III SA/Gd 294/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy w postaci posiłków postanawia I. umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych; II. przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Wnioskiem zawartym w skardze, uzupełnionym poprzez złożenie urzędowego formularza PPF w dniu 7 maja 2014 r., skarżący P. G. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Na podstawie oświadczenia o stanie rodzinnym oraz na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy ustalono, że wnioskodawca będący osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. W świetle złożonego oświadczenia o dochodach wnioskodawca utrzymuje się z renty socjalnej oraz z zasiłku pielęgnacyjnego w łącznej kwocie 862,34 zł brutto miesięcznie. Wnioskodawca - zgodnie ze złożonym oświadczeniem - nie posiada przy tym żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. W tym stanie uznano, co następuje: Przedmiotem wniesionej do Sądu skargi skarżący uczynił decyzję wydaną w sprawie z zakresu pomocy społecznej. W świetle art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Powyższe oznacza, że wnioskodawca jest w niniejszej sprawie ustawowo zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych (wpisów, opłat kancelaryjnych), a zatem nie ma obowiązku ich uiszczania. W konsekwencji wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należało uznać za bezprzedmiotowy i umorzyć postępowanie w tym zakresie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o czym orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. Rozpoznania wymaga zaś żądanie wnioskodawcy ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji ww. regulacji normatywnej wynika, że to na podmiocie wnioskującym ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej i dochodowej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Zgodnie natomiast z treścią art. 252 § 1 ww. ustawy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Wymóg ten podyktowany jest koniecznością dokonania jak najpełniejszej oceny zdolności określonego podmiotu do poniesienia kosztów postępowania pod kątem zaistnienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 albo pkt 2 ww. ustawy, warunkujących możliwość przyznania prawa pomocy. Co istotne, oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy składane są pod reżimem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.), o czym świadczy stosowne pouczenie zawarte w rubryce nr 13 formularza wniosku o prawo pomocy. Dając wiarę oświadczeniom wnioskodawcy będącego osobą znajdującą się w trudnej sytuacji materialnej uznano, iż ww. dostatecznie wykazał, że nie ma obecnie realnych możliwości finansowych poniesienia kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku swojego koniecznego utrzymania. Wnioskodawca - jak wykazał - nie dysponuje bowiem oszczędnościami ani też majątkiem, którego ewentualne zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie ww. kosztów. W reasumpcji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w punkcie drugim sentencji postanowienia przyznając wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata z urzędu.