III SA/Gd 318/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wojewody Pomorskiego na decyzję Szefa Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji z dnia 9 maja 2024 r. nr 261/mob/2024 w przedmiocie wyłączenia żołnierza rezerwy od obowiązku pełnienia czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny postanawia: stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W dniu 10 lipca 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła skarga Wojewody Pomorskiego na decyzję Szefa Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji z dnia 9 maja 2024 r. nr 261/mob/2024. Zaskarżona decyzja dotyczyła odmowy wyłączenia od obowiązku pełnienia służby wojskowej pracownika Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego w Gdańsku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o stwierdzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku swej niewłaściwości i przekazanie sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga została wniesiona do niewłaściwego sądu administracyjnego i z tych powodów należało ją przekazać do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jako właściwego w sprawie. Zgodnie z art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935), ze zm., zwanej dalej w skrócie: "p.p.s.a.", właściwy do rozpoznania sprawy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast stosownie do art. 59 § 1 p.p.s.a. zdanie pierwsze, jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę innemu sądowi administracyjnemu. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja wydana przez Szefa Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji. Wydana przez wskazany organ decyzja zawiera prawidłowe pouczenie o prawie jej zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pomimo tego skarżący wniósł skargę za pośrednictwem organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. W realiach sprawy znaczenie ma okoliczność, że wydając zaskarżoną decyzję Szef Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku działał z upoważnienia Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji. Organ występował w tym zakresie na podstawie art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) - zwanej dalej w skrócie "k.p.a.". Podkreślenia wymaga przy tym, że z dniem 23 kwietnia 2022 r. weszła w życie ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 248 ze zm.) – zwana dalej w skrócie "u.o.o.". Na podstawie przepisów tej ustawy zmianie uległa struktura organizacyjna organów administracji publicznej. Jak wynika z art. 31 ust. 1 u.o.o., terenowymi organami wykonawczymi Ministra Obrony Narodowej w sprawach rekrutacji, operacyjno-obronnych i administracji niezespolonej są Szef Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji oraz szefowie wojskowych centrów rekrutacji. Szef Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji jest organem wyższego stopnia, w rozumieniu przepisów k.p.a., w stosunku do szefów wojskowych centrów rekrutacji (art. 34 ust. 2 u.o.o.). Szef Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji realizuje swoje zadania przy pomocy urzędu: Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji w Warszawie oraz 15 ośrodków zamiejscowych Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji, w tym Ośrodka Zamiejscowego Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji w Gdańsku. Pracownikom Ośrodka Zamiejscowego Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji w Gdańsku, w tym osobom stojącym na jego czele, nie przysługuje przymiot organu administracji publicznej, nawet z racji pełnienia w nim funkcji kierowniczej. Osoby te wykonują bowiem tylko kompetencje organu, lecz same ich nie posiadają. Decyzje przez nich wydawane są więc traktowane jako rozstrzygnięcia organu upoważniającego. Zaskarżona do Sądu decyzja jest zatem decyzją Szefa Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji, który ma swoją siedzibę w Warszawie. W tym świetle, stosownie do treści § 1 pkt 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72, poz. 652 ze zm.), dla obszaru województwa mazowieckiego właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Zwrócić należy również uwagę, że obecnie brak jest stosownej regulacji prawnej, która przekazywałaby tego rodzaju sprawy jak przedmiotowa do właściwości innych sądów administracyjnych, na co pozwala art. 13 § 3 p.p.s.a. Jeżeli zaś chodzi o kwestię ośrodków zamiejscowych Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji, to nie mogą one wpływać na właściwość wojewódzkiego sądu administracyjnego, bowiem organem administracji występującym w sprawie pozostaje Szef Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji, który jedynie działa poprzez swoje ośrodki zamiejscowe. Ani ustawa, ani rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 14 kwietnia 2022 r. w sprawie Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji oraz wojskowych centrów rekrutacji (Dz. U. z 2022 r., poz. 856) nie ustanawia innych od Szefa Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji organów działających w ramach ośrodków zamiejscowych. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 59 § 1 w zw. z art. 13 § 2 p.p.s.a., stwierdził swoją niewłaściwość w przedmiotowej sprawie i przekazał ją według właściwości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.