III SA/Gd 302/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 24 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. D. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie prawa do zasiłku dla bezrobotnych postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 29 września 2007 r. Z. D. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Według złożonego oświadczenia, skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małoletnim synem, uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 2000 zł brutto miesięcznie, oprócz mieszkania komunalnego o powierzchni 48 m2 nie posiada nieruchomości, przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro oraz jakichkolwiek zasobów pieniężnych, w tym oszczędności i papierów wartościowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że ponosi koszty eksploatacji mieszkania, energii, gazu, zakupu leków oraz opału w łącznej kwocie 415 zł miesięcznie. Pozostałą część dochodu przeznacza na zakup żywności, środków czystości i higienicznych, odzieży, butów, książek oraz artykułów szkolnych. Z. D. korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie przepisu art. 239 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), który stanowi, iż strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W związku z tym, że skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, stosownie do art. 262 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy będą miały w niniejszej sprawie odpowiednie zastosowanie. Z przepisu art. 245 § 3 cyt. ustawy wynika, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do przepisu art. 246 § 3 ww. ustawy, adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. W świetle powołanych uregulowań sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Uwzględnienie wniosku w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika jest dodatkowo uwarunkowane niepozostawaniem przez stronę w stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego skarżącego Sąd, na podstawie art. 255 cyt. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 1 października 2007 r. (doręczonym w dniu 8 października 2007 r.), wezwał go do przedłożenia – w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania – następujących dokumentów: zaświadczenia od pracodawcy (zleceniodawcy) o wysokości średniego wynagrodzenia brutto/netto za okres ostatnich trzech miesięcy; odpisów zeznań podatkowych za 2006 r., a w przypadku ich nieskładania - odpisów imiennych informacji o wysokości osiągniętego dochodu lub rocznego obliczenia podatku za ten rok; wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych, maklerskich (i innych na których gromadzone są środki pieniężne), obrazujących historię i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku ich nieposiadania złożenia stosownego oświadczenia w tym przedmiocie; oświadczenia w przedmiocie wszystkich zarejestrowanych pojazdów mechanicznych (podania ich marki, modelu, roku produkcji i aktualnej wartości); kopii dokumentów potwierdzających wysokość ponoszonych kosztów utrzymania, wskazanych w uzasadnieniu wniosku oraz dodatkowego oświadczenia, czy pozostaje w związku małżeńskim; w przypadku odpowiedzi twierdzącej – przedłożenia dokumentów potwierdzających wysokość i źródło dochodów uzyskiwanych przez małżonkę w okresie ostatnich trzech miesięcy. Pomimo upływu siedmiodniowego terminu, skarżący nie przedłożył jakichkolwiek żądanych dokumentów źródłowych ani dodatkowego oświadczenia. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że strona nie udowodniła, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Skarżący, pomimo wezwania Sądu nie przedłożył żądanych w nim dokumentów, które pozwoliłyby na wyjaśnienie istotnych okoliczności dotyczących jego sytuacji finansowej oraz stanu rodzinnego. Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano sprawą skarżącego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Z tych względów Sąd na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.