III SA/Gd 233/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Gorski (spr.), Sędziowie WSA Alina Dominiak, WSA Felicja Kajut, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2011 r. sprawy ze skargi L. L. na decyzję Wojewody z dnia 26 maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie zakazu zorganizowania zgromadzenia publicznego oddala skargę. PREZYDENT MIASTA DECYZJĄ Z DNIA 13 MAJA 2011 R. ORZEKŁ O ZAKAZIE ZGROMADZENIA PUBLICZNEGO ORGANIZOWANEGO PRZEZ L. L., REPREZENTUJĄCEGO KLUB GAZETY POLSKIEJ W G., W DNIU 14 MAJA 2011 R., W GODZINACH OD 12ºº DO 13ºº, PRZY ULICY [...] I W OTOCZENIU ULICY [...] W CELU WYRAŻENIA PROTESTU "PRZECIW POWOŁANIU NA STANOWISKO DYREKTORA [...] OSOBY, KTÓRA ZRZEKŁA SIĘ POLSKIEGO OBYWATELSTWA." W PODSTAWIE PRAWNEJ ORGAN WSKAZAŁ ART. 8 PKT 1 W ZWIĄZKU Z ART. 6 UST. 1 USTAWY Z DNIA 5 LIPCA 1990 R. - PRAWO O ZGROMADZENIACH (DZ. U. NR 51 POZ. 297 ZE ZM.) - ZWANEJ DALEJ USTAWĄ. UZASADNIAJĄC ROZSTRZYGNIĘCIE ORGAN PODAŁ, ŻE PLANOWANE ODBYCIE ZGROMADZENIA ZOSTAŁO ZAKAZANE Z UWAGI NA CAŁKOWITE WYŁĄCZENIE Z RUCHU MIĘDZY INNYMI ULICY [...] ZGODNIE Z DECYZJĄ ZARZĄDCY DROGI ZARZĄDU DRÓG I ZIELENI W G Z DNIA 10 MAJA 2011 R. NR [...]. Z UWAGI NA UROCZYSTOŚCI ZWIĄZANE Z WMUROWANIEM KAMIENIA WĘGIELNEGO POD BUDOWĘ [...] STWORZONO TEREN DOSTĘPNY DLA OKREŚLONYCH IMIENNIE OSÓB. ZAMIAR ZORGANIZOWANIA ZGROMADZENIA NA ZAMKNIĘTEJ PRZESTRZENI DOSTĘPNEJ DLA OKREŚLONYCH IMIENNIE OSÓB NARUSZA ART. 6 UST. 1 USTAWY. PO ROZPATRZENIU ODWOŁANIA STRONY WOJEWODA DECYZJĄ Z DNIA 26 MAJA 2011 R. UTRZYMAŁ W MOCY POWYŻSZĄ DECYZJĘ ORGANU PIERWSZEJ INSTANCJI. ORGAN ODWOŁAWCZY W PEŁNI PODZIELIŁ STANOWISKO PREZYDENTA MIASTA I POWOŁAŁ SIĘ NA WSKAZANĄ TAM DECYZJĘ ZARZĄDU DRÓG I ZIELENI, KTÓRĄ MIĘDZY INNYMI WYŁĄCZNO Z RUCHU ULICĘ [...]. PODKREŚLIŁ, ŻE WYODRĘBNIONY OBSZAR ZOSTAŁ UDOSTĘPNIONY JEDYNIE DLA OSÓB IMIENNIE OKREŚLONYCH. ZGODNIE Z ART. 6 UST 1 USTAWY ZGROMADZENIA ORGANIZOWANE NA OTWARTEJ PRZESTRZENI DOSTĘPNEJ DLA NIEOKREŚLONYCH IMIENNIE OSÓB WYMAGAJĄ UPRZEDNIEGO ZAWIADOMIENIA ORGANU GMINY WŁAŚCIWEGO ZE WZGLĘDU NA MIEJSCE ZGROMADZENIA. NATOMIAST W MYŚL ART. 8 USTAWY, ORGAN ZAKAZUJE ZGROMADZENIA PUBLICZNEGO, W SYTUACJI JEŻELI JEGO CEL LUB ODBYCIE SPRZECIWIAJĄ SIĘ NINIEJSZEJ USTAWIE. UZNAJĄC ZATEM, IŻ ZGROMADZENIE PUBLICZNE MOŻE ZOSTAĆ ZORGANIZOWANE JEDYNIE NA OTWARTEJ PRZESTRZENI DOSTĘPNEJ DLA NIEOKREŚLONYCH IMIENNIE OSÓB PRZEDMIOTOWE ZGROMADZENIE ZORGANIZOWANE BYŁOBY Z NARUSZENIEM PRZEPISU ART. 6 UST 1 USTAWY. L. L. ZASKARŻYŁ DECYZJĘ WOJEWODY DO WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO W GDAŃSKU DOMAGAJĄC SIĘ JEJ UCHYLENIA, JAK RÓWNIEŻ UCHYLENIA DECYZJI ORGANU PIERWSZEJ INSTANCJI. ZDANIEM SKARŻĄCEGO DECYZJA PREZYDENTA MIASTA NOSI CECHY BEZPRAWNOŚCI I WYBIÓRCZEGO STOSOWANIA PRZEPISÓW PRAWA, W SZCZEGÓLNOŚCI ART. 8 UST. 1 I UST. 2 USTAWY. WSKAZANE DECYZJE NIE WSKAZUJĄ USTAWOWYCH PRZESŁANEK ZAKAZU ZGROMADZENIA, NIE MA WIĘC MOŻLIWOŚCI PRAWNYCH OGRANICZENIA SWOBÓD OBYWATELSKICH W TYM ZAKRESIE. PRZYJĘTA PRZEZ ORGANY INTERPRETACJA POJĘCIA "OTWARTEJ PRZESTRZENI DOSTĘPNEJ DLA NIEOKREŚLONEJ IMIENNIE LICZBY OSÓB" NIE MOŻE STANOWIĆ PODSTAWY DO OGRANICZANIA SWOBÓD KONSTYTUCYJNYCH. NIEWĄTPLIWIE ZAKAZ NARUSZA ART. 57 KONSTYTUCJI RP, ORAZ ZASADY WSPÓŁŻYCIA SPOŁECZNEGO W TYM SZCZEGÓLNIE SZEROKO ROZUMIANEGO PORZĄDKU PRAWNEGO I ELEMENTARNYCH SWOBÓD OBYWATELSKICH. POJĘCIE "OTWARTEJ PRZESTRZENI DOSTĘPNEJ DLA NIEOKREŚLONEJ IMIENNIE LICZBY OSÓB" POWINNO BYĆ INTERPRETOWANE W SPOSÓB ŚCISŁY. CECHA OTWARTOŚCI DLA NIE ZNANYCH Z IMIENIA OSÓB POWINNA BYĆ PRZY TYM BADANA W SENSIE OBIEKTYWNYM I NIE MOŻE ZALEŻEĆ OD UZNANIA ADMINISTRACYJNEGO. SAMO WYDANIE DECYZJI O WYŁĄCZENIU RUCHU W DANYM MIEJSCU NIE MOŻE POWODOWAĆ WYŁĄCZENIA GO Z PRZESTRZENI PUBLICZNEJ. DECYZJA TAKA OZNACZA JEDYNIE ZGODĘ NA PRZEPROWADZENIE IMPREZY; ZEZWOLENIE NA ZAJĘCIE PASA RUCHU DROGOWEGO, NIE OZNACZA ZAŚ ZMIANY CHARAKTERU MIEJSCA Z PRZESTRZENI OTWARTEJ NA ZAMKNIĘTĄ. PONADTO SKARŻĄCY W SWOIM WNIOSKU WSKAZAŁ MIEJSCE MANIFESTACJI: "UL. [...] W G., OTOCZENIE UL. [...]", NIE WSKAZUJĄC DECYZYJNIE MIEJSCA ZGROMADZENIA - WOBEC TAK ELASTYCZNEGO OKREŚLENIA, MIEJSCE TO MOGŁO ZOSTAĆ USTALONE (DOPRECYZOWANE) NA WNIOSEK ORGANU ADMINISTRACJI PUBLICZNEJ W SPOSÓB OCZEKIWANY NP. PRZEZ PODMIOT "CAŁKOWICIE WYŁĄCZAJĄCY Z RUCHU MIĘDZY INNYMI ULICĘ [...]." SKARŻĄCY ZAUWAŻYŁ PRZY TYM, ŻE W RZEKOMO IMIENNIE DOSTĘPNYM TERENIE NIE WERYFIKOWANO TOŻSAMOŚCI OSÓB. W DALSZEJ KOLEJNOŚCI PODNIÓSŁ, ŻE NIE ZOSTAŁ PRAWIDŁOWO POWIADOMIONY O ZAKAZIE MANIFESTACJI. WPRAWDZIE OTRZYMAŁ E-MAILA W TEJ SPRAWIE, ALE NIE MIAŁ ON URZĘDOWEGO CHARAKTERU I Z JEGO TREŚCI NIE WYNIKAŁO KOGO DOTYCZY ZAKAZ. DECYZJĘ SPEŁNIAJĄCĄ WYMOGI FORMALNE OTRZYMAŁ DOPIERO W DNIU 18 MAJA 2011 POCZTĄ, TJ. CZTERY DNI PO TERMINIE ZGŁOSZONEGO ZGROMADZENIA. ZAUWAŻYŁ, ŻE DECYZJA TA NIE WSKAZYWAŁA TRYBU SKŁADANIA ODWOŁANIA. W OCENIE SKARŻĄCEGO WOJEWODA - PODZIELAJĄC POGLĄD PREZYDENTA MIASTA - WYDAŁ DECYZJĘ SPRZECZNĄ Z OBOWIĄZUJĄCYM PRAWEM. PONADTO ORGAN ODWOŁAWCZY NIE ODNIÓSŁ SIĘ DO ZARZUTU BRAKU DORĘCZENIA DECYZJI O ZAKAZIE W TERMINIE WYMAGANYM PRAWEM. W ODPOWIEDZI NA SKARGĘ WOJEWODA WNIÓSŁ O JEJ ODDALENIE PODTRZYMUJĄC SWOJE DOTYCHCZASOWE STANOWISKO. WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W GDAŃSKU ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE: SKARGA JEST NIEZASADNA. PRZEPIS ART. 11 KONWENCJI O OCHRONIE PRAW CZŁOWIEKA I PODSTAWOWYCH WOLNOŚCI Z DNIA 4 LISTOPADA 1950 R. (DZ. U. NR 61 POZ. 284 Z 1993 R. Z PÓŹN. ZMIANAMI) W USTĘPIE 1 STANOWI, ŻE KAŻDY MA PRAWO DO SWOBODNEGO, POKOJOWEGO ZGROMADZENIA SIĘ. GRANICE DOPUSZCZALNOŚCI OGRANICZENIA TEGO PRAWA ZAKREŚLA ART. 11 UST. 2 USTAWY, ZGODNIE Z KTÓRYM WYKORZYSTANIE TEGO PRAWA NIE MOŻE PODLEGAĆ INNYM OGRANICZENIOM NIŻ TE, KTÓRE OKREŚLA USTAWA I KTÓRE SĄ KONIECZNE W SPOŁECZEŃSTWIE DEMOKRATYCZNYM Z UWAGI NA INTERESY BEZPIECZEŃSTWA PAŃSTWOWEGO LUB PUBLICZNEGO, OCHRONY PORZĄDKU I ZAPOBIEGANIE PRZESTĘPSTW, OCHRONY ZDROWIA, MORALNOŚCI LUB OCHRONY PRAW I WOLNOŚCI INNYCH OSÓB. KONSTYTUCJA RP W ART. 57 STANOWI, ŻE KAŻDEMU ZAPEWNIA SIĘ WOLNOŚĆ ORGANIZOWANIA POKOJOWYCH ZGROMADZEŃ I UCZESTNICTWA W NICH. OGRANICZENIE TEJ WOLNOŚCI MOŻE OKREŚLAĆ USTAWA. USTAWA Z DNIA 5 LIPCA 1990 R. PRAWO O ZGROMADZENIACH STANOWI W ART. 1 UST. 1, ŻE KAŻDY MOŻE KORZYSTAĆ Z WOLNOŚCI POKOJOWEGO ZGROMADZANIA SIĘ. TA WOLNOŚĆ ZGODNIE Z ART. 2 USTAWY PODLEGA OGRANICZENIOM PRZEWIDZIANYM JEDYNIE PRZEZ USTAWY, NIEZBĘDNYM DO OCHRONY ZDROWIA, MORALNOŚCI PUBLICZNEJ ALBO PRAW WOLNOŚCI INNYCH OSÓB A TAKŻE OCHRONY POMNIKÓW ZAGŁADY W ROZUMIENIU USTAWY Z DNIA 7 MAJA 1999 R. O OCHRONIE TERENÓW BYŁYCH HITLEROWSKICH OBOZÓW ZAGŁADY (DZ. U. NR 41 POZ. 412). W NINIEJSZEJ SPRAWIE ZACHOWANE ZOSTAŁY WSZELKIE PRZEPISY PROCEDURALNE DOTYCZĄCE ZŁOŻENIA ZAWIADOMIENIA O ZAMIARZE ZORGANIZOWANIA ZGROMADZENIA, WYDANIA DECYZJI PRZEZ ORGAN PIERWSZEJ INSTANCJI, ODWOŁANIA OD NIEJ JAK RÓWNIEŻ DECYZJI WYDANEJ PRZEZ WOJEWODĘ. DO ROZWAŻENIA POZOSTAJE ZATEM KWESTIA CZY ORGANY OBU INSTANCJI NIE NARUSZYŁY PRAWA MATERIALNEGO I CZY KONTROLOWANE DECYZJE NIE ZAWIERAJĄ ELEMENTÓW DOWOLNOŚCI. Z AKT SPRAWY WYNIKA, ŻE ANKIETA BĘDĄCA JEDNOCZEŚNIE ZAWIADOMIENIEM O PLANOWANYM ZGROMADZENIU PRZESŁANA ZOSTAŁA DO WYDZIAŁU SPRAW OBYWATELSKICH URZĘDU MIEJSKIEGO W G. POCZTĄ ELEKTRONICZNĄ W DNIU 10 MAJA 2011 R. O GODZINIE 15 MIN. 42, 6 SEKUND. TAKI ZAPIS ZNAJDUJE SIĘ NA PRZESŁANEJ ANKIECIE. Z JEJ TREŚCI WYNIKA, ŻE ZGROMADZENIE PUBLICZNE PRZEWIDUJE SIĘ NA SOBOTĘ 14 MAJA 2011 R., NA GODZINĘ 12-TĄ DO GODZ. 13-TEJ. Z AKT SPRAWY WYNIKA RÓWNIEŻ, IŻ W DNIU 5 MAJA 2011 R. ZARZĄD DRÓG I ZIELENI W G., W ZWIĄZKU Z PLANOWANĄ UROCZYSTOŚCIĄ Z UDZIAŁEM PREZYDENTA RP I PREMIERA RZĄDU, WPROWADZA ZMIANĘ TYMCZASOWĄ ORGANIZACJI RUCHU W OBRĘBIE UL. [...] W DNIU 14 MAJA 2011 R., OD GODZINY 4ºº DO GODZINY 17ºº. W DNIU 10 MAJA 2011 R. ZARZĄD DRÓG I ZIELENI W G. NAWIĄZUJĄC DO PISMA Z DNIA 5 MAJA 2011 R., POWIADOMIŁ SŁUŻBY MIEJSKIE WYDZIAŁU RUCHU DROGOWEGO KM POLICJI W G., SZTAB KOMENDY MIEJSKIEJ POLICJI W G., STRAŻ MIEJSKĄ W G., ZARZĄD TRANSPORTU MIEJSKIEGO W G., [...] INWESTYCJE KOMUNALNE, [...] I KANCELARIĘ PREZYDENTA MIASTA G. O CAŁKOWITYM WYŁĄCZENIU Z RUCHU MIĘDZY INNYMI ULICY [...]. BRAK JEST PODSTAW DO TEGO ABY UTRZYMYWAĆ, IŻ TEGO RODZAJU DZIAŁANIA ZARZĄDU DRÓG I ZIELENI W G., DO KTÓRYCH UPRAWNIONY BYŁ ON Z MOCY ART. 20 UST. 14 USTAWY O DROGACH PUBLICZNYCH (T.J. DZ. U. Z 2007 R. NR 19, POZ. 115 ZE ZM.), STANOWIŁY PRÓBĘ PRZECIWDZIAŁANIA ZAMIAROWI ZORGANIZOWANIA PRZEDMIOTOWEGO ZGROMADZENIA. TRZEBA BOWIEM ZAUWAŻYĆ, IŻ PRACE ZMIERZAJĄCE DO WYŁĄCZENIA Z RUCHU OKOLIC UL. [...] ROZPOCZĘŁY SIĘ WCZEŚNIEJ NIŻ ZGŁOSZENIE ZAMIARU ZGROMADZENIA A RÓWNIEŻ PISMO ZARZĄDU DRÓG I ZIELENI W G. NOSZĄCE WPRAWDZIE DATĘ 10 MAJA 2011 R. MUSIAŁO ZOSTAĆ SPORZĄDZONE PRZED ZAKOŃCZENIEM DNIA PRACY, A W KAŻDYM RAZIE PRZED GODZINĄ 15 MIN. 42. JEST RZECZĄ OCZYWISTĄ, IŻ ZAPLANOWANY UDZIAŁ GŁÓW PAŃSTWA W UROCZYSTOŚCI WMUROWANIA KAMIENIA WĘGIELNEGO ZOBOWIĄZYWAŁ NIE TYLKO ZARZĄD DRÓG ALE TAKŻE PREZYDENTA MIASTA DO PODJĘCIA WSZELKICH NIEZBĘDNYCH CZYNNOŚCI NIE TYLKO W CELU ZAGWARANTOWANIA BEZPIECZEŃSTWA NAJWAŻNIEJSZYM OSOBOM W PAŃSTWIE ALE TAKŻE DO ZAGWARANTOWANIA SPOKOJNEGO I GODNEGO PRZEBIEGU UROCZYSTOŚCI. OCZYWIŚCIE NIE MOŻNA ZARZUCAĆ SKARŻĄCEMU, ŻE TO ON ZAGRAŻAŁ BEZPIECZEŃSTWU GŁÓW PAŃSTWA, NIE MOŻNA JEDNAK WYKLUCZYĆ, ŻE PRZY TAKIEJ DEMONSTRACJI, KTÓRA MIAŁA SIĘ ODBYĆ W MIEJSCU I CZASIE INNEGO, WCZEŚNIEJ PLANOWANEGO ZGROMADZENIA, MOGŁO DOJŚĆ W SPOSÓB NIE ZAMIERZONY PRZEZ SKARŻĄCEGO, DO ZAGROŻENIA ŻYCIA LUB ZDROWIA UCZESTNIKÓW WCZEŚNIEJ JUŻ ZAPLANOWANEGO ZGROMADZENIA. OCENA SYTUACJI JAKĄ KIEROWAŁ SIĘ PREZYDENT MIASTA ZNAJDUJE UZASADNIENIE W ART. 8 USTAWY Z DNIA 5 LIPCA 1990 R. PRAWO O ZGROMADZENIACH, NIE NOSI CECH DOWOLNOŚCI I W PRZYPADKU UZNANIA, ŻE DOJŚĆ MOŻE DO SYTUACJI O JAKIEJ MOWA W ART. 8 PKT 2 USTAWY ORGAN WYDAJE DECYZJĘ NEGATYWNĄ. PODOBNIE NIE MOŻNA DOPATRZYĆ SIĘ CECH DOWOLNOŚCI W DECYZJI ORGANU DRUGIEJ INSTANCJI. W TYM MIEJSCU ZAUWAŻYĆ NALEŻY, IŻ ORGAN ORZEKAJĄCY O ODMOWIE ZEZWOLENIA NA ZGROMADZENIE W OKREŚLONYM MIEJSCU I CZASIE, NIE MOŻE WSKAZAĆ INNEGO MIEJSCA I CZASU TAKIEGO ZGROMADZENIA (PATRZ UCHWAŁA TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO Z DNIA 16 MARCA 1994 R. W SPRAWIE W 8/93). KWESTIA PRAWIDŁOWEGO DORĘCZENIA DECYZJI ORGANU PIERWSZEJ INSTANCJI NIE MOŻE BYĆ SKUTECZNIE PODNOSZONA BOWIEM DECYZJĘ PRZESŁANO NA ADRES ELEKTRONICZNY PODANY W ANKIECIE A JEDYNIE BŁĘDNIE JĄ OPISANO, NAZYWAJĄC DECYZJĄ O ZAKAZIE ZGROMADZENIA PIS W DNIU 13 MAJA 2011 R., A NADTO PO RAZ DRUGI DECYZJĘ PRZESŁANO I DORĘCZONO ZA POŚREDNICTWEM POCZTY W DNIU 18 MAJA 2011 R. MAJĄC POWYŻSZE ROZWAŻANIA NA UWADZE WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W GDAŃSKU, NA MOCY ART. 151 USTAWY Z DNIA 30 SIERPNIA 2002 R. – PRAWO O POSTĘPOWANIU PRZED SĄDAMI ADMINISTRACYJNYMI (DZ. U. NR 153, POZ. 1270 ZE ZM.), ODDALIŁ SKARGĘ.