III SA/Gd 245/15
WyrokWSA w Gdańsku2015-05-28
Skład orzekający: Bartłomiej Adamczak, Felicja Kajut, Anna Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy, wydana na podstawie ostatecznej decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, może być kwestionowana w oparciu o okoliczności dotyczące samego obowiązku alimentacyjnego?Ratio decidendi
Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy stanowi konsekwencję ostatecznej decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego. Postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy nie służy ponownej weryfikacji kwestii związanych z obowiązkiem alimentacyjnym. Zarzuty dotyczące sytuacji życiowej dłużnika i jego zdolności do płacenia alimentów powinny być podnoszone w postępowaniu dotyczącym ustalenia lub zmiany obowiązku alimentacyjnego, a nie w postępowaniu o zatrzymanie prawa jazdy.Stan faktyczny
Wójt Gminy wystąpił o zatrzymanie prawa jazdy S. G., uznanego za dłużnika alimentacyjnego. Starosta wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, którą następnie utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze. S. G. zaskarżył decyzję SKO, argumentując, że nigdy nie uchylał się od płacenia alimentów i prawo jazdy jest mu niezbędne. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że zarzuty skarżącego dotyczyły kwestii, które powinny być rozpatrywane w postępowaniu dotyczącym obowiązku alimentacyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę S. G.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2015 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 26 stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.
Wnioskiem z dnia 30 lipca 2013 r. Wójt Gminy N. K. wystąpił na podstawie art. 5 ust. 3b ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. 2009 Nr 1 poz. 7 ze zm.) do Starosty Powiatu [...] o zatrzymanie prawa jazdy S. G., który na mocy decyzji z dnia 17 października 2012 r. został uznany za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Organ wskazał, że decyzja o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stała się ostateczna, czego dowodzi wydany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrok z dnia 6 czerwca 2013 r., sygn. akt 281/13 oddalający skargę S. G. na postanowienie SKO w G. z dnia 14 lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie uznania za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych.
Decyzją z dnia 27 września 2013 r. Starosta [...] na podstawie art. 5 ust. 5 cyt. ustawy orzekł na wniosek organu właściwego dłużnika alimentacyjnego o zatrzymaniu S. G. prawa jazdy o numerze [...], wydanego w dniu 30 października 2000 r. przez Starostę [...].
W wyniku wniesionego przez S. G. odwołania, SKO dokonało ponownego rozpoznania sprawy i decyzją z dnia 26 stycznia 2015 r., sygn. akt [...] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu wskazano, że postępowanie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy może być zainicjowane dopiero po stwierdzeniu, ostateczności decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie i zostało zweryfikowane.
Kolegium zwróciło uwagę, że postępowanie administracyjne w sprawie zatrzymania prawa jazdy nie służy ponownej weryfikacji, czy ustalaniu okoliczności związanych z wykonywaniem obowiązku alimentacyjnego, czy też wywiązywaniem się z obowiązków określonych w art. 5 ust. 3 cyt. ustawy. Tego rodzaju kwestie stanowią bowiem przedmiot postępowania prowadzonego przez organ właściwy dłużnika alimentacyjnego w sprawie uznania za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Z tych względów Kolegium uznało, że zarzuty odwołania koncentrujące się na wskazanych kwestiach nie mają wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku S. G. wniósł o uchylenie decyzji SKO w sprawie odebrania prawa jazdy.
Organ w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t .Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd orzekł w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej – p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 5 ust. 3b ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. 2009 Nr 1 poz. 7 ze zm.) jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego. Na podstawie wniosku, o którym mowa w ust. 3b, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy (art. 5 ust. 5 cyt. ustawy).
Z akt sprawy wynika, że wydana wobec skarżącego decyzja Wójta Gminy N. K. z dnia 17 października 2012 r. nr [...] o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego stała się ostateczna. Powyższe jednoznacznie potwierdza wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 czerwca 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 281/13, oddalający skargę S. G. na postanowienie SKO z dnia 14 lutego 2013 r. nr [...] o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie uznania za osobę uchylająca się od zobowiązań alimentacyjnych. Wniesione przez S. G. odwołanie od decyzji Wójta Gminy N. K. z dnia 17 października 2012 r. nr [...] nie zostało merytorycznie rozpatrzone, co spowodowało, że decyzja organu I instancji stała się ostateczna. S. G. nie wniósł skargi kasacyjnej od wyżej opisanego wyroku.
Powyższe oznacza, że w lipcu 2013 r. Wójt Gminy N. K. – jako organ właściwy dłużnika, jak najbardziej miał podstawy do wystąpienia do Starosty [...] z wnioskiem o zatrzymanie jazdy prawa S. G.. Wyczerpany został bowiem tok instancji w sprawie dotyczącej uznania skarżącego za dłużnika alimentacyjnego, a także tok kontroli sądowej wydanych wobec skarżącego w związku z tą sprawą rozstrzygnięć.
Co istotne, skarżący nie kwestionuje powyższych faktów. W złożonej skardze skarżący zarzucił natomiast SKO nieterminowość i nierzetelność rozpatrzenia wniesionego odwołania, a także nieustalenie i niewzięcie pod uwagę wszystkich istotnych okoliczności, szczególnie, że organ nie wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień w sprawie. W skardze opisana została utrzymująca się od dłuższego trudna sytuacja życiowa skarżącego, który jest osobą niepełnosprawną i którego dochód stanowi obecnie zasiłek stały w wysokości 529 zł. We wcześniejszym okresie skarżący utrzymywał się z renty matki, pracy w gospodarstwie brata oraz ze świadczeń wypłacanych z KRUS w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim. Skarżący zaznaczył, że z uzyskiwanych dochodów nigdy nie był w stanie pokryć całości świadczeń alimentacyjnych zasądzonych na rzecz syna i na rzecz byłej żony. Alimenty na syna przekazywał zatem do komornika na tyle na ile było go stać, tj. kwotach niższych od należnych, ale za to regularnie. Obecnie z powództwa skarżącego toczy się zaś postępowanie o zmniejszenie alimentów na syna oraz zniesienie alimentacji na rzecz byłej żony. Mając na uwadze powyższe, skarżący wskazał, że wydana wobec niego decyzja SKO jest dla niego bardzo krzywdząca. Nigdy bowiem nie uchylał się od płacenia alimentów, a prawo jazdy jest skarżącemu niezbędne, aby dojeżdżać do lekarza.
Sąd nie kwestionuje trudnej sytuacji życiowej skarżącego. Podkreślić jednak należy, że zarzuty skargi koncentrują się tylko na argumentach, które należało ewentualnie ponieść w postępowaniu odwoławczym od decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego. Odwołanie od decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, nie może być zastępczo traktowane jako odwołanie od decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego i nie może wzruszyć tej decyzji. Z tych względów zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Organy zasadnie podkreśliły, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego stanowi prostą konsekwencję tego, że decyzja o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego stała się ostateczna. Otrzymując wniosek o zatrzymanie prawo jazdy właściwy starosta nie rozstrzyga już kwestii czy wskazana we wniosku osoba zasadnie została uznana za dłużnika alimentacyjnego. Wydanie decyzji o zatrzymaniu prawo jazdy dłużnika alimentacyjnego nie jest też zależne od uznania organu. Zgodnie z art. 5 ust. 5 cyt. ustawy otrzymując wniosek o którym mowa w art. 5 ust. 3b cyt. ustawy starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Oznacza to, że otrzymując od właściwego, wskazanego w przepisach organu, wniosek w tej sprawie, starosta ma obowiązek wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.
Wskazane przez skarżącego okoliczności, że prawo jazdy jest mu niezbędnie potrzebne, również pozostają w przedmiotowej sprawie bez znaczenia prawnego. Ustawa enumeratywnie wymienia w art. 5 ust. 6 cyt. ustawy przesłanki pozwalające na uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawo jazdy.
Zgodnie z powołanym przepisem uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy:
1) ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy, o której mowa w ust. 3, oraz dłużnik alimentacyjny przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów lub
2) nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego.
Przesłanki te nie wystąpiły w przedmiotowej sprawie. Skarżący nadal ma bowiem status dłużnika alimentacyjnego. Jednocześnie z informacji o stanie egzekucji zawartej w piśmie z dnia 13 stycznia 2015 r. komornik podaje, że dokonane przez skarżącego wpłaty od lipca 2014 r. do grudnia 2014 r. nie stanowią kwoty 50 % bieżąco ustalonych alimentów. Mając na uwadze powyższe, organ właściwy dłużnika zasadnie nie wystąpił do starosty z wnioskiem o uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę S. G..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło