III SA/Gd 308/07
PostanowienieWSA w Gdańsku2007-11-19
Skład orzekający: Alina Dominiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), biorąc pod uwagę jego deklarowany i rzeczywisty stan majątkowy oraz rodzinny?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej w sposób rzetelny. Deklaracje skarżącego dotyczące dochodów i stanu rodzinnego były sprzeczne z przedstawionymi dowodami (wyciąg z konta bankowego, wcześniejsze oświadczenia), a także nie wykazał on wysokości ponoszonych kosztów utrzymania. W związku z tym skarżący nie spełnił przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, które stanowi odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wcześniejszym postanowieniem referendarza sądowego wniosek ten został odmówiony. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia. Sąd rozpatrywał wniosek ponownie, analizując stan majątkowy i rodzinny skarżącego, w tym jego dochody z emerytury, posiadane mienie oraz deklarowane koszty utrzymania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia 7 maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy.
Skarżący J. K. wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym – przez zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 12 września 2007 r. wydanym przez referendarza sądowego odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.
W dniu 21 września 2007 r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia.
Zgodnie z dyspozycją art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), postanowienie, od którego wniesiono sprzeciw utraciło moc, a sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu przez Sąd.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy , zgodnie z art. 252 p.p.s.a., powinien być złożony na urzędowym formularzu oraz powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach , dokładne dane o stanie rodzinnym.
Składając wniosek o przyznanie prawa pomocy ( wypełniając dwukrotnie druk wniosku PPF k. 14 – 15, 21- 22 ) skarżący wyraźnie wskazał, że jest osobą samotną, z nikim nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. Po odmowie przyznania prawa pomocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 września 2007 r. w sprzeciwie skarżący oświadczył, że sąd błędnie uznał, że jego emerytura jest przeznaczana jedynie na jego utrzymanie, bowiem mieszka z synem i wnukiem , których utrzymuje. Dołączył na żądanie sądu dokumenty dotyczące stanu majątkowego syna i wnuka.
Nie rozstrzygając kwestii, czy skarżący mieszka czy nie mieszka z synem i wnukiem , bowiem w istocie byłoby to rozstrzyganie o prawidłowości zaskarżonej decyzji (sprawa dotyczy kwestii wymeldowania skarżącego z pobytu stałego z adresu zamieszkania jego syna i wnuka), Sąd stoi na stanowisku, że skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy. Składając wniosek o przyznanie prawa pomocy i wypełniając dwukrotnie formularz PPF skarżący nie mógł bowiem zapomnieć, że nie jest osobą samotną i że ma na stałym utrzymaniu syna i wnuka, czyli że stale pozostaje z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, zawarte w piśmie z dnia 7 listopada 2007 r. ( sprzeciwie ) oświadczenie skarżącego, iż jego stan finansowy i rodzinny jest inny, niż deklarowany we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jest niewiarygodne i złożone na potrzeby uzyskania prawa pomocy.
Być może skarżący partycypuje okazjonalnie w kosztach utrzymania syna i wnuka, ale w istocie rzeczy wysokości tej pomocy nie wykazał. Możliwe jest ponadto, że syn skarżącego korzysta z pomocy innych członków rodziny, choćby siostry przebywającej w N.
Ponadto skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym we wrześniu 2007 r. zadeklarował, że wysokość jego emerytury wynosi 2400 zł, gdy z wyciągu z jego rachunku bankowego wynika, że z ZUS otrzymał we wrześniu 2007 r. kwotę 2708,70 zł, w sierpniu 2007 r. – kwotę 2.953,32 zł ( 244,50 + 2.708,70 ), w lutym 2007 r. – 2.883,20 zł ( 174,50 + 2.708,70). Są to kwoty znacznie wyższe niż deklarowane przez skarżącego we wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Z oświadczeń skarżącego wynika też, że skarżący jest właścicielem obrazów
( twierdzenia ze skargi), samochodu osobowego Audi 80, rok produkcji 1990 r.
Skarżący nie przedłożył, mimo wezwania, żadnych dokumentów dotyczących wysokości miesięcznych wydatków ponoszonych przez niego, a związanych z kosztami utrzymania ( opłaty za czynsz, wodę, energię elektryczną, leki ), mimo że we wniosku PPF wskazał, że z powodu ponoszenia m.in. takich właśnie kosztów stara się o przyznanie mu prawa pomocy. Faktura VAT z dnia 6 sierpnia 2007 r. za energię elektryczną jest wystawiona nie na niego, a syna, i brak dowodu, by skarżący uiścił należność z niej wynikającą oraz by był zobowiązany do jej uiszczenia.
W odwołaniu z dnia 28 marca 2007 r. od decyzji z dnia 19 marca 2007 r. ( w aktach administracyjnych) skarżący podał, że korzysta z nieruchomości córki i zięcia, na stałe przebywających w N. – z posesji, sadu, garażu oraz mediów. Wobec nieprzedłożenia dokumentów dowodzących wysokości miesięcznych wydatków, związanych z kosztami utrzymania, jak też z uwagi na powyższe twierdzenie skarżącego, w ocenie Sądu koszt utrzymania skarżącego takimi wydatkami nie jest uszczuplany.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Wskazany przepis stanowi odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem rzeczą wnioskodawcy, jako zainteresowanego, jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach.
Z przytoczonych wyżej okoliczności wynika, że skarżący nie przedstawia swojej sytuacji finansowej i rodzinnej w sposób rzetelny. Zdaniem Sądu sytuacja materialna skarżącego, który otrzymuje stałe, stosunkowo wysokie dochody i który nie wykazał wysokości ponoszonych kosztów utrzymania nie pozwala na przyjęcie, by zaistniały przesłanki do przyznania prawa pomocy. Skarżący nie wykazał bowiem, by nie był w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, lub by nie był w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
Z tych względów Sąd na mocy art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło