III SA/Gd 248/06

WyrokWSA w Gdańsku2006-06-29

Skład orzekający: Elżbieta Kowalik-Grzanka, Mariola Jaroszewska, Felicja Kajut

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracownik byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej, który do dnia 31 lipca 2004 r. nie osiągnął wieku 50 lat, może nabyć prawo do świadczenia przedemerytalnego na podstawie przepisów obowiązujących w dniu 1 stycznia 2002 r. i nowelizacji z 2004 r.?
Ratio decidendi
Prawo do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej, na podstawie przepisów obowiązujących w dniu 1 stycznia 2002 r. i nowelizacji z 2004 r., przysługuje tylko w przypadku łącznego spełnienia wszystkich warunków określonych w art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w tym wymogu osiągnięcia wieku co najmniej 50 lat dla kobiety w okresie od 1 stycznia 2002 r. do 31 lipca 2004 r. Niespełnienie tego warunku, nawet jeśli było niezawinione, skutkuje odmową przyznania świadczenia, gdyż przepisy te nie przewidują klauzul uznaniowych ani wyjątków.
Stan faktyczny
Skarżąca J. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując, że skarżąca do dnia 31 lipca 2004 r. nie osiągnęła wymaganego wieku 50 lat. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc, że nie spełniła wymogu wieku nie z własnej winy i wskazując na swoją trudną sytuację materialną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Mariola Jaroszewska, Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia 22 marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego oddala skargę. III SA/Gd 248/06 Uzasadnienie Decyzją nr [...] z dnia 31.01.2006r. Starosta [...] działając na podstawie art.37"k" ust.9, art.6 pkt 6 lit."b" ustawy z dnia 14.12.1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( j.t. OzU z 2001 r. Nr 6 poz.56 z późn.zm. ) oraz art.150"b" Ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( j.t. DzU z 2004 r. Nr 99 poz.1001 z późn.zm. ) oraz art.104 Kodeksu Postępowania Administracyjnego (j.t. DzU z 2000 r. Nr 98 poz.1 071 z późn.zm. ) orzekł o odmowie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej. W uzasadnieniu podał, że J. M. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w K. jako osoba bezrobotna w dniu 04.05.2000 r. z prawem do zasiłku od 11.05.2000 r.. Od 12.05.2001 r. utraciła prawo do zasiłku z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania, ale nadal pozostała w statusie osoby bezrobotnej do dnia 28.02.2002 r. W dniu 11.01.2006 r. Pani J. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej. W związku z nowelizacją ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, która weszła w życie od 01 listopada 2005 r., w myśl art.150"b" świadczenie przedemerytalne pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje, jeżeli w okresie od dnia 01 stycznia 2002 r. do dnia 31 lipca 2004 r. spełniał warunki określone w art.37"k" ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu 01 stycznia 2002 r., z wyłączeniem wyrazów "w dniu 07 listopada 2001 r.", nie wcześniej jednak niż od 01 stycznia 2002 r. Pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli posiadał status osoby bezrobotnei oraz spełniał łacznie następujące warunki: 1. osiągnął wiek - co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna 2. posiadał okres uprawniający do emerytury - wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, 3. był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat, 4. zamieszkiwał w powiecie ( gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym. J. M. na dzień 01 stycznia 2002 r. była w statusie osoby bezrobotnej, posiada co najmniej 20 lat okresu uprawniającego do emerytury - udokumentowała świadectwami pracy 23 lata 11 miesięcy i 25 dni stażu pracy, była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat – zatrudniona w Przedsiębiorstwie Gospodarki Rolnej w G. I w okresie od 16.10.1978 r. do 31.12.1992 r. - 14 lat 02 miesiące i 16 dni, zamieszkuje w gminie uznanej za zagrożoną szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym, ale do dnia 31 lipca 2004 r. nie osiągnęła wieku 50 lat. J. M. 50 lat osiągnęła 03 listopada 2004 r. W odwołaniu od powyższej decyzji J. M. wniosła o przywrócenie w/w zasiłku, podając, że jest samotna nie ma z czego żyć a nikt nie przyjmie do pracy osoby 52 letniej. Decyzją z dnia 22 marca 2006r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art.138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j.Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm.) oraz art. 150b ust. I ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm. w brzmieniu obowiązującym od 01.11.2005r. ) i art. 37k ust.9 ustawy z dnia 14 grudnia I 994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (j.t. Dz.U. Nr 6, poz.56 z 2001r. z późn. zm. w brzmieniu obowiązującym w dniu 01.01.2002r. ) w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2001r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie określenia powiatów / gmin / zagrożonych szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym / Dz.U. nr 151, poz. 1702 / po rozpatrzeniu odwołania J. M. zamieszkałej w G. [...] od decyzji z dnia 31.01.2006r. nr [...] wydanej przez Starostę [...] w sprawie odmowy przyznania stronie prawa do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, że w dniu 04.05.2000r. Pani M. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w K., legitymując się statusem bezrobotnego do dnia 28.02.2002r. Następnie status bezrobotnego posiadała jeszcze w okresach: od dnia 08.05.2002r. do dnia 19.06.2002r., od dnia 29.11.2002r. do dnia 27.01.2003r., od dnia 02.09.2005r. do dnia 07.09.2005r. .Pismem z dnia 11.01.2006r. strona wystąpiła o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej . Art.150b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy określa, że pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od O 1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r. spełniał warunki określone w art.37k ust.9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r, o zat:udnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym 01 stycznia 2002r., z wyłączeniem wyrazów" w dniu 7 listopada 200lr. " . Zgodnie z art. 37k ust.9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu / w brzmieniu obowiązującym w dniu 01.01.2002r./ stanowi, że pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli posiadał status bezrobotnego oraz spełniał łącznie następujące warunki : 1/ osiągnął wiek - co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna, 2/ posiadał okres uprawniający do emerytury - wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety i 25 lat dla mężczyzny , 3/ był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat, 4/ zamieszkiwał w powiecie /gminie / uznanym za zagrożony szczególni wysokim bezrobociem strukturalnym . Z treści art.37k ust.9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wynika, iż aby nabyć na jego podstawie prawo do świadczenia przedemerytalnego należy spełnić łącznie warunki nim wymienione, czyli wyszczególnione w punktach 1 do 4 tego przepisu w okresie posiadania statusu bezrobotnego, gdyż status ten jest również jednym z wymogów tego przepisu. Łączne spełnienie tych warunków oznacza ich wystąpienie razem co najmniej w jednym dniu okresu wymienionego w art.150b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy .Przepis ten wymaga spełnienia warunków określonych w art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w okresie od O1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r.. A zatem co najmniej w jednym dniu okresu od 01 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r. Pani M. powinna łącznie spełnić warunki art.37k ust.9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu dla nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej. W przedmiotowym okresie od O1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r. Pani M. posiadała status bezrobotnego od dnia 01.01.2002r. do dnia 28.02.2002r., od dnia 08.05.2002r. do dnia 19.06.2002r., od dnia 29.11.2002r. do dnia 27.01.2003r. . W tym przypadku Pani M. powinna spełnić łącznie warunki wymienione w art. 37k ust.9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w co najmniej jednym dniu okresu rozpoczynającego swój bieg od dnia 01.01.2002r., a kończącego się dnia 31.07.2004r., w którym posiadała status bezrobotnego. Jednakże do dnia 31.07.2004r. strona nie spełniła wymogu punktu 1 art. 37k ust, 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w związku z art.150b ust.l ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, tj. osiągnięcia wieku co najmniej 50 lat dla kobiet. Spełniła natomiast wymogi punktów 2, 3 i 4 art.37k ust.9 w/w ustawy, tj. wykazała się posiadaniem okresu uprawniającego do emerytury wynoszącego co najmniej 20 lat dla kobiet, była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat oraz zamieszkiwała w gminie uznanej na podstawie w/w rozporządzenia Rady Ministrów za zagrożoną szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym . Jednakże z przytoczonych powyżej przepisów prawnych w sposób jednoznaczny wynika, że do posiadania prawa do świadczenia przedemerytalnego niezbędne jest także legitymowanie się w okresie od 01.01.2002r. do 31.07.2004r. osiągnięciem wieku co najmniej 50 lat dla kobiet .Pani M. nie spełniła powyższego wymogu, gdyż w okresie od 01.01.2002r. do 31.07.2004r. nie osiągnęła wieku 50 lat. Wiek ten osiągnęła w dniu 03.11.2004r. I. Użycie w tym przepisie sformułowania "co najmniej 50 lat" oznacza, iż warunek osiągnięcia wieku 50 lat jest określeniem minimalnego wieku, ukończenie którego wymagane jest w okresie od 01.01.2002r. do 31.07.2004r. Bez znaczenia prawnego jest, że nie spełnienie tego wymogu było niezawinione przez stronę, gdyż przepis art.37k ust.9 w/w ustawy nie stanowi z tej przyczyny żadnych wyjątków. Dla przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego w oparciu o art. 37 k ust.9 w/w ustawy, konieczne jest spełnianie wszystkich wymogów określonych przez ten przepis prawny .Niewystarczające jest spełnienie tylko niektórych warunków, jak w przypadku Pani M. . Z uwagi na nie spełnienie wszystkich wymogów ustawowych niemożliwe jest przyznanie stronie świadczenia przedemerytalnego .Przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie nie przewidują też możliwości odstąpienia przez organy zatrudnienia od warunków nimi określonych z powodu okoliczności podniesionych przez Panią M. w odwołaniu. Zgodnie z art.6 kodeksu postępowania administracyjnego organy zatrudnienia mogą orzekać wyłącznie na podstawie obowiązujących przepisów prawa. W złożonej skardze J. M. przyznała, że w dniu 31 lipca 2004r. nie miała ukończonych 50 lat i stwierdziła, że nie jest to z jej winy. Ponownie wskazała na swoją trudną sytuację materialną, która w jej ocenie przesądza o zasadności przyznania jej świadczenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest zaś na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 37k ust.9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu / w brzmieniu obowiązującym w dniu 01.01.2002r./ pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli posiadał status bezrobotnego oraz spełniał łącznie następujące warunki : 1/ osiągnął wiek - co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna, 2/ posiadał okres uprawniający do emerytury - wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety i 25 lat dla mężczyzny , 3/ był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat, 4/ zamieszkiwał w powiecie /gminie / uznanym za zagrożony szczególni wysokim bezrobociem strukturalnym . Art.150b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy określa, że pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od O1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r. spełniał warunki określone w art.37k ust.9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r, o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym 01 stycznia 2002r., z wyłączeniem wyrazów" w dniu 7 listopada 200lr. " . Z treści art.37k ust.9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wynika, iż aby nabyć na jego podstawie prawo do świadczenia przedemerytalnego należy spełnić łącznie warunki w nim wymienione, czyli wyszczególnione w punktach 1 do 4 tego przepisu w okresie posiadania statusu bezrobotnego, gdyż status ten jest również jednym z wymogów tego przepisu. Łączne spełnienie tych warunków oznacza ich wystąpienie razem co najmniej w jednym dniu okresu wymienionego w art.150b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Przepis ten wymaga spełnienia warunków określonych w art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w okresie od O1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r. Na podstawie zebranego materiału dowodowego a także twierdzeń skarżącej nie ulega wątpliwości, że nie spełniła ona przesłanki wymienionej w pkt 1 powołanego wyżej przepisu tj. do dnia 31 lipca 2004r.nie osiągnęła wieku co najmniej 50 lat. W świetle powyższych rozważań Sąd uznał zarzuty skarżącej podniesione w skardze za niezasadne. Podkreślić należy, że organy zastosowały prawidłowo istniejące przepisy w tym zakresie. W odniesieniu do zarzutów skargi wskazać należy , iż przepisy te nie zawierają żadnej klauzuli pozwalającej na uznaniowe działanie organu, zależne na przykład od oceny aktualnej sytuacji materialnej osoby występującej o świadczenie. Z uwagi na wskazaną na wstępie okoliczność, iż zadaniem sądu administracyjnego jest kontrola zaskarżonych decyzji pod kątem zgodności z przepisami prawa w czasie ich wydania, a nie orzekania pod względem merytorycznym, stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa prowadzić powinno do oddalenia skargi. W związku z tym, iż taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie, Sąd na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło