III SA/Gd 313/18

PostanowienieWSA w Gdańsku2018-05-28

Skład orzekający: Referendarz sądowy Adam Osik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba niepełnosprawna, utrzymująca się z niskiej emerytury i nieposiadająca znaczącego majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która jest niepełnosprawna, utrzymuje się z niskiej emerytury, nie posiada znaczącego majątku ani oszczędności, a jej miesięczne wydatki pochłaniają większość dochodów, spełnia ustawowe przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Obejmuje to zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący J. P., osoba niepełnosprawna, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący utrzymuje się z emerytury w kwocie 1.086,15 zł netto, a jego miesięczne wydatki wynoszą około 760 zł. Nie posiada oszczędności ani przedmiotów o znacznej wartości. Wniosek dotyczył skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 lutego 2018 r. w przedmiocie zwrotu prawa jazdy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 lutego 2018 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu prawa jazdy postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym zwolnienie od kosztów sądowych oraz poprzez ustanowienie adwokata. Wnioskiem zawartym w skardze, a uzupełnionym w dniu 23 maja 2018 r. przez złożenie formularza urzędowego PPF, skarżący J. P. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 w zw. z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz na podstawie dokumentów nadesłanych wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy ustalono, że wnioskodawca będący osobą niepełnosprawną prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe utrzymując się z emerytury w kwocie 1.086,15 zł netto. Miesięczne wydatki związane z własnym utrzymaniem (bez wyżywienia) wnioskodawca określił na kwotę około 760 zł miesięcznie. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W tym stanie uznano, co następuje. Instytucja prawa pomocy uregulowana w art. 243 – 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a." stanowiąc jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu umożliwia dostęp do sądu osobom, które obiektywnie nie mają wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów prowadzonego postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści ww. przepisu wynika, że to na podmiocie wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji materialnej i dochodowej uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Rozstrzygnięcie złożonego wniosku uzależnione jest zatem wyłącznie od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Uznając oświadczenia wnioskodawcy za wiarygodne należało uwzględnić że wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną, uzyskującą niewielkie dochody, które przeznacza na swe bieżące utrzymanie, nie mającą znaczącego majątku ani oszczędności. Jego sytuacja majątkowa i dochodowa nie pozwala zatem na poniesienie kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z wyboru. Wnioskodawca spełnia zatem ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W związku z dokonaną oceną sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło