty o niskich wygranych,
– art. 23b ust. 3 ustawy w związku z § 7 ust. 2 pkt 5 i § 22 zarządzenia nr 28 Ministra Finansów z dnia 28.06.2013 r. w sprawie nadania statutów izbom celnym i urzędom celnym ( Dz. Urz. MF poz. 19 ) i w zw. z § 1 ust. 2 i § 6 ust. 2 zarządzenia nr 30 Ministra Finansów z dnia 29.10.2009 r. w sprawie nadania statutów izbom celnym i urzędom celnym oraz w zw. z art. 58 § 1 k.c. i art. 7 Konstytucji RP, przez przyjęcie, że Izba Celna w B. jest jednostką badającą, w sytuacji gdy przepisy prawa obowiązujące dnia 27.11.2012 r. nie zezwalały Izbie Celnej w B. na prowadzenie badań technicznych automatów i urządzeń do gier,
– art. 187 § 1 w zw. z art. 122 i art. 120 Ordynacji podatkowej, przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w kwestii statusu Izby Celnej w B., podważenie zasady legalizmu przez zajęcie stanowiska, że Dyrektor Izby Celnej mógł poprzestać na publikacji zamieszczonej na stronie internetowej Ministerstwa Finansów nie stanowiącej źródła prawa ani też źródła uprawnień jednostek badających,
– art. 187 § 1 w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej przez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dowolną ocenę opinii Izby Celnej w B. z dnia 1 października 2013 r. przez ustalenie, że w każdej z super gier dostępnych na spornym automacie pada wygrana, podczas gdy z opinii wynika, że każda z gier premiowych ma charakter odpłatny, warunkiem rozegrania każdej z tych gier jest uiszczenie stawki za udział w jednej grze pobieranej z licznika Kredyt, a wynik każdej super gry nie jest wiadomy z góry, gdyż można "nic nie wygrać" przy uprzednim opłaceniu gry; co skutkowało dowolnym przyjęciem, iż automat nie spełnia limitu ustawowego przewidzianego dla "jednorazowej wygranej",
– art. 188 w związku z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, przez nieuwzględnienie zgłaszanych dowodów na okoliczność przyjętej w latach 2003 -2009 praktyki stosowania prawa przez Ministra Finansów przy wydawaniu decyzji administracyjnych rejestrujących automaty o niskich wygranych, z której to praktyki wynika, że przez ramy jednej gry rozumiano pobieranie punktów z licznika Kredyt (licznika wpłat), a funkcjonalność urządzeń polegająca na możliwości ryzykowania wcześniej uzyskanych wygranych gromadzonych na odrębnym liczniku automatu, w warunkach kontynuacji jednej gry, nie eliminowała urzędowego zakwalifikowania takiego urządzenia jako automatu o niskich wygranych, jak również dowodów , że przyjęta praktyka stosowania prawa nie była oczywiście bezzasadna;
– art. 138 ust. 3 ustawy w związku z art. 23b ust. 2 ustawy i art. 23b ust. 3 ustawy oraz w związku z art. 2 Konstytucji RP, przez błędną wykładnię polegającą na wadliwym przyjęciu, że dopuszczalne jest cofnięcie całego zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w razie stwierdzenia przez podmiot podający się za jednostkę badającą, że eksploatowany w ramach zezwolenia automat o niskich wygranych z przyczyn niezawinionych przez Stronę, nie spełnia wymagań art. 129 ust. 3 ustawy, a wobec wygaśnięcia rejestracji automatu nie ma już możliwości merytorycznego przesądzenia kwestii cofnięcia rejestracji automatu,
– art. 129 ust. 3 ustawy w związku z art. 18 ust. 1 ustawy przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że "stawką za udział w jednej grze" nie jest opłata/cena za przystąpienie do jednej gry pobierana z licznika wpłat, lecz również kwota poddawana ryzyku w toku gry pochodząca z licznika wygranych,
– art. 129 ust. 3 ustawy przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że "jednorazową wygraną" jest suma szeregu jednorazowych wygranych, które mogą być hipotetycznie uzyskane w szeregu odpłatnych gier z niepewnym wynikiem każdej z tych gier i możliwością odnotowania także przegranej,
– art. 153 p.p.s.a. przez zignorowanie przez organy oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania przedstawionych w wyroku WSA w Gdańsku z dnia 1 października 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 384/13 – że dowodem w sprawie może być wyłącznie dowód z opinii jednostki badającej, a opinia ta musi jednoznacznie ustalać terminy "stawka", "jedna gra" i "jednorazowa wygrana", podczas gdy zaskarżone rozstrzygnięcie opiera się nie tylko na opinii Izby Celnej w B., która nie zawiera jednoznacznego ustalenia w/w terminów, lecz także na opinii biegłego W. K. i wynikach eksperymentu przeprowadzonego przez funkcjonariuszy celnych,
– art. 121 § 1 w związku z art. 124 O.p. polegające na naruszeniu zasady pogłębiania zaufania do organów Państwa oraz zasady przekonywania przez brak ustosunkowania się przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do zarzutów i twierdzeń z odwołania od decyzji I instancji, odnoszących się do braku istnienia przed 1 lipca 2013 r. źródeł prawa pozwalających Izbie Celnej w B. na aktywność w zakresie badań technicznych automatów i urządzeń do gier.
W uzasadnieniu skargi, wskazując na treść art. 23f ust. 1 pkt 1 ustawy skarżąca podała, że jedynym certyfikatem akredytacji posiadanym przez Izbę Celną w B. jest wydany przez Polskie Centrum Akredytacji certyfikat nr AB 501. Według zakresu akredytacji, Izba Celna w B. jest kompetentna w dziedzinie badań chemicznych, analityki chemicznej chemikaliów; wyrobów konsumpcyjnych przeznaczonych dla ludzi - w tym żywności; badań właściwości fizycznych chemikaliów, wyrobów chemicznych; badań właściwości fizycznych chemikaliów, wyrobów konsumpcyjnych przeznaczonych dla ludzi - w tym żywności, wyrobów tytoniowych. Wykładnia przepisów art. 23 f ust. 1 pkt 1 ustawy w związku z art. 15 ust. 2 pkt 3 i art. 16 ust. 2 pkt 5, ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 30.08.2002 r. o systemie oceny zgodności oraz w związku z art. 129 ust. 3 ustawy prowadzi do wniosku, że jednostką badającą może być nie podmiot posiadający jakąkolwiek akredytację, lecz tylko akredytację z zakresem adekwatnym do badań urządzeń mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, jakimi są automaty o niskich wygranych.
Skarżąca podniosła, że art. 23f ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy w zakresie wymagającym przedstawienia przez podmiot ubiegający się o status jednostki badającej certyfikatu akredytacji wystawionego przez Polskie Centrum Akredytacji, odsyła do przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. o systemie oceny zgodności. Ustawa ta określa zadania Polskiego Centrum Akredytacji. Według art. 16 ust. 2 pkt 5 tej ustawy konieczną i integralną częścią certyfikatu akredytacji jest zakres udzielonej akredytacji. Zainteresowany podmiot musi przedłożyć Ministrowi Finansów właściwy certyfikat akredytacji. Dostarczenie wiadomości specjalnych odnoszących się do urządzenia elektronicznego ( jak sporny automat ) nie może pochodzić od jednostki nie mającej potwierdzonych certyfikatem kompetencji do badania urządzeń elektronicznych.
Zgodnie z art. 23b ust. 3 ustawy badanie sprawdzające automatu o niskich wygranych może być zlecone wyłącznie jednostce mającej status jednostki badającej (posiadającej ważne upoważnienie udzielone przez Ministra Finansów). W dniu 27.11.2012 r. żaden z przepisów prawa nie przewidywał kompetencji Izby Celnej w B. do przeprowadzania badań technicznych automatów i urządzeń do gier. Tego typu kompetencje Izba uzyskała dopiero od dnia 1.07.2013 r. Zatem czynność Ministra Finansów w postaci udzielenia upoważnienia Izbie Celnej w B., jako niezgodna ze źródłami prawa powszechnie obowiązującego, w tym z art. 7 Konstytucji RP, powinna być uznana za nieważną z mocy prawa ze skutkiem ex tunc.
Organ naruszył normy art. 120, art. 122, art. 187 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w kluczowej kwestii statusu Izby Celnej w B..
Organ naruszył art. 187 § 1 w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej przez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonanie dowolnej oceny opinii Izby Celnej w B..
Sporny automat był eksploatowany w ramach cofanego zezwolenia wyłącznie w okresie, gdy posiadał ważną rejestrację. Fakt rejestracji automatu o niskich wygranych przez uprawniony organ daje prawo do jego eksploatacji i uprawnia do twierdzenia, iż taki automat spełnia wszelkie wymogi ustawowe. Dopóki przedsiębiorca eksploatuje automat o niskich wygranych posiadający ważną rejestrację, nie zmienił nic w sposobie działania tego automatu, to może kierować się zaufaniem do organu, który wydał ostateczną decyzję o jego rejestracji, a także do Ministra Finansów i upoważnionych przez niego jednostek badających i wywodzić z faktu rejestracji, że eksploatuje automat zgodny z wymogami ustawy.
Spółka dodała , że nie wiedziała, że w spornym automacie istnieje możliwość gromadzenia wygranych na liczniku BANK i poddawania ich w dalszej grze ryzyku w wartości np. 100 punktów, oraz rozgrywania tzw. SUPER GIER z niewiadomym wynikiem każdej z tych odpłatnych rozgrywek. Dlatego nie miała wątpliwości co do prawidłowości decyzji o rejestracji spornego automatu, tym bardziej, że Minister Finansów świadomie aprobował takie funkcjonalności w automatach do gier o niskich wygranych w prowadzonych przez ten organ postępowaniach w sprawie rejestracji automatów do gier o niskich wygranych. Strona miała prawo kierować się zaufaniem do znanej jej i świadomie przyjmowanej przez Ministra Finansów praktyki stosowania prawa w sprawach rejestracji automatów o niskich wygranych.
Wskazując na orzecznictwo sądów administracyjnych skarżąca twierdziła, że cofanie całego zezwolenia w świetle wykładni art. 138 ust. 3 ustawy w zw. z art. 2 Konstytucji RP, nie jest zasadne, nawet w razie stwierdzenia, że jakiś automat o niskich wygranych nie spełnia wymogów art. 129 ust.3 ustawy , jeśli ta niezgodność nie jest zawiniona przez stronę. Cofanie całego zezwolenia prowadziłoby do podważenia stanowiska jednostki badającej wyrażonej w opinii przedrejestracyjnej i znaczenia wygaśniętej z mocy prawa decyzji administracyjnej rejestrującej automat.
Wykładnia art. 129 ust. 3 ustawy i założenie organu, że "stawką za udział w jednej grze" nie jest opłata/cena za przystąpienie do jednej gry pobierana z licznika wpłat, lecz również kwota poddawana ryzyku w toku gry pochodząca z licznika wygranych (licznika nie generującego punktów pochodzących z wpłat gracza), z jednej strony kwestionuje prawidłowe językowe rozróżnienie pojęć "stawki za udział w jednej grze" ( opłaty za przystąpienie do jednej gry ) od pojęcia "stawki w grze" ( jednostki ryzyka ) - opinia prof. J. B., a z drugiej strony abstrahuje od treści art. 18 ust. 1ustawy. Tymczasem żadną miarą punktów gromadzonych na liczniku Bank ( liczniku wygranych ) nie da się określić jako wpłat dokonywanych przez gracza.
Pojęcie "jednorazowej wygranej" oznacza wygraną daną jeden raz, w jednej chwili. Niezasadny w tej sytuacji jest pogląd, że "jednorazową wygraną" jest suma szeregu jednorazowych wygranych, które mogą być hipotetycznie uzyskane w szeregu odpłatnych gier z niepewnym (niezdatnym do przewidzenia z góry) wynikiem każdej z tych gier i możliwością odnotowania także przegranej. Ustawa w żadnym ze swych postanowień nie określa ram jednej gry, jak również nie określa, że w ramach jednej gry może paść tylko jedna jednorazowa wygrana.
Zignorowanie przez Dyrektora Izby Celnej oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania przedstawionych w prawomocnym wyroku WSA w Gdańsku
z dnia 1 sierpnia 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 384/13 jest okolicznością, która samoistnie przemawia za koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
W toku postępowania skarżąca , na poparcie swego stanowiska dotyczącego akredytacji, powołała się na poglądy wyrażone w nieprawomocnych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ( pismo z dn. 28.04.2014 r.)
Na rozprawie skarżąca dodatkowo zarzuciła naruszenie art. 1 pkt. 4 i 11 w zw. z art. 8 ust. 1 Dyrektywy nr 98/34/WE z uwzględnieniem wykładni tych przepisów podanej w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dn. 19.07.2012 r. w połączonych sprawach C-213/11, C-214/11, C-217/11 w związku z art. 4 ust. 1 pkt. 1 lit. a), art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 1, art. 129 ust. 1, ust. 2 i ust. 3, art. 135 ust. 2, art. 138 ust. 1 i art. 144 ustawy o grach hazardowych przez zastosowanie art. 129 ust. 3 tej ustawy, mimo że art. 129 ust. 3 w związku z art. 4 ust. 1 pkt. 1 lit. a), art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 1, art. 129 ust. 1 i ust. 2, art. 135 ust. 2, art. 138 ust. 1 i art. 144 ustawy jest jedną z regulacji wprowadzających warunki mogące mieć istotny wpływ na sprzedaż lub właściwości produktu w postaci automatu do gier o niskich wygranych. Uzasadniając powyższy zarzut skarżąca przywołała argumentację zawartą w uzasadnieniu wyroku WSA w Krakowie z dnia 17.04.2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1535/13.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja utrzymująca w mocy decyzję cofającą skarżącej zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, wydaną w oparciu o art. 138 ust. 3 w zw. z art. 129 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych ( Dz. U. nr 201, poz.1540 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", z uwagi na to, że jeden z automatów nie spełniał wymogów określonych ustawą.
W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że w niniejszej sprawie zapadł już wcześniej prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 1 sierpnia 2013 r. , sygn. akt III SA/Gd 384/13 . W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że w omawianym przypadku ustawa w sposób jednoznaczny ograniczyła środki dowodowe służące wykazaniu, że zarejestrowany automat nie spełnia warunków określonych w ustawie o grach hazardowych. Z art. 23b ustawy wynika, że ustalenie, że
automat spełnia lub nie spełnia warunków określonych w ustawie może być dokonane wyłącznie w oparciu o dowód w postaci badania sprawdzającego przeprowadzonego przez upoważnioną jednostkę badającą. W tej sytuacji nie może to być jakikolwiek inny dowód, np. opinia biegłego albo eksperyment funkcjonariusza celnego. Ponadto w opinii jednostki badającej powinno dojść do jednoznacznego ustalenia terminów "stawka", "jedna gra" oraz " jednorazowa wygrana".
W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził też, że "dokładna analiza uzasadnień trzech pytań prawnych postawionych Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawach o sygn. akt III SA/Gd 352/10, III SA/Gd 261/10, III SA/Gd 262/10 (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych), pozwala na stwierdzenie, że sprawy w jakich je postawiono dotyczyły takich stanów faktycznych, w których ustawodawca ustanowił przepisy zmierzające do częściowego zakazu wykonywania usługi przy użyciu automatów do gier o niskich wygranych w miejscach innych niż kasyna, co może być uznane za ograniczenie swobody przepływu towarów równoważne z zakazem przywozu; innymi słowy - wskutek tych określonych regulacji doszło do istotnego ograniczenia rynku gier na automatach o niskich wygranych, a co za tym idzie samego rynku automatów. Rozstrzygnięcia w tych sprawach oparto o inne podstawy prawne, niż w niniejszym postępowaniu - 138 ust. 1, art. 135 ust. 2, art. 129 ust. 2 ustawy o grach hazardowych.
Omawiany przepis ustawy nie zakazuje produkcji, przywozu, wprowadzania do obrotu i stosowania produktu i nie zakazuje świadczenia bądź korzystania z usługi lub ustanawiania dostawcy usług. Cofnięcie zezwolenia jest konsekwencją naruszenia warunków określonych w art. 129 ust. 3 ustawy, co nie mieści się w żadnym z wyżej wymienionych przypadków.
Wobec powyższego art. 138 ust. 3 ustawy, jak i innych przepisów ustawy powołanych w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji w zakresie, w jakim odnoszą się do cofnięcia zezwolenia, nie można uznać za przepisy techniczne, wobec czego zarzuty skarżącej o braku możliwości stosowania przepisów ustawy z uwagi na zaniechanie ich notyfikacji Komisji w trybie Dyrektywy nr 98/34/WE są w niniejszej sprawie chybione".
Sąd ten stwierdził ponadto, że " nie znalazł też podstaw do przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu na podstawie art. 193 Konstytucji i art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym, (Dz. U. Nr 102, poz. 643 ze zm.) pytania prawnego co do zgodności mających zastosowanie w sprawie przepisów ustawy z Konstytucją".
Z uwagi na treść art. 153 p.p.s.a., który stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, wyrażonymi powyżej poglądami Sąd orzekający w niniejszej sprawie jest związany.
Z uwagi na powyższe zarzut skarżącej, postawiony na rozprawie w dniu 15 maja 2014 r. , a sprecyzowany szczegółowo w załączniku do protokołu rozprawy nie może być poddany przez Sąd ponownej ocenie. Z jego treści wynika bowiem, że skarżąca kwestionuje możliwość oparcia rozstrzygnięcia na podstawie art. 129 ust. 3 ustawy uznając, że jest to regulacja wprowadzająca warunki mogące mieć istotny wpływ na sprzedaż lub właściwości produktu w postaci gier o niskich wygranych.
O kwestii tej wypowiedział się już - odmiennie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku , bowiem jego wywody zawarte w uzasadnieniu dotyczyły tak art. 138 ust. 3 ustawy, jak i art. 129 ust. 3 ustawy: "wobec powyższego art. 138 ust. 3 ustawy, jak i innych przepisów ustawy powołanych w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji"- a jednym z przepisów powołanych we wcześniej wydanych decyzjach był właśnie art. 129 ust.3 ustawy.
W tym zakresie Sąd orzekający w niniejszej sprawie związany jest oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku WSA w Gdańsku z dnia 1 sierpnia 2013 r.
Kolejne zarzuty skargi - w znacznej mierze - dotyczyły możliwości dokonania badania sprawdzającego automatu przez Izbę Celną w B.. Skarżąca wywodziła, że jednostka ta nie może – z różnych powodów, szeroko opisanych w zarzutach skargi, w tym z powodu braku źródeł prawa pozwalających tej jednostce na badanie automatów - być uznana za upoważnioną jednostkę badającą. Na poparcie swego stanowiska o konieczności i możliwości weryfikacji uprawnień jednostki badającej – Izby Celnej w B., powoływała się m.in. na nieprawomocne orzeczenia wojewódzkich sądów administracyjnych.
Zauważyć należy, że ustawa w art. 23 b ust. 1 stanowi, że na pisemne żądanie naczelnika urzędu celnego, w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że zarejestrowany automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków określonych w ustawie, podmiot eksploatujący ten automat lub urządzenie jest obowiązany poddać automat lub urządzenie badaniu sprawdzającemu.
Z kolei zgodnie z art. 23 b ust. 3 ustawy badanie sprawdzające przeprowadza, na zlecenie naczelnika urzędu celnego, jednostka badająca upoważniona do badań technicznych automatów i urządzeń do gier, w terminie nie dłuższym niż 60 dni od dnia otrzymania zlecenia.
Przepis art. 23 f ustawy stanowi:
1. Upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier udziela minister właściwy do spraw finansów publicznych jednostce badającej, która spełnia następujące warunki:
1) posiada akredytację Polskiego Centrum Akredytacji lub jednostki akredytującej państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, będącej sygnatariuszem Wielostronnego Porozumienia EA (European cooperation for Accreditation Multilateral Agreement);
2) zapewnia odpowiedni standard przeprowadzanych badań, w tym przeprowadzanie ich przez osoby o odpowiedniej wiedzy technicznej w zakresie automatów i urządzeń do gier, oraz dysponuje odpowiednim wyposażeniem technicznym;
3) osoby zarządzające tą jednostką oraz osoby przeprowadzające badania automatów i urządzeń do gier posiadają nienaganną opinię, w szczególności nie są osobami skazanymi za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
4) posiada autonomiczność względem podmiotów prowadzących działalność w zakresie gier hazardowych oraz ich organizacji i stowarzyszeń, w szczególności osoby wymienione w pkt 3 nie pozostają z podmiotami prowadzącymi działalność w zakresie gier hazardowych w stosunkach, które mogą wywoływać uzasadnione zastrzeżenia do ich bezstronności.
2. Upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier jest udzielane na wniosek jednostki badającej, do którego dołącza się dokumenty potwierdzające spełnienie warunków określonych w ust. 1, w szczególności:
1) certyfikat akredytacji;
2) certyfikaty lub inne dokumenty określające standard przeprowadzanych badań;
3) aktualne zaświadczenia, że osoby wymienione w ust. 1 pkt 3 nie były skazane za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
4) oświadczenia złożone, pod rygorem odpowiedzialności karnej, przez osoby wymienione w ust. 1 pkt 3, że nie pozostają z podmiotem prowadzącym działalność w zakresie gier hazardowych ani z osobami:
a) zarządzającymi takim podmiotem lub go reprezentującymi,
b) będącymi akcjonariuszami (wspólnikami) takiego podmiotu lub jego pracownikami
- w stosunku prawnym lub faktycznym, który może wywoływać uzasadnione zastrzeżenia do ich bezstronności.
3. Upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier jest udzielane na okres nie dłuższy niż do upływu okresu ważności akredytacji.
4. Odmowa udzielenia upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier następuje w drodze decyzji.
5. Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji:
1) cofa upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier, w przypadku gdy jednostka badająca przestanie spełniać warunki określone w ust. 1 lub odmówi przeprowadzenia badania sprawdzającego, o którym mowa w art. 23b;
2) może cofnąć upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier, jeżeli jednostka badająca nie przeprowadzi badania sprawdzającego w terminie określonym w art. 23b ust. 3.
6. Minister właściwy do spraw finansów publicznych podaje do publicznej wiadomości, na stronie internetowej urzędu obsługującego tego ministra, wykaz jednostek badających upoważnionych do badań technicznych automatów i urządzeń do gier.
Wynika z powyższego, że spełnienie warunków określonych w ustawie przez podmiot ubiegający się o udzielenie upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier podlega weryfikacji przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Po dokonaniu pozytywnej weryfikacji minister ten udziela upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier, a następnie podaje ten fakt do publicznej wiadomości, na stronie internetowej urzędu obsługującego tego ministra, umieszczając taki podmiot w wykazie jednostek badających upoważnionych do badań technicznych automatów i urządzeń do gier.
Żaden z przepisów prawa nie upoważnia organów administracji do weryfikacji stanowiska ministra finansów i samodzielnej oceny, czy jednostka badająca spełniła wymogi ustawowe do udzielenia jej upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier. Zadaniem organów w prowadzonym przez siebie postępowaniu jest zlecenie przeprowadzenia badania automatu jednostce badającej, której minister udzielił upoważnienia, a nie weryfikacja upoważnienia jednostki badającej dokonanej przez ministra.
Sąd nie podziela poglądu, że organy administracji w toku prowadzonego postępowania w oparciu o art. 138 ust. 3 ustawy mają prawo i obowiązek weryfikowania udzielonego jednostce badającej przez właściwego ministra upoważnienia. Brak też podstaw do przyjęcia, by kontroli takiej dokonywał sąd przy rozpatrywaniu skargi na decyzję wydaną w tym przedmiocie.
Wobec powyższego Sąd uznał wszystkie zarzuty skargi, dotyczące statusu Izby Celnej w B., za chybione.
W dniu zamknięcia rozprawy Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w B., które sporządzało badanie techniczne automatu w niniejszej sprawie , figurowało ma stronie internetowej Ministra Finansów pod pozycją 4 jako jednostka badająca upoważniona przez Ministra Finansów do badań technicznych automatów i urządzeń do gier. W tej sytuacji należało uznać, że badanie sprawdzające przeprowadziła jednostka badająca spełniająca wymogi art. 23 b ust. 3 ustawy.
Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji przypomnieć należy, że wydane przez organy decyzje wydano w oparciu o art. 138 ust. 3 w zw. z art. 129 ust. 3 ustawy.
Art. 138 ust. 3 ustawy stanowi, że organ w drodze decyzji, cofa zezwolenie w przypadku stwierdzenia, że automat o niskich wygranych umożliwia grę o wygrane wyższe lub stosowanie stawek wyższych, niż przewidziane w art. 129 ust. 3.
Z kolei art. 129 ust. 3 ustawy stanowi, że przez gry na automatach o niskich wygranych rozumie się gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż 60 zł, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,50 zł.
Jak wyżej wskazano jednostka badająca przeprowadza badanie sprawdzające automatu, co do którego zachodzi uzasadnione podejrzenie, że nie spełnia on warunków określonych w ustawie.
Podejrzenia co do braku spełniania przez przedmiotowy automat warunków określonych w ustawie powzięto w toku kontroli w dniu 20 września 2010 r.
Zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków rejestracji i eksploatacji automatów i urządzeń do gier (Dz.U. z 2012 r. poz.312), zwanego dalej "rozporządzeniem", w przypadku zlecenia przeprowadzenia badania sprawdzającego, o którym mowa w art. 23b ustawy, jednostka badająca przeprowadza badanie w zakresie, o którym mowa w § 2.
Wspomniany przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że wydanie opinii wymaga uprzedniego przeprowadzenia badania technicznego automatu lub urządzenia do gier, polegającego na sprawdzeniu, czy:
1) konstrukcja automatu lub urządzenia do gier zapewnia:
a) bezpieczeństwo użytkowania,
b) poprawność działania układów elektromechanicznych i elektronicznych,
c) możliwość określenia stopnia losowości gry,
d) możliwość określenia minimalnej wartości wygranych, o której mowa w art. 18 ust. 3 ustawy, w grze rozgrywanej w ramach zaprogramowanego cyklu gry, a w przypadku gdy automat zawiera wiele gier - dla każdej gry oddzielnie w ramach zaprogramowanego cyklu dla każdej gry,
e) zabezpieczenie przed ingerencją z zewnątrz, a w przypadku automatu w szczególności, czy:
– płyta logiczna oraz liczniki znajdują się w obudowie i są trwale związane z konstrukcją automatu,
– konstrukcja automatu, w szczególności obudowa płyty logicznej, gwarantuje ochronę przed próbami modyfikacji oprogramowania, w tym również dokonywanymi przy użyciu technologii radiowej lub pola elektromagnetycznego,
– końcówki przewodów, gniazd wejść i wyjść poszczególnych elementów automatu oraz gniazd, które umożliwiają podłączenie do automatu innych urządzeń umożliwiających dokonanie modyfikacji oprogramowania, są zabezpieczone;
2) automat jest wyposażony w:
a) widoczną dla grających informację, umieszczoną w sposób uniemożliwiający jej usunięcie bez uszkodzenia lub zniszczenia automatu, określającą:
– nazwę gry,
– stawkę za grę,
– tabelę wygranych,
– opis sterowania grą,
– oznaczenie koncesji lub zezwolenia,
b) wymagany system trwałej rejestracji i zapamiętywania danych,
c) urządzenia i systemy, o których mowa w art. 23 ust. 1b ustawy, i czy nie wpływają one na przebieg i rezultat gry.
2. Przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio do badania technicznego urządzeń do gier.
Z kolei przepis § 7 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że wyniki badania sprawdzającego jednostka badająca stwierdza w opinii zawierającej dane, o których mowa w § 1 ust. 3.
Zgodnie z § 1 ust. 3 rozporządzenia opinia zawiera:
1) numer i datę wydania opinii;
2) datę i miejsce wykonania badania technicznego;
3) oznaczenie jednostki badającej i zleceniodawcy (nazwę podmiotu, adres siedziby oraz numer identyfikacji podatkowej (NIP));
4) nazwę i typ automatu lub urządzenia do gier;
5) określenie programu gry;
6) numer fabryczny automatu lub urządzenia do gier;
7) nazwę, siedzibę i kraj producenta automatu lub urządzenia do gier;
8) oznaczenie i wskazania liczników określających kwoty przychodów i podstawę opodatkowania podatkiem od gier;
9) wskazanie, czy automat do gier posiada wymagany system trwałej rejestracji i zapamiętywania danych;
10) wskazanie, czy urządzenia i systemy, o których mowa w art. 23 ust. 1b ustawy, nie wpływają na przebieg i rezultat gry;
11) sumę kontrolną programu gry oraz sposób jej określenia;
12) stopień losowości ustalony metodą statystyczną;
13) położenie przełączników na płycie głównej;
14) zaprogramowaną wartość wygranych, o której mowa w art. 18 ust. 3 ustawy, w grze rozgrywanej w ramach zaprogramowanego cyklu gry, a w przypadku gdy automat zawiera wiele gier - dla każdej gry oddzielnie w ramach zaprogramowanego cyklu dla każdej gry;
15) wskazanie miejsc założenia plomb zabezpieczających;
16) dodatkowe informacje dotyczące automatu lub urządzenia do gier niezbędne dla wyniku badania technicznego;
17) wynik badania technicznego;
18) termin ważności opinii;
19) wzór plomb zabezpieczających oraz ich numery;
20) imię, nazwisko i podpis osoby wykonującej badanie techniczne oraz osoby zatwierdzającej opinię.
Z opinii z badania sprawdzającego wynika, że wartość jednej wygranej oscyluje między wartościami 0,10 zł ( np. STILL THE BEST) a 20.000 zł ( np. AMERICAN HOT SLOT).
Z kolei wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze to kwoty od 0,20 zł ( HI-LO do 10 zł (np. MAGIC POKER).
Z opisowej części opinii, do której dołączono zdjęcia na płytach DVD wynika , że jednostka badająca za "jedną grę" uznaje proces rozpoczynający się uruchomieniem gry i kończący się jej finałem , przy czym jedna gra może mieć przebieg jednoetapowy bądź składać się z wielu etapów.
Z opinii tej wynika także, że jednostka badająca uznaje za "stawkę" –" maksymalną stawkę" za udział w jednej grze kwotę najwyższej opłaty , jaką poddaje się ryzyku w trakcie wyżej opisanej "jednej gry", czyli wszelkie wartości podlegające ryzyku podczas rozpoczęcia gry i w jej trakcie.
Z opinii też wynika, że "jednorazowa wygrana" , "wartość jednorazowej wygranej" według jednostki badającej to wygrana w "jednej grze", maksymalna wygrana w "jednej grze" ( mającej przebieg jednoetapowy bądź wieloetapowy).
Jednostka badająca nie zamieściła co prawda w formie "definicji" treści wyżej wymienionych pojęć, ale ze szczegółowego opisu zawartego w jej opinii oraz z materiału zamieszczonego na płytach DVD treść tych pojęć przyjęta przez jednostkę badającą nie budzi wątpliwości Sądu.
Jednoznaczne ustalenie znaczenia terminów nie musi oznaczać przedstawienia ich definicji; możliwe jest także dokonanie określenia znaczenia terminów czy pojęć w drodze opisowej, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie.
Nie można w tej sytuacji uznać zasadności zarzutu skargi o zignorowaniu przez organ oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania przedstawionych w prawomocnym wyroku WSA w Gdańsku z dnia 1 sierpnia 2013 r., sygn. akt III SA/Gd 384/13, dotyczących konieczności jednoznacznego ustalenia w/w terminów .
Taki sposób rozumienia omawianych powyżej pojęć, jak przedstawiono w opinii jednostki badającej, przyjęły też organy w wydanych przez siebie decyzjach, a Sąd stanowisko organów aprobuje. Organy uzasadniły swe stanowisko w tym zakresie posiłkując się zarówno stanowiskiem wojewódzkich sądów administracyjnych, stanowiskiem doktryny, jak i definicjami zawartymi w słowniku języka polskiego. Organ przekonująco odniósł się też do opinii prof. B., nie podzielając zaprezentowanego w niej stanowiska.
W ocenie Sądu wykładnia systemowa i celowościowa sprzeciwia się przyjęciu tezy prezentowanej przez skarżącą, że "stawką za udział w jednej grze" jest opłata/cena za przystąpienie do jednej gry pobierana z licznika wpłat, jak też tezy, że "jednorazową wygraną" jest jedynie wygrana uzyskana "w jednej chwili". Przyjęcie takiego poglądu w sytuacji możliwego zwielokrotniania etapów gry ( nawet poza świadomością grającego, co wynika z materiału przedstawionego na płytach DVD ) powodowałoby, że gra na automacie do gier o niskich wygranych pozwalałaby na osiągnięcie efektów finansowych takich, jak gry na automatach w kasynach, co przeczy samej istocie "automatu o niskich wygranych".
W tej sytuacji zarzuty skargi, dotyczące błędnej wykładni art.129 ust. 3 w zw. z art. 18 ust. 1 ustawy, który stanowi, że wartość wygranej w grach hazardowych nie może być niższa od ceny losu lub innego dowodu udziału w grze albo kwoty wpłaconej stawki, przez przyjęcie innego rozumienia omawianych pojęć, niż prezentowane przez skarżącą, należało uznać za bezzasadne.
Zarzut skargi dotyczący ustalenia przez organ, że w każdej z super gier pada wygrana, podczas gdy z opinii wynika, że można "nic nie wygrać" jest chybiony, bowiem istotne w sprawie było co do zasady, czy gra na automacie zezwala na uzyskanie jednorazowej wygranej , której wartość przekracza określoną ustawowo kwotę. Takiego ustalenia w niniejszej sprawie dokonano.
W ocenie Sądu organy wykazały spełnienie przesłanek koniecznych do cofnięcia zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Z opinii jednostki badającej – badania sprawdzającego wynika, że poddany badaniu automat do gier umożliwia grę o wygrane wyższe niż 60 zł ( wartość jednorazowej wygranej) –np. 20.000zł oraz umożliwia stosowanie stawek wyższych, niż 0,50 zł ( wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze) - np.10 zł.
Fakt, że organy przywołały - poza opinią jednostki sprawdzającej - dowody nie wymienione w ustawie - dowód z opinii biegłego sądowego oraz eksperyment odtworzenia przebiegu gry (które stwierdzały działanie automatu sprzecznie z wymogami ustawy) - nie miał wpływu na wynik sprawy, bowiem z opinii jednostki badającej fakt działania automatu w sposób sprzeczny z wymogami ustawy jednoznacznie wynika.
Organy w tej sytuacji prawidłowo uznały, że spełnione zostały przesłanki z art. 138 ust. 3 w zw. z art. 129 ust. 3 ustawy o grach hazardowych, pozwalające na cofnięcie przedmiotowego zezwolenia.
Zarzut skargi dotyczący wadliwego przyjęcia, że dopuszczalne jest cofnięcie całego zezwolenia w razie stwierdzenia, że automat nie spełnia wymagań ustawowych, z przyczyn niezawinionych przez stronę, mimo braku możliwości merytorycznego przesądzenia kwestii cofnięcia rejestracji automatu z powodu jej wygaśnięcia, co prowadzi do wniosku, że dopuszczalne jest podważenie stanowiska jednostki badającej wyrażonej w opinii przedrejestracyjnej ( ze wskazaniem naruszenia przepisów ustawy oraz art. 2 Konstytucji ), nie zasługuje na uwzględnienie.
Ustawa nie wiąże cofnięcia zezwolenia z koniecznością weryfikacji orzeczeń czy czynności dokonywanych podczas rejestracji automatu ani też z koniecznością przesądzenia kwestii cofnięcia rejestracji automatu. Istotny jest bowiem sposób działania automatu stwierdzony w czasie dokonywania ustaleń dla celów postępowania dotyczącego cofnięcia zezwolenia i to on decyduje o możliwości zastosowania omawianych przepisów ustawy. Nie budzi wątpliwości Sądu także kwestia możliwości cofnięcia całego zezwolenia w przypadku stwierdzenia , że tylko jeden z automatów nie spełnia wymogów ustawowych. Podobne zasady obowiązują w przypadku cofania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, kiedy to nawet jednorazowe nieprzestrzeganie zakazu sprzedaży napojów alkoholowych stanowi przesłankę skutecznego cofnięcia zarówno pojedynczego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, jak i wszystkich zezwoleń udzielonych dotychczas temu samemu podmiotowi na sprzedaż alkoholu w tym samym miejscu (art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi , tj. Dz.U. z 2012 r., nr 1356 i orzecznictwo sądowadministracyjne w tym zakresie - przykładowo wyrok NSA z dnia 4 lutego 2011 r. sygn. akt II GSK 166/10 , publ. LEX nr 1071064) .
W niniejszym przypadku, dotyczącym cofania zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, mamy do czynienia z wyraźnym przepisem ustawy, dotyczącym braku spełniania wymogów ustawowych przez jeden tylko automat.
Należy też wskazać, odnosząc się do zarzutu dotyczącego możliwości cofnięcia zezwolenia w oderwaniu od winy przedsiębiorcy w wadliwym działaniu automatu, że nie tylko przedmiotowa ustawa zawiera tego rodzaju unormowania. Na gruncie przywołanego przepisu ustawy o wychowaniu w trzeźwości (...) zezwolenie na sprzedaż alkoholu cofa się nie rozpatrując winy przedsiębiorcy czy wpływu przedsiębiorcy na naruszenie zasad sprzedaży alkoholu. Trybunał Konstytucyjny nie dopatrzył się sprzeczności przywołanego przepisu z Konstytucją ( wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 kwietnia 2011 r. sygn. akt P 26/09, OTK-A 2011/3/18, Dz.U.2011/81/449).
Przypomnieć też należy , że WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 1 sierpnia 2013 r. nie znalazł podstaw do zakwestionowania zgodności z Konstytucją przepisów mających zastosowanie w niniejszej sprawie.
Zarzut skargi dotyczący nieuwzględnienia wnioskowanych przez skarżącą dowodów dotyczących praktyki Ministra Finansów stosowania prawa w latach 2003- 2009 jest bezzasadny. Jak wyżej wspomniano z przepisów ustawy wynika dla organów wymóg dokonania konkretnych ustaleń dotyczących sposobu działania automatu, a wnioskowane dowody kwestii działania konkretnego automatu nie dotyczyły.
Wobec powyższego Sąd nie podzielił zarzutów skargi co do naruszenia przepisów prawa w skardze wymienionych.
W tej sytuacji Sąd, nie stwierdzając naruszenia prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy ani naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy , oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło